Financial Times: Năm ngoái, Tổng thống Mỹ Donald Trump từng đe dọa áp mức thuế gần 50% đối với hàng hóa Việt Nam. Không lâu sau đó, Việt Nam đã cấp phép cho Trump Organization triển khai một dự án khu nghỉ dưỡng và sân golf quy mô lớn. Sau khi dự án được phê duyệt, mức thuế mà Mỹ áp dụng đối với Việt Nam đã được giảm đáng kể. Hiện nay, nhiều người dân địa phương và thân nhân các gia đình có mộ phần trong khu vực dự án đang lo ngại về tương lai sinh kế cũng như nơi an nghỉ của người thân.
Tại thị trấn Châu Ninh, cách Hà Nội khoảng 30 phút di chuyển về phía nam, có một nghĩa trang lưu giữ hài cốt của hàng trăm binh sĩ Việt Nam hy sinh trong chiến tranh. Khu vực này hiện nằm trong phạm vi dự án khu nghỉ dưỡng rộng khoảng 990 ha do Trump Organization đầu tư, với tổng vốn dự kiến lên tới 1,5 tỷ USD, bao gồm nhiều sân golf và khách sạn cao cấp.
Theo Financial Times, gần 4.000 hộ gia đình bị ảnh hưởng trực tiếp bởi dự án. Nhiều gia đình trong số đó được Nhà nước giao đất sau chiến tranh và đã sinh sống bằng nghề nông qua nhiều thế hệ. Tuy nhiên, quá trình thu hồi và quy hoạch đất hiện đang được triển khai. Reuters cho biết dự án có thể khiến nhiều hộ dân không chỉ phải chuyển nơi ở mà còn phải di dời, cải táng mộ phần của người thân.
Chính phủ CSVN cũng đang gây áp lực buộc người dân nhận mức bồi thường đất với giá 80.000 đồng, tương đương 3 USD/m2, thấp hơn đáng kể so với giá thị trường, và chỉ đề nghị bồi thường bằng lượng gạo đủ dùng trong vài tháng. Do đó, một số cư dân từ chối nhượng đất và đang trì hoãn việc xây dựng.
Theo phản ánh của họ, chính quyền địa phương gây sức ép để người dân chấp nhận chuyển nhượng đất, trong khi phương án hỗ trợ sinh kế sau tái định cư còn hạn chế. Vì vậy, một bộ phận người dân đã từ chối bàn giao đất, khiến tiến độ dự án bị chậm lại.
Nhiều người dân cũng bày tỏ lo ngại về tính minh bạch trong việc xác định giá đất và công tác tái định cư. Theo Financial Times, kế hoạch bồi thường và bố trí nơi ở mới hiện mới được xây dựng cho khoảng 1/3 trong tổng số 550 ha thuộc giai đoạn đầu của dự án. Viễn cảnh mất đất sản xuất khiến không ít hộ gia đình lo lắng về khả năng duy trì cuộc sống trong tương lai.
Một cư dân chia sẻ với Financial Times: “Tôi sẽ không tìm được công việc nào khác”.
Dự án được phê duyệt sau tranh cãi về thuế quan
Chính phủ Việt Nam đã phê duyệt dự án vào mùa xuân năm 2025. Trước đó, Tổng thống Donald Trump từng tuyên bố sẽ áp mức thuế 46% đối với hàng hóa xuất khẩu từ Việt Nam sang Mỹ. Theo New York Times, dự án được thông qua với tốc độ nhanh bất thường, trong khi một số đánh giá tác động môi trường vẫn chưa hoàn tất. Sau đó, chính quyền Mỹ điều chỉnh chính sách và cuối cùng áp mức thuế 20% đối với hàng hóa Việt Nam.
Dự án cũng được phê duyệt sau chuyến thăm của Eric Trump, con trai ông Donald Trump và là lãnh đạo cấp cao của Trump Organization. Khi đó, Thủ tướng Phạm Minh Chính cho biết chuyến thăm của Eric Trump đã góp phần thúc đẩy tiến độ triển khai dự án.
Trump Organization và Eric Trump khẳng định Tổng thống Trump không trực tiếp tham gia vào các hoạt động kinh doanh của tập đoàn. Tuy nhiên, một số nhà quan sát cho rằng việc Việt Nam đẩy nhanh quá trình phê duyệt dự án có thể nhằm tạo thiện chí với chính quyền Mỹ trong bối cảnh hai nước đang đàm phán về thương mại và thuế quan.
Theo các chuyên gia, giá trị biểu tượng của dự án có thể mang ý nghĩa nhất định trong quan hệ song phương, nhưng chưa đủ để giải quyết toàn bộ các bất đồng kinh tế giữa hai nước. Một nhà phân tích thuộc Viện ISEAS – Yusof Ishak nhận định: “Ý nghĩa biểu tượng là rất quan trọng, nhưng điều đó sẽ không giải quyết được tất cả các vấn đề giữa Việt Nam và Mỹ. Việt Nam vẫn cần thực hiện thêm nhiều bước để đáp ứng các yêu cầu của chính quyền Trump về thương mại và thuế quan”.
https://www.ft.com/content/88b21bb4-4d70-450b-8552-0acbc79a6ada?syn-25a6b1a6=1
Vietnam moves its dead for Trump golf course
