Biên bản 2 triệu và bài học làm người...

Ảnh: Nguyễn Thị Thanh Hoa Phạm Minh Vũ Chị Hoa một người công giáo thiện lương, noi theo gương Mẹ Teresa Calcuta luôn quan tâm tới những mảnh đời nghèo khổ và bất hạnh, dịch xảy đến, với những lo âu cũng như bao người về cuộc sống, gánh nặng và áp lực vì dịch bệnh. Chị cùng bạn mình nghĩ nhiều hơn với những mảnh đời khó khăn hơn mình. Chị chia sẻ lương thực tới khu trọ công nhân, người yếu thế. Khi Lockdown gắt hơn, bao tiếng kêu cứu tới chị cứ dồn dập vì chính phủ đâu có đoái hoài? Nhiều trẻ em thiếu sữa - thương- nhóm chị đã nhập sữa về phát để xoa dịu đi những hoàn cảnh khốn khó trong đại dịch.   Chiều qua như bao lần, chị phát sữa cho một người đàn ông khó khăn có con nhỏ khát sữa, trao nhau qua một hàng rào ngăn cách. Không thuận lợi như những lần trước. Lần này, có “anh” công an đứng sau quay clip lại để làm bằng chứng. Sau khi người trao chưa mỉm cười, người nhận chưa kịp vui, thì tên công an lạnh lùng tàn nhẫn quay clip tuyên bố xử phạt người đàn ông nghèo khó kia, biên bản 2 triệu được biên ra. Nụ cười chưa kịp nở trên môi thì nước mắt đã tuôn trào.   Thái độ hóng hách, lạnh lùng và tàn nhẫn của tên công an làm chị Hoa thấy vô cùng bức xúc, chị có một trận khẩu chiến với tên công an kia, trong đó chị đã nói một câu “anh là thứ công cụ không có tình người”. Nghe chị Hoa dạy thêm nhiều lý lẽ, có lẽ chột dạ nên tay công an tuyên bố “tôi có tình người” và chứng minh cho tuyên bố có tình người đó công an đã tha không xử phạt mà chỉ nhắc nhở nhẹ nhàng.   Nếu chị Hoa không dạy cho công an này bài học làm người thì họ có kịp nhận ra tình người ở đâu không? Biên bản 2 triệu phạt xong nếu thành công thì về báo cáo thành tích được cấp trên xoa đầu vuốt đuôi, nhưng sau đó, là bao mảnh đời khốn khó, là con nhỏ khát sữa là người vợ ốm nặng là mẹ già thiếu tô cháo hành... họ tới cơm không có ăn lấy đâu ra 2 triệu nộp phạt? Tôi đang tự hỏi? Công an Việt Nam đang làm vì điều gì vậy? Họ có bao giờ tự hỏi mình đang làm gì không? Tình người đôi khi chỉ là biết đau đáu với nỗi đau của đồng loại, biết sẻ chia khó khăn với người yếu thế hơn mình, là động viên an ủi với người cô độc. Nếu không giúp không sẻ chia với người khốn khó hơn thì tốt nhất đứng im, ngồi nhìn là người ta cảm ơn rồi, đừng đem biên bản tới thể hiện mình vô nhân tính như thế? Làm người khó với họ thế sao? Nghe câu chuyện này, tôi chợt nhớ vài câu trong bài “đời đá vàng” của Thầy Vũ Thành An mà tôi rất tâm đắc:   “…..Có một lần mất mát mới thương người đơn độc Có oằn mình đớn đαυ mới hiểu được tình yêu Qua dầm dề mưa tuyết mới vui ngày nắng về Có một đời khóc than mới hiểu đời đá vàng” ———— (Chuyện xảy ra tại ngã tư Đình -Ql1A - Nguyễn Thị Đặng, Q12 chiều muộn 22/9).
......

Ngày thứ năm mươi tám xa TT

Bong Tuyet 01/09/2021 Mấy hôm nay nghe tin lão thày giáo dạy hoá, bán mật ong Thuận Văn Bùi bị ANTH bắt mà trong lòng tôi buồn vô cùng. Vừa đêm hôm trước nói đúng hơn là trước lúc lão bị bắt ba bốn tiếng thôi, hai anh em chúng tôi còn chát chít tám chuyện với nhau, lão nhắn cho tôi lúc đón khá muộn hỏi thăm TT rất nhiều và khuyên tôi nên ngủ sớm, đừng thức khuya quá còn có sức lo cho Trung, tôi cũng chỉ kịp dặn lão nhớ bảo trọng trong mọi tình huống, và hẹn nhau sáng mai ngủ dậy buôn tiếp câu chuyện đang buôn dở dang của hai anh em vì khi đó tôi nhắc lão đi ngủ thôi khuya quá rồi.   Một khoảnh khắc thực sự buồn vô cùng, một người bạn nữa của tôi và TT lại vướng vào chốn lao tù CS. Những người bạn của tôi và Trung cứ lần lượt bị bắt bớ, bị đàn áp vì dám nói ra những bất đồng chính kiến với nhà cầm quyền. Rồi đây sẽ còn ai lên tiếng trước những bất công của xã hội nữa khi những người bạn của chúng tôi cứ lần lượt bị bắt bớ đàn áp và bị bỏ tù như vậy?   Hôm nay tôi nhận được một tin vui là một người bạn của tôi và Trung là Bùi Tiến được trở về nhà tù lớn. Tiến là một người rất tích cực hỗ trợ anh chị em và lên tiếng phản đối BOT bẩn BTL – Nội Bài đặt sai vị trí rất mạnh mẽ. Tiến cũng bị nhà cầm quyền bắt đi chỉ vì lên tiếng yêu cầu trạm thu phí phải dỡ bỏ và đặt về đúng vị trí của nó ở Vĩnh Yên cách chỗ trạm thu phí BTL – NB khoảng 40km. Nay mừng cho cậu ấy khi được về trước thời hạn mấy tháng.   Tình hình dịch bệnh trong nước vẫn không có dấu hiệu thuyên giảm, hàng ngày vẫn hơn chục ngàn ca dương tính với covid và vài trăm người chết theo thống kê vào các buổi tối của bộ y tế trên khắp cả nước trong thời gian gần đây. Giờ tôi chẳng còn ngạc nhiên với các con số mười hai, mười ba, mười bốn…ngàn ca mỗi ngày nữa, vì nó quá quen tai với tôi và người dân cả nước trong thời điểm này rồi.   Vẫn là những câu chuyện đau xót, bi ai nói về Sài Gòn chằng chịt những vết thương rỉ máu trên từng con hẻm và góc đường phố. Trải qua hơn ba tháng giãn cách Sài Gòn vẫn oằn mình trong tang thương với vài trăm người chết mỗi ngày mà lò thiêu hoạt động hết công suất vẫn không kịp thiêu.   Tôi thường xuyên nói chuyện với người bạn thân của tôi trong Sài Gòn, tôi cứ giả vờ mạnh mẽ, giả vờ cợt nhả, giả vờ vui đùa, giả vờ lạc quan, giả vờ la lối om sòm mỗi đêm, và giả vờ không khóc, và cả giả vờ cười rồi luyên thuyên ba la bô lô thì sau khi cúp máy thì tôi còn lại một mình tôi phải rơi nước mắt. Tôi cũng như người bạn của tôi thôi, bên ngoài tỏ ra mạnh mẽ khuyên bảo nhau, nhưng thực chất bên trong lúc này chúng tôi đều yếu đuối cả. Nơi đô thị phồn hoa, đầy rực ánh đèn mà giờ đây nó tang thương, hiu quạnh đến nhói cả tâm cam, ruột gan tôi. Tôi vẫn luôn hi vọng Sài Gòn và Hà Nội của tôi sẽ sớm trở lại như xưa và phải hồi sinh nhanh chóng chứ không thể kéo dài như này thêm lâu nữa đâu, khổ quá rồi mà.   Nhìn những mảnh đời đã mãi mãi rời xa nơi cõi tạm này mà tim tôi đau thắt lại. Tôi ở nhà có nhiều thời gian để đọc tin, nghe nhiều chuyện và đọc sách nhiều hơn, nhưng lòng tôi đau nhói khi vô tình lướt qua những đoạn clip những mảnh đời lang thang cơ nhỡ không có nhà để về, không có nơi để đi đến, không có chỗ để nương náu… trên khắp mọi ngõ ngách của đất nước tôi mà tôi thấy mình thật bất lực vì không thể làm gì để giúp họ. Cuộc sống của họ vốn đã khốn khó, nay còn khốn khó hơn gấp bội.   Thời gian qua đã lấy đi của chúng ta quá nhiều đau thương và mất mát. Chính vì dịch dã như này mà điều kiện đi thăm nom gửi đồ cho TT cũng bị hạn hẹp bó buộc tôi lại. Rồi có những thứ ngay cả dịch bệnh có qua đi cũng chẳng thể nào quay trở lại được nữa như khi mà dịch bệnh nó chưa càn quét đến VN yêu dấu của tôi.   Tôi xin lỗi tất cả các bạn vì thời gian gần đây tôi đã không chia sẻ nhiều về Trung cho mọi người cùng nghe vì tôi chẳng thể kìm nén lại lòng tôi khi chia sẻ nỗi đau mà đất nước tôi, bà con của chúng tôi đang phải trải qua những ngày tồi tệ nhất trong cuộc đời. Nhưng xin hãy chia sẻ với tôi với bà con ở khắp mọi nơi trên đất nước này, nơi tôi và tất cả người dân đang sống và đã phải trải qua những ngày tháng thật tang thương, nó đã cướp đi hơn chục ngàn người, cho đến thời điểm này trong trận đại dịch covid này rồi, xót xa quá… Như này đã xứng cho cả nước tôi để quốc tang, để cờ rủ chưa ạ? Ngày mai là quốc khánh đất nước tôi đấy. Vui mừng sao được khi cả nước đang chìm trong đau thương tột cùng như này Gửi lòng biết ơn vô cùng sâu sắc đến tất cả những ai đang làm công tác tuyến đầu và các tình nguyện viên đang tích cực ngày đêm chống dịch. Mong mọi người bình an, mạnh khoẻ, với tất cả sự biết ơn, trân trọng, và cảm kích.   Mấy ngày qua tôi nhận được tin là TT của tôi vẫn mạnh khoẻ, tinh thần tốt, tuy có gầy và sụt đi 2-3 kí so với lúc mới bị bắt, cũng do điều kiện ăn uống không được thoải mái như ở ngoài. Nhưng không sao nhận được thông tin về TT như vậy tôi cũng yên tâm phần nào. Và tôi xin được nói lời cảm ơn tới các anh ANNĐ và cán bộ trại tạm giam, đã đối xử tử tế với TT nhà tôi. Tôi chỉ mong mau mau hết dịch để tôi còn gửi đồ ăn, thuốc uống, và quần áo vào cho Trung có cái để sinh hoạt, từ hôm bị bắt đến giờ do vướng vào dịch nên tất cả các cuộc thăm gặp hay gửi đồ đều bị phía trại tạm giam tạm dừng do quy định về công tác phòng dịch của trại. Nên tôi chỉ có thể duy trì thường xuyên gửi tiền lưu ký vào cho Trung, để trong đó có cái chi tiêu và mua thêm đồ dùng sinh hoạt cho bản thân và giúp đỡ thêm ai được thì giúp. Vì tôi biết tính của Trung, nếu thấy ai khó là Trung sẵn sàng giúp đỡ ngay lập tức trong khả năng của mình. Cái này tôi phải công nhận rằng TT của tôi rất nhiệt tình khi thấy ai khó hoặc có ai nhờ vả và cần sự giúp đỡ nào đó là xắn tay xắn áo vào giúp ngay ạ.   Gần hai tháng xa Trung, tôi và gia đình cũng đã quen dần với cảm giác không có Trung ở nhà, thương nhớ và chưa bao giờ nguôi ngoai với nỗi hờn khi họ bắt mất TT của tôi đi. Dẫu biết rằng cái gì đến thì đón mà sao tôi thấy hờn họ đến vậy? TT của tôi vốn dĩ hiền lành, ai quen biết và chơi cùng cũng có chung nhận xét lành như cục bột, vậy mà họ gán cho cái mác “chống phá”. Tay không tấc sắc, đến con kiến TT còn không muốn sát sinh thì chống phá được cái gì cơ chứ ?! Lúc nào tôi cũng nhớ TT của tôi, nhớ những lúc chúng tôi theo các anh chị đi làm thiện nguyện, cùng nhau giúp đỡ bao việc cho bà con từ vùng lũ đến tâm dịch. Nếu như h này còn bên ngoài, chắc chắn TT của tôi cũng xin đi làm TNV để lao vào tâm dịch giúp đỡ bà con ngay. Chưa có bao giờ tôi thấy TT của tôi nề hà bất cứ công việc gì cả, nhất là việc giúp đỡ người khác thì phải nói là nhiệt tình số một luôn.   Khi chưa quen TT tôi có khái niệm về tình yêu nó nhạt thếch ra, vì tôi chẳng tin vào sự chung thuỷ của đàn ông. Trong suy nghĩ non nớt ấy thì lúc đầu mới yêu nhau tôi cũng bị lầm tưởng bởi vẻ bên ngoài đó của TT là yêu chơi chơi xong chán thì giải tán, vì tôi không thích cái cách nói chuyện cứng ngắc, khô khan của TT khi nói chuyện về chính trị hồi đó khi bắt đầu chúng tôi quyết định yêu và tìm hiểu nhau.   Càng yêu tôi càng ngấm cái tư tưởng của TT, và không nghĩ rằng tình yêu tôi và TT nó lại cứ lớn dần, lớn dần trong cái tử tưởng đó. Sau này tôi ngẫm lại bản thân mình trong những ngày tháng ấy…. Tôi cũng chợt nhận ra rằng, hoá ra tôi cũng thật tầm thường chứ không vô tư như lúc đầu tôi nghĩ yêu đại một ai, rồi chán thì giải tán. Tình yêu của tôi tưởng vô điều kiện hoá ra lại cũng cần có điều kiện để yêu Tôi không thích những mẫu hình đàn ông con trai trẻ tuổi vì tôi cho rằng họ không đủ độ chín chắn. Tôi muốn theo đuổi một mẫu hình trưởng thành và quan tâm đến chính trị vì tôi rất ngưỡng mộ sự cứng rắn, bản lĩnh của họ trước giông bão của cuộc đời. Và cuộc đời này đã quá ưu ái với tôi khi đem Trung đến với tôi. Tôi không muốn đốt cháy giai đoạn để yêu rồi cưới, mà tôi thích nằm gai nếm mật để đi đến cuối cùng với tình yêu mà Trung đã dành cho tôi bao năm tháng qua. Về phần tôi, tôi sẽ cố gắng chờ Trung về cho dù là có bao lâu đi nữa thì tôi sẽ vẫn cố gắng chờ, để chúng tôi còn làm nốt những việc đang còn dang dở với bao dự định chưa thực hiện được.   Lâu lâu tôi lại viết vài dòng cho Trung để sau này ra ngoài tôi còn có cái để ôn lại các mốc thời gian mà khi chúng tôi xa nhau đã có những diễn biến gì xảy ra trong cuộc sống xung quanh tôi và xã hội. Thêm đây là những tấm hình tôi và Trung có dịp đi chơi xa Hà Nội chúng tôi chụp lại. Hi vọng sớm nhất chúng tôi có thể tiếp tục đưa nhau đi đây đó khắp nơi, để chụp ảnh cùng nhau nhiều hơn nữa! Mong anh trong đó sức khoẻ, tĩnh tâm và bình an. Thương và nhớ TT của em rất nhiều  
......

Cái nhìn sơ khởi về phụ nữ trong các xã hội độc đoán

Huỳnh Thục Vy Tôi vẫn nhớ một ngày tháng 6/2018, cùng chồng con và vài người bạn, biểu tình trước nhà thờ giáo xứ Vinh Đức, Buôn Hồ, Đăk Lăk sau giờ tan Thánh lễ. Nhiều bà con trong xứ chứng kiến việc này và bày tỏ sự ủng hộ chúng tôi theo nhiều cách khác nhau.   Việc không dự liệu trước hành động này của tôi khiến công an Đăk Lăk hơi sửng sốt và từ đó họ tin rằng việc tách tôi ra khỏi cộng đoàn giáo dân Công giáo ở đây là nhu cầu cấp thiết cho "an ninh" của tỉnh họ. Nhưng đó không phải là điều đáng nói trong bài viết này, tôi chỉ muốn giới thiệu cái hoàn cảnh cho những gì tôi sắp viết ra thôi.   Bạn biết, như hầu hết các giáo xứ Công giáo, một sự việc bất ngờ xảy ra và đặc biệt lạ lẫm này trở thành câu chuyện lớn trong làng. Và hình như hầu hết những người bày tỏ sự ủng hộ cho việc làm của tôi đều là phụ nữ. Hàng loạt tài khoản facebook kết bạn với tôi khi đó đều là phụ nữ. Những người góp mặt (không dự kiến trước) vào cuộc biểu tình của chúng tôi ngay hôm đó đều là phụ nữ. Những người mạnh dạn hô khẩu hiệu cùng tôi hôm đó, để rồi sau đó bị an ninh hành, cũng đều là phụ nữ.   Đa số những người bày tỏ sự yêu mến trực tiếp hoặc gián tiếp, dành cho tôi trong khoảng mười năm nay đều là phụ nữ trong làng. Còn những người cố gắng né tránh tôi ở mọi nơi tôi tình cờ có mặt, thường đều là nam giới. Tôi suy nghĩ rất nhiều về điều này, về sự thận trọng kỳ lạ của nam giới trong trường hợp này. Một cô bạn khá thân với tôi (trong làng) kể lại, cô không tham dự Thánh lễ hôm đó, nhưng vừa nghe tin Huỳnh Thục Vy biểu tình trước cổng Nhà thờ, cô liền muốn ra tham gia, nhưng bị chồng cô ngăn lại, đại loại: bà vì sự yên ổn của gia đình mà bớt hăng giùm tôi, bà mà ra đó là khổ cả nhà...   Nhiều phụ nữ trong làng Hà Lan A này, dùng facebook chỉ để đăng ảnh con cái nhưng họ vẫn vào facebook của tôi để đọc và biết tin tức về tình hình đất nước, những thứ xảy ra bên ngoài lũy tre làng. Họ cũng không ngại nói với tôi rằng: chúng tôi không làm được như chị nhưng luôn ủng hộ những người dám nói như chị, không có những người như chị thì xã hội làm sao tiến bộ... Những chia sẻ này của các chị, trong những lúc tôi cô đơn nhất, thực sự làm tôi ấm lòng nhiều hơn cả những tuyên bố bênh vực tôi từ Amnesty International hay Human Rights Watch.   Tôi cũng nhớ rõ, vụ việc các trường tiểu học trong làng định "cải cách" chương trình dạy Tiếng Việt cho các cháu lớp Một, theo một kiểu cách không giống ai, với những cách đánh vần như từ trên trời rơi xuống, với những bài đọc có nội dung phi giáo dục...Các bà mẹ trong làng một lần nữa khiến tôi ngạc nhiên khi họ công khai cho nhà trường thấy sự lo lắng hữu lý và kiên quyết đối với việc học hành của những đứa con sắp bước vào lớp Một phải thụ hưởng một chương trình đào tạo kỳ quái như thế. Dù có lo lắng và sợ hãi khi công khai bày tỏ sự chống đối lần đầu tiên với một định chế nhà nước (trường hợp),các bà mẹ này đã đấu tranh không khoan nhượng trong các cuộc họp phụ huynh có sự góp mặt của công an địa phương.   Tôi đã cố gắng kết nối những câu chuyện tai nghe mắt thấy của những phụ nữ trong giáo xứ mình sống với những trường hợp phụ nữ khác, trên khắp đất nước và trên thế giới. Thế giới có Malala Yousafzai, khôi nguyên giải Nobel Hoà Bình vì những nỗ lực không mệt mỏi cho quyền được đến trường của trẻ em gái và phụ nữ Pakistan. Lại có một Rangina Hamidi, Bộ trưởng giáo dục Afghanistan, người có quốc tịch Hoa Kỳ, chấp nhận tiếp tục ở lại quê hương bà - Afghanistan, ngồi họp với một đám Taliban mà không mặc burqa, sau sự sụp đổ của chính quyền dân sự thế tục, và cả sau sự bỏ chạy của Tổng thống nước này. Đó chắc chắn không phải là sự dũng cảm cảm tính nhất thời, mà là một cam kết với lý tưởng, với sự hiểu biết rõ các mối nguy mình phải đối mặt. Bạn biết đó, trong thế giới Hồi giáo, hay nói đúng hơn là trong thế giới mà chủ nghĩa Hồi giáo cực đoan ngày càng lớn mạnh, việc đấu tranh cho nữ quyền là việc mạo hiểm cả tính mạng.   Nhìn về cuộc đấu tranh đòi hỏi dân chủ tự do và nhân quyền cho Việt Nam. Chúng ta cũng có những phụ nữ đối mặt can trường với nhà cầm quyền độc tài. Những Lê Thị Công Nhân, Phạm Thanh Nghiên, Phạm Đoan Trang, Trần Thị Nga, Nguyễn Thúy Hạnh... Tôi chắc rằng sự cam kết với lý tưởng và sự dũng cảm trước bạo quyền của họ không thua kém, nếu không muốn nói là vượt trội hơn những người đồng chí hướng nam giới, khi xét trong thế đứng trong một xã hội nam quyền, những thế yếu mang tính thiên bẩm của phụ nữ (thể chất, tâm lý và vai trò người mẹ) khiến những khó khăn họ gặp phải lớn hơn nam giới rất nhiều.   Vậy cái gì khiến cho nữ giới lại dũng cảm một cách kỳ lạ, khá bất thường và rất bền bỉ, kiên trì khi chiến đấu với quyền lực chính trị trong những xứ sở nằm dưới quyền lực chính trị độc đoán và nam quyền cũng độc đoán không kém?! Trong khi phần lớn nam giới ở những nơi đó, với mọi ưu thế thiên bẩm và thế thượng phong trong xã hội, vẫn tự trói mình trong những mục tiêu không vượt quá bản thân và gia đình mình? Tôi không phải đang cố ca ngợi phụ nữ vì mình là một trong số đó. Tôi chỉ đang cố hình dung và liên kết các sự kiện lại với nhau, với tư cách là một người ủng hộ nữ quyền, để tự giải đáp những khúc mắc trong nhận thức của chính mình.   Và câu trả lời đầu tiên cho việc này, chạy ngang qua đầu tôi, là rằng: khi bạn sống với quyền lực độc đoán (dù là loại quyền lực gì đi nữa, nam quyền là loại quyền lực có tuổi đời bằng tuổi của nền văn minh này) và được hưởng lợi nhờ quyền lực đó, bạn không đủ sức khoẻ tinh thần để mạo hiểm chống lại bất cứ dạng thức quyền lực nào, kể cả quyền lực chính trị. Và ngược lại, khi từ lúc bạn sinh ra đời đã phải chịu đựng sự kiềm kẹp của quyền lực, bị gạt ra bên lề mọi đặc quyền của xã hội, phải xoay xở một cách khó khăn để nới rộng vòng kiềm toả đó, để mình có thể có được đôi chút tiến bộ trong cái không gian nhỏ hẹp đó; tự nhiên điều đó tạo cho bạn sự cứng cỏi và bền bỉ, và khả năng chống chọi với bất cứ loại quyền lực nào, kể cả quyền lực chính trị.   Sinh ra là phụ nữ, tôi đã cảm nhận những điều vừa nói rất rõ ràng, vì bản thân tôi, một cách bản năng, đã kháng cự lại văn hoá nam quyền ngay từ lúc bắt đầu có nhận thức về xã hội, tôi chật vật ấp ủ những ý tưởng về bình đẳng giới, và đau đớn khi phải sống chung với những nghịch lý do văn hoá nam quyền áp đặt. Sinh ra ở một vùng nông thôn u tối, tôi, phải luôn tự khẳng định tư cách ngang bằng với nam giới trong mọi vấn đề từ gia đình đến xã hội, và phải vật lộn trong mớ bòng bong của văn hoá gia trưởng, đau khổ với sự mâu thuẫn giữa lý tưởng mà mình được biết về bình đẳng và sự thực trái ngược mà mình phải đối mặt (và có lẽ tôi còn tiếp tục đối mặt với những nghịch lý đó cho đến hôm nay).   Chiến đấu với những thứ quyền lực văn hoá cũng khó khăn không kém cuộc chiến với ý thức hệ độc tài, với quyền lực chính trị độc đoán, nếu không muốn nói, cuộc chiến với nam quyền trong gia đình còn gây nhiều đau đớn tâm lý hơn việc đối mặt với bộ máy bạo lực của chính quyền độc tài. Tóm lại, khi bạn đã quen với việc kháng cự với nam quyền, với quyền lực gia trưởng ngay từ lúc sinh ra, bạn nghiễm nhiên có sự đề kháng và bền bỉ hơn khi đối mặt với một loại quyền lực khác: quyền lực chính trị. Đó có thể là một trong nhiều lý do: ở đâu phụ nữ bị đàn áp sát đất trong một nền văn hoá nam quyền ngạt thở, ở đó họ trỗi dậy mạnh mẽ hơn bao giờ hết khi đối phó với quyền lực chính trị.   Và ở mặt kia của vấn đề, nam giới-những người sinh ra đã đầy quyền lực do các định chế văn hoá và tôn giáo trao truyền cho, lại nhút nhát, sợ sệt hơn khi đối mặt với chính quyền. Điều này bạn sẽ thấy rõ hơn khi bạn sống ở nông thôn. Thật vậy, khi bạn được đứng ở thế thượng phong ngay từ khi sinh ra, bạn sẽ luôn có thiện cảm với quyền lực, mức độ thân thiết với quyền lực (nam giới) khiến đàn ông không được trui rèn trong ngọn lửa khắc nghiệt của việc phải sống như công dân hạng hai, và từ đó họ cũng không đủ dũng khí chống lại một thứ quyền lực khác: quyền lực chính trị.   Lại nhìn vào bức tranh bất đồng chính kiến tại Việt Nam, chúng ta thấy, những người phải bị thương tổn nhiều nhất là phụ nữ: chị Đoan Trang, chị Thúy Nga là hai phụ nữ tôi biết, đã bị những thương tật vĩnh viễn trên cơ thể khi kháng cự với nhà cầm quyền, nhưng họ luôn là tấm gương không khoan nhượng, ngay cả khi họ đứng ở vị trí một người mẹ nuôi con hay một người con gái nuôi mẹ. Không một tù nhân lương tâm nữ giới nào khiến cộng đồng những người ủng hộ thất vọng đối với sự quả cảm kiên trì của họ, trong khi không thể phủ nhận là có một số hồ sơ phía nam giới cho thấy vài sự thoả hiệp nào đó để hưởng sự giảm nhẹ án giam.   Trên đây là vài thiển ý vụn vặt tôi góp nhặt lại từ những gì chạy qua chạy lại trong tâm trí mình, tất nhiên không tránh khỏi thiển cận, và thực tâm tôi muốn nhận được sự góp ý để có cái nhìn toàn cảnh trong những diễn ngôn nữ quyền, trong không gian tư duy tiếng Việt và trong bối cảnh một quốc gia độc tài vẫn âm ỉ một phong trào đối lập đang kháng cự hằng ngày với quyền lực chính trị.   Huỳnh Thục Vy Buôn Hồ ngày 31/8/2021 Bài viết này xin mến tặng những người nữ bất đồng chính kiến và các chị em yêu mến Thục Vy trong giáo xứ Vinh Đức, làng Hà Lan A, Buôn Hồ, Đăk Lăk.  
......

Vì sao Atra Zeneca chỉ 4 Đô la một liều?

Rất nhiều người ngạc nhiên hỏi vì sao Astra Zeneca chỉ có giá 4$/liều trong khi giá của Sinopharm lên đến 13,6$/liều hay Moderna 33$/liều. Và đây là câu trả lời...   SARAH GILBERT - NHÀ KHOA HỌC VỚI TRÁI TIM NHÂN HẬU!   Bất cứ ai đã được tiêm Vaccine Astra Zeneca - Chúng ta nên tìm hiểu, biết ơn nữ Giáo sư, Tiến sĩ Sarah Gilbert và Nhóm nghiên cứu của Bà thuộc Viện nghiên cứu Jenner hàng đầu thế giới của Đại học Oxford (Anh).   Chúng ta thật càng ngưỡng mộ Bà vì đã quảng đại, hiến tặng trọn vẹn thành quả nghiên cứu vaccine này cho cộng đồng, với thoả thuận với hãng dược nổi tiếng Astra Zeneca rằng, vaccine này sẽ phải được phân phối phi lợi nhuận đến công chúng với giá gốc chính thức thật rẻ, rẻ hơn rất nhiều so với giá cả thị trường y dược, chỉ khoảng 3USD mỗi liều.   Bà nói: "Ngay từ ban đầu, chúng tôi nhận thấy vaccines này sẽ tham gia vào một cuộc đua chống lại virus cúm tàu, chứ không tranh đua với các vaccines khác. Chúng tôi làm việc ở Đại học và không có ý định kiếm tiền từ đó”.   Trong giải đấu quần vợt Wimbledon mới đây, cả khán đài đã đứng dậy vỗ tay cảm ơn, khi khán giả vô tình phát hiện ra sự có mặt của Người mẹ vĩ đại có ba con này, vì những cống hiến to lớn cho khoa học và bởi tấm lòng nhân hậu với cộng đồng. Bà đã có thể trở thành triệu phú nếu bán kết quả nghiên cứu này cho các công ty dược phẩm.   Hãng sản xuất đồ chơi nổi tiếng Mattel Inc. cũng vừa ra mắt phiên bản mới búp bê Barbie được tạo từ hình mẫu giáo sư Sarah Gilbert, để vinh danh nhà khoa học này.   Chúng tôi những người được nhận thành quả nghiên cứu lớn lao của Bà Giáo sư, Tiến sĩ Sara Gilbert, xin nghiêng mình biết ơn Bà và các đồng nghiệp trong Nhóm nghiên cứu đã cứu chúng tôi khỏi thảm họa này./.
......

Tháo chạy khỏi Sài Gòn đợt hai, niềm tin của dân đã không còn

Hải An| Khi thông tin Sài Gòn giãn cách xã hội thêm một tháng nữa người dân nghèo đã quyết địch tháo chạy khỏi Sài Gòn để trở về quê nhà (cuộc tháo chạy đợt 2). Hiện tại người dân đang bị chặn tại chốt cầu vượt Linh Trung, Suối Tiên, bến xe Miền Đông... Theo anh Anh Trần Viết Bảo (làm nghề bốc vác) chở theo đồ đạc lỉnh kỉnh bằng xe máy để về Huế. Anh cho biết 3 tháng nay anh thất nghiệp, không làm ra tiền hiện đang nợ tiền trọ 2 tháng. Chủ trọ không cho nợ nữa nên anh quyết định về. Những người dân tháo chạy trong đợt 2 này, trong các lần trước đây họ đã tin tưởng vào lời hứa của chính quyền “không để ai phải thiếu đói”, “chính quyền hỗ trợ thực phẩm đến tận tay người dân”, “tiền hỗ trợ sẽ trao tận tay người dân kịp thời”. Và vì tin nên họ cũng hưởng ứng lời kêu gọi của chính quyền “ai ở đâu, ở yên đó”, họ cũng tin rằng “đã có Đảng và Nhà Nước lo”. Đáp lại niềm tin của người dân là tiền hỗ trợ đợt 1, đợt 2 chưa được nhận, thực phẩm thì chính quyền cũng không hỗ trợ như đã hứa. Tiền điện, tiền nước, tiền nhà trọ thì vẫn phải đóng. Trả giá cho niềm tin là cái đói đã hiện rõ và có khi còn trở thành vô gia cư nếu không có tiền đóng tiền trọ, người dân có thể chết bệnh( không phải là COVID) vì các bệnh viện từ chối cấp cứu. Khi không còn niềm tin, cũng chẳng còn tiền để ở lại vì nếu tiếp tục “ ở yên đó” như chính quyền yêu cầu thì đồng nghĩa với chết nên họ bất chấp khó khăn chạy về quê nhà. Những người dân này, họ cũng từng kỳ vọng, trong kỳ họp quốc hội vừa qua, chính quyền sẽ đưa ra được giải pháp để hỗ trợ dân trong thời gian giãn cách. Nhưng kết thúc cuộc họp, người dân nhận được quyết định chính quyền đi vay thêm 133 tỷ đô la để chi tiêu cho chính phủ. Vậy là hi vọng được hỗ trợ tiền trong thời gian dịch bệnh, giảm tiền điện, nước, nhà, lãi ngân hàng là không còn. Khi mà người dân đang phải tạm ngưng kinh doanh các ngành nghề, thì các cán bộ lại đi đánh golf, tại sao bán đồ ăn mang đi thì bị cấm, nhưng sân golf lại vẫn được mở cửa. Dân chẳng còn tin tưởng cái quyết tâm chống dịch mà chính quyền luôn hô hào nữa. Khi người dân ra đường giao hàng liên quận bị bắt phạt, khi người dân đi lấy đồ thực phẩm gia đình gửi ngoài chành xe thì bị phạt, khi mà xe cứu thương còn không được thông chốt thì ông Hưng – bí thư Thành Ủy TP Tam Kỳ lại được thông chốt liên tỉnh từ Quảng Nam ra Nội Bài để đưa con đi du học Mỹ. Nó như một cú tát vào lòng tin của người dân, ai ở đâu thì ở yên đó nhưng trừ cán bộ. Dân thì bị “đói” nhưng cán bộ “no” tiền ( tiền phạt của dân và tiền hỗ trợ). Chính quyền thì thất hứa, dân thì bị ngăn chặn, làm khó, hành hạ đủ điều. Cán bộ có mọi đặc quyền, không phải chấp hành chỉ thị giãn cách. Dân đã nhận ra họ bị bỏ rơi, mọi lời hứa chỉ là lời tuyên truyền sáo rỗng. Họ đã không thể chờ đợi, họ phải tìm đường sống, họ phải chạy về quê hương. Dân đã mất niềm tin.  
......

Những đám tang không người đưa tiễn

Đám tang anh P. Cả đội ngũ khiêng quan tài và người thân đưa tiễn vỏn vẹn chục người. Phạm Thanh Nghiên  Con hẻm chật chội thường ngày kẻ ra người vào va quệt vào nhau, bữa nay rộng hẳn. Thế lại đỡ cực cho mấy người khiêng hòm. Hàng xóm đóng cửa cố thủ trong nhà. Chiếc quan tài lầm lũi đi, không thấy cánh tay nào giơ lên dù là qua khe cửa, vẫy chào tiễn biệt người quá cố. NHỮNG ĐÁM TANG KHÔNG NGƯỜI ĐƯA TIỄN Do không thể về nên em Tí chỉ có thể chứng kiến tang lễ anh trai qua cuộc gọi video với người thân. Hình do nhân vật cung cấp. Dì Ba, em kế của má chồng tôi qua đời hai tuần trước. Hôm nhận được hung tin, hai vợ chồng tôi thảng thốt, và buồn. Nói thừa, người thân qua đời, ai chả buồn. Nhưng nỗi buồn thời phong toả, khác lắm. Tê tái, đeo đẳng mãi. Không nghe thấy tiếng khóc, nhưng tôi vẫn cảm nhận được cơn rầu rĩ, nét bần thần của con trai dì Ba lúc nói chuyện qua điện thoại: -Má em bị mệt mấy hôm thì đi. May quá, không phải covid chị ạ. Chết mà vẫn... may. Sao lại có thứ nghịch lý trớ trêu như thế. Nhưng đúng là may thật. Cả xóm nhà dì Ba bị “giăng dây” suốt từ hôm 10/7 đến giờ là tròn 1 tháng, đã được thả đâu. Trước hôm dì Ba mất hai ngày, cả nhà đã làm xét nghiệm, không ai “dính” covid cả. Dì lớn tuổi, đến khi phải về cõi, thì đi. Vậy thôi. Nếu dì Ba chết vì covid, người ta đã đến khuân xác đi, chẳng được để ở nhà. Nhưng người chết thì quan tâm gì đến chuyện may rủi. Cốt nhẹ phận mình, giũ bỏ được cái cuộc đời trầm luân này, là vui rồi. Cái chính là cho kẻ sống. Cả nhà vẫn còn tám người gồm cha con cậu Tâm, dì Út, hai con trai, con dâu và cháu nội của dì Ba sống chung với nhau trong một căn nhà chật chội. Trước mắt cứ thoát cảnh phải dắt díu nhau đi đến các khu cách ly tập trung là tốt rồi. Ai cũng sợ phải đánh cược với tính mạng mình bằng sự may rủi. Rồi thì mọi chi phí, từ cỗ quan tài cho đến tiền hỏa táng, chuyến xe đò tiễn đưa dì lần cuối, đều do nhà Chùa chi trả. Gia đình không phải mất đồng nào. Với lại cũng chẳng có tiền mà lo. Lỡ nhà Chùa không giúp, chắc phải đi vay mượn. Thời buổi khó khăn thế này, vay mượn ở đâu. Dì Ba có hai người con trai đều hiếu thuận, thương yêu nhau hiếm thấy. Cậu con trai thứ hai đã lập gia đình và có hai con. Hơn mười năm trước, Trung làm chủ thầu xây dựng, thu nhập cũng khá. Không những lo được cho má, đủ nuôi vợ con, mà còn giúp đỡ người này người kia lúc khó khăn, hoạn nạn. Đùng một cái Trung mắc bệnh, hai mắt gần như mù hẳn. Thương em, thương cháu, Tân quyết định không lập gia đình nữa, ở vậy nuôi mẹ, đỡ đần cho em. Từ khi Trung mắc bệnh, mọi chi phí, sinh hoạt hàng ngày đều trông chờ vào đồng lương còm cõi của Tân và của vợ Trung. Cuộc sống khó khăn suốt từ đầu năm ngoái khi cơn đại dịch ập đến, nay trở nên kiệt quệ vì lệnh phong tỏa. Nhưng có lẽ Trời thương, nên dì Ba ra đi nhẹ nhàng, con cái cũng không phải chạy vạy tiền nong để lo hậu sự. Coi như một sự bù đắp cho cuộc đời khổ cực của dì. Và phần thưởng vì sự yêu thương, đùm bọc lẫn nhau của các con dì. Buổi tối trước hôm đưa dì Ba đi hỏa táng, nhân viên Trại hòm gọi điện thoại hỏi: -Nhà cần mấy chiếc khăn tang để chúng tôi chuẩn bị? Tân trả lời: -Anh mang giúp ba cái thôi, hai cho con trai, một cho cháu nội. Sáng sớm hôm sau, dì Ba được đưa đi. Tính cả mấy chú khiêng quan tài, đám tang vỏn vẹn khoảng chục người. Thằng Sâm đầu đội khăn tang, bê bát nhang của bà nội đi trước. Bác Tân dắt ba nó đi theo sau, lần mò từng bước, chậm hơn cả tiếng thở dài. Người chết không có di ảnh. Thành phố bị phong tỏa, không còn cửa tiệm nào làm việc. Vả lại, khu nhà dì Ba bị giăng dây, chẳng thể ra ngoài mà trông cậy ai làm cho tấm hình thờ. Con hẻm chật chội thường ngày kẻ ra người vào va quệt vào nhau, bữa nay rộng hẳn. Thế lại đỡ cực cho mấy người khiêng hòm. Hàng xóm đóng cửa cố thủ trong nhà. Chiếc quan tài lầm lũi đi, không thấy cánh tay nào giơ lên dù là qua khe cửa, vẫy chào tiễn biệt người quá cố. Đến cổng lò thiêu, xe dừng lại. Anh em nhà Tân, Trung vái má lần cuối rồi ra về. Bây giờ dì Ba phải nằm một mình trong chiếc quan tài và chờ đợi. Đông người chết quá, không biết bao giờ mới đến lượt dì. Nhân viên dịch vụ mai táng chở các hũ cốt đựng trong chiếc sóng nhựa đang tìm địa chỉ người nhận. Sinh thời, dì Ba có tâm nguyện sau khi chết sẽ được hỏa thiêu, tro cốt đem rải xuống sông cho mát mẻ. Lẽ thường, nhận tro cốt xong cũng phải rước má về nhà thờ cúng ít hôm cho phải đạo. Nhưng do việc đi lại bị cấm đoán, xin xỏ khó khăn nên từ khu lò thiêu, Tân ôm hũ tro của mẹ rải ra sông rồi mới về nhà. Thế cũng xong một kiếp người. Đám tang anh P cũng vậy, buồn thắt ruột. Thì cũng như đám của dì Ba, tính cả đội ngũ khiêng quan tài, đâu khoảng chục người. Hơn được tấm di ảnh để thiên hạ biết người chết là ai. Gớm, lôi “thiên hạ” vào để tự vỗ về nhau, cho dịu bớt cái nghịch cảnh chia cắt, cái thân phận bị trói buộc của mình, của người trong thời đại dịch. Khu xóm đạo nhà anh P không bị phong toả, một vài người hàng xóm thò đầu ngó ra cửa, ngậm ngùi nhìn theo chiếc quan tài đi ngang qua, miệng thì thầm lời kinh cầu nguyện. Những ngày cuối cùng của anh P là một cuộc đợi chờ mòn mỏi, vô vọng. Căn bệnh ung thư bòn rút hết da thịt anh, đến nỗi hai hốc mắt như bị kéo rộng ra, sâu hoăm hoắm trên gương mặt chỉ còn ngổn ngang xương xảu. Chưa được gặp vợ chồng người em trai út, anh không nhắm mắt được. Cơn hấp hối cứ kéo dài mãi, làm đau cả người sống lẫn người sắp chết. Tiếng gọi “Tí ơi” đầy thân thương thuở nào hồi hai anh em còn nhỏ dại, giờ lịm dần, lịm dần rồi tắt hẳn trên khóe môi người đàn ông nay đã ngoài 50 tuổi. Vợ chồng “thằng Tí” không ở đâu xa, chỉ cách đó vài cây số mà không về được. Khi người ta nhân danh lệnh phong tỏa, giãn cách để kết luận “bánh mì không phải lương thực”, khi bác sĩ nhận lệnh điều động của nhà cầm quyền thành phố đi tiêm vaccine cho dân bị ách lại tại trạm kiểm soát với lý do “chỉ thị 16 không cần y tế” thì việc về thăm người thân đang hấp hối liệu có được chấp thuận? Dẫu sao, dì Ba, anh P cũng được chết ở nhà, có người thân đưa tiễn. Đỡ tủi. Nhiều cảnh còn thảm thương, bi đát gấp bội lần. Hôm nay, tôi “được” (chữ “được” phải bỏ vào ngoặc kép) xem một đoạn video ghi lại cảnh người ta đang chuẩn bị đưa thi thể của một người chết vì covid-19 vào quan tài. Không biết người chết là nam hay nữ, nhưng được bọc kín trong tấm vải liệm màu vàng. Khoảng giây thứ 18 đến 20, cánh tay phải của người nằm trong tấm vải liệm cử động. Trang web Sài Gòn Nhỏ đăng đoạn video kèm lời bình luận của Thanh Hieu Bui như sau “Những người ở ngoài bận rộn với việc đưa xác lên xe tải để chuyển đi tới lò thiêu nên không để ý, người quay video cũng không chú ý đến cử động này. Có thể người này chưa chết hẳn, nhưng đã bị liệm rồi mang đi cho kịp chuyến xe”. Chắc là thế thật, vì trên xe còn một chiếc quan tài nữa đang đợi. Đoạn video chỉ vài chục giây kèm lời mô tả, bình luận ngắn gọn hẳn đã khiến người xem rùng mình, kinh hãi và xót xa. Tại các khu cách ly tập trung, nhiều bệnh nhân covid-19 không bao giờ còn có cơ hội được trở về. Hoặc phải về nhà trong những bình tro không biết có phải là của mình không nữa. Trước khi chết, họ phải vật lộn với sự đau đớn, sợ hãi, tuyệt vọng và nỗi cô đơn tận cùng. Còn gì kinh khủng hơn khi cảm nhận được cái chết đang đến với mình, với người xung quanh mình. Mỗi ngày, người ta lại chứng kiến nhiều hơn hình ảnh các thi thể bị bó trong bao nilong, những chuyến xe ô-tô chở 4,5 quan tài nối thành hàng dài đến các lò thiêu khiến bao người bị ám ảnh. Những cái chết như thế, làm gì có đám tang. Mà có, chắc chẳng ai đưa tiễn. Ôi! Sài Gòn nhuốm màu đau thương. Sài Gòn vương mùi tử khí. Sài Gòn 10/8/2021. *** NGƯỜi ĐI QUANH PHỐ VỚI TRO CỐT Thanh Bình Thân Mến Trời ơi, một Sài Gòn chừ nát tan vô độ Đời mong manh khi tôi gặp người shipper áo trắng Giao hàng chi, tôi nào muốn nhận một hũ tro than Giao hàng chi, khi tôi không còn cả một que nhang Trời ơi, một Sài Gòn nghề cốt tro giao vội Nghe lạnh lùng như thế giới trùng trùng quỷ ma Như Sài Gòn tôi xin đừng bán phận đời lũ tàu phù Ai gieo chi đường về quê ruồng bỏ cả đồng bào Tôi cũng không còn nước mắt khóc cho Sài Gòn Chỉ còn đây lời trần tình ai mất ai còn Tôi nào biết địa chỉ mà cha tôi được đón Cha đi hôm qua, mẹ về hôm nay, đi về nơi nao Tôi cũng đâu hay đất nước sẽ đi vể đâu Sống không xong, thành phố không người,còi hụ, shipper… Người vận chuyển tro cốt chở oan linh người chết Đem giao linh thiêng, sao chẳng kèn ma, đưa tiễn kinh cầu Shipper ơi, Sài Gòn bây giờ có bao tro cốt vô thừa nhận Thân phận nhân dân cỏ hèn như Sài Gòn không ngày mai Đớn đau xe cứu thương hàng hàng trước trung tâm hỏa táng Còn lời nguyện cầu nào cho loài người biết xót xa nhau.  
......

Vaccine Tàu (Sinopharm và Sinovac) có hiệu quả ra sao?

Nguyễn Văn Tuấn Việt Nam đã nhập 5 triệu liều vaccine Tàu và chuẩn bị dư luận cho vaccine này, vậy thì chúng ta đánh giá vaccine Tàu ra sao, và đề nghị gì cho nhà chức trách? Đó là chủ đề của cái note hơi dài này … 1.  Sinopharm và Sinovac Tàu có 2 loại vaccine do hai công ti (Sinopharm và Sinovac Biotech) đang được sử dụng. Vaccine của công ti Sinopharm có tên là “BBIBP vaccine” (hay BBIBP-CorV). Vaccine của Sinovac là “CoronaVac”. Tổ chức Y tế Thế giới phê chuẩn cho sử dụng vaccine của Sinopharm vào tháng 5/2021 và CoronaVac vào tháng 6/2021. Tính đến cuối tháng 6/2021, Tàu đã tiêm chủng hơn 1 tỉ liều của 2 vaccine trên trong nước, và đồng thời cung cấp hàng trăm triệu liều cho hơn 80 quốc gia trên thế giới. Giới quan sát quốc tế nghĩ rằng Tàu đang dùng vaccine như là một phương tiện ngoại giao: ‘Ngoại giao vaccine’ để gây ảnh hưởng. Cả hai BBIBP và CoronaVac là loại vaccine được bào chế theo kĩ thuật truyền thống. Theo kĩ thuật này, nhà khoa học lấy các phân tử (particle) của con virus, sau đó làm cho chúng bất kích hoạt (tức không thể gây bệnh Covid-19). BBIBP vaccine có nhiều protein bắt chước hệ thống miễn dịch con người kích thích sản sinh các kháng thể nhằm phát hiện và chống trả sự tấn công của SARS-Cov-2. Kĩ thuật này được áp dụng trong việc sản xuất các vaccine chống bệnh Polio, viêm gan A và cả cúm mùa. Đó là nguyên lí đằng sau BBIBP vaccine. 2.  Hiệu quả của vaccine Tàu Đây là vấn đề rất khó đánh giá bởi vì thiếu dữ liệu. Trong y văn không có báo cáo thử nghiệm lâm sàng giai đoạn III của cả hai vaccine. Tất cả dữ liệu chỉ là báo cáo cho WHO [1,2], nhưng chưa qua bình duyệt bởi một hội đồng khoa học. Tôi tóm tắt những dữ liệu đó trong bảng sau đây (xem hình). Trước khi diễn giải kết quả, tôi đề nghị các bạn chú ý 3 điểm: Chú ý rằng đa số các thử nghiệm lâm sàng giai đoạn III được thực hiện ở các nước ngoài Tàu. CoronaVac được thử nghiệm ở Thổ Nhĩ Kì, Nam Dương, Ba Tây. Còn BBIBP của Sinopharm thì được thử nghiệm ở Trung Đông và ở Tàu (chỉ 2100 người). Thử nghiệm trên nhiều quần thể rất khác nhau như thế dễ dẫn đến tình trạng mà giới khoa học gọi là ‘heterogeneity’ (bất đồng dạng) trong nghiên cứu, hay ví von là gộp trái táo với trái cam, và kết quả rất khó diễn giải. Điểm thứ hai cần lưu ý là những thử nghiệm này được thực hiện trên cỡ mẫu tương đối nhỏ (ngoại trừ BBIBP). Thử nghiệm lâm sàng về vaccine thường có cỡ mẫu trên 30,000 người để có độ nhạy tốt. Nhưng hầu hết các thử nghiệm hai vaccine Tàu chỉ dựa trên 1620 người đến 13,000 người. Mà, nếu chia ra cho từng quốc gia thì con số thậm chí còn thấp hơn, nhưng chúng ta không biết bao nhiêu. Điểm thứ ba là các báo cáo này rất rất … thô sơ. Thô sơ đến nổi không xứng đáng là một báo cáo khoa học dù chỉ là trong một seminar! Chẳng hạn như thông tin cơ bản nhứt là số cỡ mẫu cho mỗi nhóm (nhóm chứng và nhóm vaccine) cũng không có trong báo cáo. Một thông tin cơ bản rất quan trọng để tính hiệu quả vaccine là tỉ lệ nhiễm trong mỗi nhóm không hề được báo cáo. Họ ta chỉ đưa ra con số (ví dụ) như hiệu quả vaccine là 84%, mà không cho biết nó đến từ đâu!   Tóm tắt hiệu quả của vaccine Sinopharm và Sinovac Với những lưu ý trên, các dữ liệu từ 2 vaccine này có thể hiểu như thế nào? Đối với CoronaVac, hiệu quả vaccine rất khác nhau giữa các quần thể, và nó dao động từ 51% đến 84%. Thử nghiệm ở Ba Tây trên gần 13000 bệnh nhân cho thấy vaccine chỉ có hiệu quả 51%. Xin nhắc lại rằng WHO chỉ chấp nhận vaccine với hiệu quả trên 50%, và vaccine này có con số may mắn 51%! Tuy nhiên, khi thử nghiệm ở Thổ Nhĩ Kì (cũng gần 13000 bệnh nhân) thì hiệu quả lên đến 84%. Riêng ở Nam Dương, thử nghiệm trên 1620 người thì hiệu của CoronaVac chỉ 65%, và khoảng tin cậy 95% dao động trong khoảng 20 đến 85%. Tôi không hiểu sao có sự mất cân đối trong khoảng tin cậy 95%. Rất có thể tác giả đã phân tích sai? Đối với BBIBP của Sinopharm thì số liệu càng khó diễn giải vì tác giả gộp chung thử nghiệm từ 5 quốc gia thành một con số. Theo con số này thì hiệu quả của BBIBP là 78%, nhưng dao động từ 65 đến 86% (khoảng tin cậy này nhứt quán với dữ liệu). Cả hai vaccine có vẻ giảm nguy cơ nhập viện đến 100%! Chẳng hạn như kết quả thử nghiệm ở Thổ Nhĩ Kì cho thấy CoronaVac có thể giảm nguy cơ nhập viện 100%. Điều đáng chú ý (hay nghi ngờ) là họ báo cáo khoảng tin cậy 95% dao động từ 20% đến 100%). Điều này có nghĩa là dữ liệu thiếu tính nhứt quán, và con số đã bị sai lệch khá nhiều. Tóm lại, con số về hiệu quả ngừa nhập viện là chưa thể tin được, hay đúng hơn là chưa đánh giá được. 3.  An toàn của vaccine Sinopharm Dữ liệu về sự an toàn của vaccine Tàu cũng rất hiếm, và khó đánh giá. Theo một báo cáo đánh giá của nhóm SAGE (thuộc Tổ chức Y tế Thế giới), sau 1.1 triệu liều BBIBP cho người 60 tuổi trở lên, chỉ có 79 ca có biến chứng nặng. Trong số này, có 45 ca được xem là có liên quan đến vaccine. Những biến chứng phổ biến là chóng mặt (23 ca), nhức đầu (9), mệt mỏi (9), nôn mửa (7), sốt (6), dị ứng trên da (6). Tuy nhiên, theo một báo cáo trình bày trước một hội đồng vaccine của WHO [2], sau 35.8 triệu liều CoronaVac ở Tàu, chỉ có 49 ca báo cáo có biến chứng nặng. Những biến chứng này bao gồm sốc phản vệ, hội chứng Henoch-Schonlein, xuất huyết não, huỷ vỏ myelin, v.v. Vẫn theo báo cáo trên, trong số khoảng 17 triệu liều CoronaVac ở Ba Tây (Brazil), có 162 báo cáo biến chứng nặng, kể cả tử vong. Tuy nhiên, biến chứng nặng ở đây là sốt, khó thở, nhức đầu. Cũng có báo cáo một số ca tử vong, nhưng không thấy trình bày con số. Nhìn chung, con số về biến chứng sau tiêm chủng vaccine của Tàu rất thấp. Thấp đến độ ngạc nhiên. Chẳng hạn như ở Úc, cứ mỗi 10,000 liều thì có chừng 58 báo cáo phản ứng phụ. Nếu với 35,8 triệu liều, chúng ta kì vọng khoảng 129,000 ca phản ứng phụ. Thế nhưng số liệu của Tàu chỉ … 49 ca, và tất cả 49 ca đều có thể xem là ‘nhẹ’ (dù họ báo là ‘nặng’). Tóm lại, dữ liệu về hiệu quả của hai loại vaccine Tàu (Sinopharm và Sinovac) còn rất hạn chế, nên rất khó có thể đánh giá đúng. Tuy nhiên, những dữ liệu này cho thấy hiệu quả của hai vaccine dao động rất lớn, từ 51% đến 84%, tuỳ vào quần thể thử nghiệm. Về mức độ an toàn thì số liệu báo cáo cho thấy nguy cơ phản ứng phụ rất thấp, chỉ bằng 3-4 phần 10,000 so với các vaccine như AstraZeneca và Pfizer. Mức độ thấp một cách bất thường về phản ứng phụ đó cùng những bất cập trong dữ liệu về hiệu quả làm cho nhiều người không dám đặt niềm tin vào vaccine của Tàu. 4.  Kinh nghiệm ở Chile, Mông Cổ và Seychelles Cả hai vaccine do Tàu sản xuất đã được sử dụng nhiều nơi trên thế giới (hơn 90 quốc gia), chủ yếu là ở những nước có quan hệ ngoại giao và kinh tế với họ. Nhưng ngay tại những nước này, kinh nghiệm của họ về vaccine có lẽ không được khả quan. Những nước dùng vaccine của Tàu trong nỗ lực đạt miễn dịch cộng đồng bao gồm Mông Cổ, Bahrain, Chile, và quốc đảo Seychelles. Cho đến nay, khoảng 50-70% dân số ở các nước này đã được tiêm chủng 2 liều CoronaVac hay BBIBP. Khi bắt đầu chiến dịch tiêm chủng vaccine, cả ba nước này hứa rằng cuộc sống bình thường sẽ được phục hồi, thế nhưng trong thực tế thì họ đang phải đối đầu với làn sóng Covid-19 mới. Hiện nay, 4 nước này đang đứng đầu danh sách quốc gia với số ca nhiễm nhiều nhứt thế giới. Nam Dương cũng là nước dùng vaccine Tàu như là nguồn chánh. Cho đến nay, Nam Dương cũng đang trải qua một đợt bùng phát mạnh. Hơn 350 bác sĩ và nhân viên y tế đã bị nhiễm dù đã được tiêm đủ 2 liều vaccine; trong đó 61 người đã qua đời (kể cả 10 người dùng vaccine Tàu). Gần Việt Nam hơn là Thái Lan cũng là nước dùng lệ thuộc vào vaccine Tàu và cũng đang trải qua một đợt bùng phát mới. Hiện nay, số ca nhiễm mỗi ngày ở Thái Lan là 17,000 người. Cũng như Nam Dương, hàng trăm bác sĩ và nhân viên y tế Thái Lan bị nhiễm dù đã tiêm đủ 2 liều vaccine Tàu. Thái Lan thay đổi qui định tiêm vaccine bằng cách cho phép trộn 2 liều vaccine khác nhau: một với AstraZeneca và một với CoronaVac.   Nếu vaccin Tàu thật sự tốt, thì sự bùng phát như thế không thể xảy ra. Chẳng hạn như ở Mĩ, nơi mà ~45% dân số đã được tiêm vaccine Pfizer và Moderna, số ca nhiễm đã giảm đến 94% trong vòng 6 tháng. Do Thái là nước có tỉ lệ tiêm chủng bằng Seychelles (nhưng dùng vaccine Pfizer) và số ca hiện nay là khoảng 4.9 trên 1 triệu dân số, so với 716 trên 1 triệu ở Seychelles. 5.  Việt Nam phải làm gì? Tin mới nhứt là một tập đoàn tư nhân đã được Bộ Y tế cho nhập về 5 triệu liều vaccine Sinopharm. Trong thực tế, có lẽ Việt Nam không có nhiều lựa chọn vì nguồn vaccine còn hạn chế. Bộ Y tế đã cho phép nhập vaccine Tàu gởi một tín hiệu rằng Bộ Y tế biết vaccine của Tàu là an toàn và có hiệu quả? Nhưng như tôi điểm qua dữ liệu ở trên, hiệu quả và an toàn của hai vaccine Tàu còn nhiều bất định. Ngoài ra, kinh nghiệm thực tế ở những nước dùng nhiều vaccine của Tàu đáng để chúng ta phải suy nghĩ một cách tiếp cận. Tôi đề nghị 5 điểm như sau: Thứ nhứt, tạm thời chưa công nhận những ai đã tiêm vaccine Tàu là đã được tiêm chủng.Người dân có thể có lựa chọn tiêm CoronaVac hay BBIBP, nhưng vì sự bất định về hiệu quả, nên khó có thể xem đó là đã được tiêm chủng. Trong thực tế, Âu châu và vài nơi không công nhận những người đã tiêm vaccine Tàu là có ‘giấy thông hành miễn dịch’, và họ không được vào Âu châu trong tương lai. Việt Nam cũng nên có một chánh sách như thế để bảo đảm cộng đồng về lâu dài. Thứ hai, không dùng vaccine Tàu cho những người có nguy cơ cao.Bởi vì các thử nghiệm lâm sàng của CoronaVac là trên người khoẻ mạnh, như nhân viên y tế, nên dữ liệu khoa học về hiệu quả của hai vaccine này ở những người có bệnh nền vẫn còn rất thiếu. Ngay cả vaccine CoronaVac, hiệu quả ở người trên 60 tuổi chỉ 51%, tức rất thấp. Do đó, tôi nghĩ không nên dùng vaccine này cho những người có nguy cơ cao. Thứ ba, chỉ tiêm vaccine Sinopharm và Sinovac 1 liều như là bổ trợ cho các vaccine khác như AstraZeneca, Pfizer và Moderna. Điều này có nghĩa là đối với những người chưa tiêm vaccine, họ có thể dùng 1 liều CoronaVac hay BBIBP, nhưng sau đó là 1 liều của một trong ba vaccine phương Tây. Cách làm này bảo đảm nếu CoronaVac hay BBIBP không có hiệu quả thì vẫn có được sự bảo vệ của các vaccine đã ‘chứng minh’ là có hiệu quả. Thứ tư, yêu cầu Sinopharm và Sinovac cung cấp thêm dữ liệu khoa học về hiệu quả và an toàn vaccine. Tôi nghĩ Nhà nước phải có trách nhiệm với dân khi triển khai một loại vaccine mà có nhiều yếu tố khoa học bất định. Nhà nước phải nói cho người dân biết sự thật về hiệu quả và an toàn của vaccine Tàu. Nhưng Nhà nước không thể biết hiệu quả và an toàn của vaccine, nên họ có quyền yêu Sinopharm và Sinovac cung cấp thêm dữ liệu, và điều này rất bình thường trước khi chấp nhận một vaccine hay thuốc. Những dữ liệu cần thiết là thông tin về thử nghiệm lâm sàng (như thử nghiệm ai, ở đâu, bao lâu, chỉ tiêu lâm sàng là gì, phân tích ra sao, ai là người giám sát phân tích dữ liệu, v.v.) Và, quan trọng hơn hết, chúng ta cần chủ động tiếp cận những nguồn vaccine mới có triển vọng cao. Và, ngay từ bây giờ, tôi đề nghị Việt Nam nên thương lượng với Novavax (Mĩ) để thay thế nguồn vaccine từ Tàu. Theo số liệu công bố trên tập san y khoa New England Journal of Medicine, vaccine loại protein của Novavax có hiệu quả 90% chống Covid-19 [4]. Nếu được thì đây là nguồn vaccine mới rất có ích cho Việt Nam để đạt miễn dịch cộng đồng. Dĩ nhiên, những đề nghị trên đây chỉ là … đề nghị. Tuy nhiên, tôi vẫn hi vọng các giới chức y tế và lãnh đạo HCM cân nhắc cẩn thận khi dùng vaccine Sinopharm và Sinovac, và 5 đề nghị trên phản ảnh sự cân nhắc đó. Nguyễn Văn Tuấn Nguồn: https://nguyenvantuan.info/2021/08/01/vaccine-tau-sinopharm-va-sinovac-co-hieu-qua-ra-sao Chú thích: [1] https://cdn.who.int/media/docs/default-source/immunization/sage/2021/april/2_sage29apr202 [2] https://cdn.who.int/media/docs/default-source/immunization/sage/2021/april/5_sage29apr2021 [3] https://www.nejm.org/doi/full/10.1056/NEJMoa2107715 [4] https://www.nejm.org/doi/full/10.1056/NEJMoa2107659 Tái bút: về Vero Cell và BBIBP Cách họ (Sinopharm) định danh nhiều khi gây lẫn lộn. Theo trang này (1) thì họ ghi vaccine của Sinopharm là “Sinopharm (Wuhan): Inactivated (Vero Cells)”. Trong đó, có thông tin thử nghiệm trên 45000 người ở Bahrain, Egypt, Jordan, United Arab Emirates. Đó cũng là thông tin trong báo cáo cho WHO mà tôi trích dẫn (2), nhưng báo cáo đó dùng tên vaccine là “Sinopharm/BBIBP COVID-19 vaccine”. Thật ra, wikipedia (3) cũng nói rõ là “BBIBP-CorV, also known as the Sinopharm COVID-19 vaccine or BIBP vaccine … Its product name is SARS-CoV-2 Vaccine (Vero Cell), not to be confused with the similar product name of CoronaVac”. Nói tóm lại “Vero Cell” chính là “BBIBP” hay “BBIBP-CorV”. **** (1) https://covid19.trackvaccines.org/vaccines/16/ (2) https://cdn.who.int/media/docs/default-source/immunization/sage/2021/april/2_sage29apr2021 (3) https://en.m.wikipedia.org/wiki/BBIBP-CorV  
......

Pháp cảnh báo về ‘mật ong kích thích’ Black Horse Honey và Jaguar Power

Nhà chức trách Pháp kêu gọi những ai đã mua mật ong hoặc các sản phẩm từ mật ong được quảng cáo có tác dụng hỗ trợ sinh lý nên tiêu hủy ngay lập tức – Minh họa: Cool Calm/Unsplash SGN Các cơ quan an ninh và y tế Pháp hôm Thứ Ba, 27 Tháng Bảy, đã ra cảnh báo và chống lại các sản phẩm mật ong và gel được bán trên thị trường như thuốc kích dục tự nhiên nhưng thực tế lại chứa các thành phần (không được ghi trên nhãn) có thể có tác dụng phụ nguy hiểm. Thông cáo chung kêu gọi những ai đã mua mật ong hoặc các sản phẩm từ mật ong được quảng cáo có tác dụng hỗ trợ sinh lý nên “tiêu hủy ngay lập tức”. Theo các cơ quan này, có những thành phần hóa chất nhạy cảm có thể gây biến chứng được thêm vào các sản phẩm đó nhưng nhà sản xuất không ghi rõ trên bao bì. Các cơ quan chức năng này cho biết các sản phẩm được bán trên thị trường dưới những cái tên rất kêu như “Black Horse Honey” hoặc “Jaguar Power”, được cho là 100% tự nhiên nhưng thực tế lại chứa các chất hóa học như sildenafil hoặc tadalafil. Đây là những chất chính trong thuốc chống rối loạn cương dương Viagra và Cialis. Theo quy định của Pháp, những loại thuốc này chỉ được bán theo đơn của bác sĩ. Các chất này có thể có tác dụng phụ nghiêm trọng đối với những người bị bệnh tim. Một số phòng khám ở Pháp trong những tháng trước đã báo cáo có người bị suy tim do sử dụng các sản phẩm này. Các cơ quan chức năng cũng cảnh báo, một số tác dụng phụ có thể gặp bao gồm “co giật lặp đi lặp lại, xuất huyết phổi, sưng não hoặc suy thận cấp tính nặng, đối với một số người dùng”, và bệnh nhân có thể phải nhập viện điều trị lâu dài.  
......

Kariko Katalin, người phụ nữ này sẽ được giải Nobel

 BS Trần Văn Phúc| Kariko Katalin, người phụ nữ đã từng bị chê cười, đã từng nhiều lần bị ngăn cản, thường xuyên bị sa thải, lý lịch của bà đầy rẫy những thất bại và đau khổ. Nhưng hôm nay, bà được coi là một trong những người phát minh ra công nghệ mRNA, từ đó tạo ra vaccine COVID-19 tiên tiến nhất thế giới. Cuộc đời Kariko Katalin không có từ dễ dàng, nhưng đó là một câu chuyện về niềm tin vô điều kiện vào một ý tưởng có thể làm thay đổi cả thế giới. Khi thế giới mong đợi vaccine COVID-19 Được chờ đợi nhất là vaccine công nghệ mRNA, Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ đứng ngoài cửa đón lõng đầu tiên, nhanh chóng cấp thẻ xanh. So với công nghệ vaccine truyền thống, mRNA hứa hẹn hiệu quả hơn, nhanh hơn, an toàn hơn, ít tác dụng phụ hơn; có thể so sánh sự khác biệt giống như xe máy và chuyên cơ. Khái niệm mRNA được học từ lớp 9, bài giảng sinh học đã dạy mRNA có chức năng truyền đạt thông tin quy định cấu trúc của protein. Chữ m = messenger = thông tin. Để dễ hiểu, có thể hình dung quá trình tổng hợp mỗi protein trong cơ thể con người giống như giải một bài toán phức tạp, mRNA trở thành cuốn sổ tay những công thức toán học. Nếu con người tạo ra được vaccine dưới dạng mRNA nhân tạo, khi tiêm vào cơ thể, mRNA sẽ nguỵ trang giống như thằng kẻ trộm lẻn vào nhưng không đánh thức chủ nhà, nó âm thầm xây dựng một hệ thống phòng thủ là những protein kháng thể, để khi virus tấn công sẽ bị hệ thống ấy tiêu diệt. Lý thuyết đơn giản như vậy nhưng thực tế rất phức tạp. Kariko Katalin bị ám ảnh bởi mRNA, bà hiểu đây là loại RNA rất đặc biệt, nó nắm tất cả bí quyết tạo ra hàng tỉ tỉ protein trong cơ thể con người. Về mặt lý thuyết, khoa học hoàn toàn có thể điều khiển mRNA để tạo ra loại protein có chủ đích, làm được điều đó thì mRNA trở thành vũ khí mạnh nhất khống chế hàng loạt bệnh tật. Ý tưởng đó thật đẹp, nhưng chỉ là lý thuyết, sự hiểu biết về mRNA vào những năm 1980 vẫn còn rất hạn chế. Về mặt nguyên tắc, khi tiêm mRNA vào cơ thể con người, thì đó là dị nguyên, nên ngay lập tức hệ thống phòng thủ của cơ thể sẽ phá huỷ trước khi mRNA thực hiện các chức năng nhiệm vụ. Nghĩa là vaccine mRNA dù nguỵ trang tài tình đến mấy thì vẫn là thằng kẻ trộm, khi đột nhập nó sẽ đánh thức chủ nhà tổ chức vây bắt và tiêu diệt. Nhưng điều nghiêm trọng hơn, đó là cơ thể con người chống lại thằng kẻ trộm theo cách bản năng quá mạnh mẽ, tạo ra phản ứng miễn dịch nghiêm trọng, có nguy cơ tử vong. Sau rất nhiều thất bại, hầu hết các nhà khoa học đã bỏ cuộc, chẳng ai còn quan tâm đến mRNA, kiến thức đó chỉ nằm trên trang sách giáo khoa sinh học lớp 9 và lớp 10, để học sinh thi với những câu hỏi rất nhàm chán. Kariko Katalin không bị khuất phục. Bà lao đầu vào nghiên cứu, những công trình của bà đã gây được sự chú ý của hai công ty non trẻ Modena (Canada) và BioNTech (Đức), cùng với ông lớn Pfizer (Mỹ) quyết định đầu tư sản xuất vaccine COVID-19 theo công nghệ mRNA, đó là cú áp phe không khác gì một chuyến du hành lên sao hoả. Công nghệ mRNA sẽ không dừng lại ở sản xuất vaccine, mà trong tương lai không xa, hàng loạt “dịch bệnh” như ung thư, đột quỵ, hay các bệnh hiểm nghèo khác cũng hứa hẹn sẽ được thanh toán. 40 năm trên băng ghế lạnh lẽo Kariko Katalin sinh ngày 17 tháng 1 năm 1955 ở Szolnok (Hungari), trong một ngôi nhà tranh không có tiện nghi, nhưng đầy đủ tình thương của tổ ấm gia đình. Kariko Katalin thừa hưởng gen yêu thích sinh học của bố là người làm nghề bán thịt lợn, gen kiên trì nghiên cứu của mẹ là một kế toán viên, được hưởng sự giáo dục niềm say mê sinh học từ các giáo viên trường kisújszállási. Do hoàn cảnh nghèo khó, Kariko Katalin đã dốc hết tâm lực trong những năm đại học, cô giành được học bổng Cộng hoà Nhân dân Hungary, đó là học bổng danh giá nhất lúc bấy giờ. Tiếp tục học lên tiến sĩ, rồi làm việc tại trung tâm nghiên cứu sinh học của Học viện Khoa học Hungary ở Szeged. Cô theo đuổi công nghệ mRNA. Đó là lĩnh vực đòi hỏi phải đầu tư rất nhiều tiền của, các nhà khoa học khác đã bỏ chạy, đất nước Hungary những năm 1980 là quốc gia tự do cởi mở nhất trong khối Liên Xô cũ, nhưng cũng chẳng có tiền để tài trợ cho những nghiên cứu lớn. Kariko Katalin bị mất việc ở tuổi 30. Ban đầu cô tìm việc làm ở khối châu Âu, nhưng không nơi nào chịu nhận, bởi cô chẳng có thành tích khoa học gì đáng kể. Vào một buổi chiều năm 1985, Kariko Katalin cùng chồng đưa cô con gái hai tuổi của họ rời đất nước Hungary, tìm đường đến Hoa Kỳ. Tài sản duy nhất có giá là chiếc ô tô cũ. Bán đi được 900 bảng Anh trên thị trường chợ đen. Để mang trót lọt số tiền ấy, Kariko Katalin phải rạch con gấu bông đồ chơi của con gái, nhét 900 bảng vào, rồi khâu lại. Thời gian đầu ở Mỹ, Kariko Katalin được nhận vào làm việc tại Đại học Temple, nhưng chẳng bao lâu sau nhóm của cô bị giải tán vì không kiếm được kinh phí tài trợ. Năm 1989, Kariko Katalin làm ở khoa dược Đaị học Pennsylvania, mặc dù là giáo sư chính thức, nhưng đây là thời gian khó khăn nhất, lương rất thấp và không ai tin cô. Năm 1995, Kariko bị giáng xuống mức thấp tận cùng, không nhận được tài trợ, không tìm nổi dự án; Đại học Pennsylvania quyết định sa thải. Đó là quãng thời gian kinh khủng. Căn phòng cô ở bị dột nát trong mỗi cơn mưa chiều tối, cô lại bị mắc căn bệnh ung thư mới được chẩn đoán, chồng cô đang ở Hungary không thể đến Mỹ vì vấn đề Visa, công việc dành bao nhiêu thời gian và tâm huyết dường như đang tuột khỏi tầm tay. Kariko Katalin nói: “Tôi bắt đầu nghi ngờ rằng có lẽ mình không đủ giỏi, không đủ thông minh. Và tôi cố gắng tự nhủ rằng mọi thứ đã ở đây, tôi chỉ cần thực hiện các thí nghiệm tốt hơn.” ĐỔI ĐỜI Vào năm 1998, Kariko Katalin cuối cùng đã nhận được khoản tiền tài trợ đầu tiên, đó là 100 ngàn đô la. Thật kỳ lạ, năm đó cô cũng gặp được một người đàn ông của cuộc đời. Đó là buổi chiều định mệnh, Kariko Katalin đi phô tô tài liệu, cô gặp Drew Weissmen, một người đồng nghiệp mới vừa chuyển đến từ Viện Y tế Quốc gia. Trong lúc chờ phô tô, Kariko Katalin kể với Weissmen về ý tưởng tạo ra mRNA, theo đúng mong muốn. Ngay lập tức Weissmen nhìn thấy trước mắt mình là một khối tài sản vô giá. Anh quyết định đầu tư, cộng tác cùng Kariko Katalin, quyết tâm phát triển công nghệ mRNA trong lĩnh vực y sinh học. Vào năm 2005: mRNA phiên bản mô đun suy yếu ra đời! Chuỗi mRNA được cấu tạo bởi mạch đơn, thẳng, bao gồm các nucleotid. Mỗi nucleotid gồm hai thành phần là nucleoside và gốc phốt phát. Nucleoside lại được hình thành bằng cách ngưng tụ D-ribose và các base. Các base đó là Adenin, Guanin, Cytosine và Uracil. Kariko và Weissman tổng hợp mRNA với khả năng “lẻn” qua một số lượng nhỏ các chất thay thế base, đống thời sử dụng các hạt nano lipid bao bọc xung quanh, làm cho mRNA được nguỵ trang giống như tên trộm lẻn vào tế bào cơ thể người mà không kích hoạt hệ thống miễn dịch bảo vệ nào. Sau khi đọc công trình nghiên cứu, Derrick Rossi, một chuyên gia tế bào gốc Canada đang làm nghiên cứu sinh tại Đại học Stanford đã vô cùng kinh ngạc. Thời cơ đã đến. Nhận thấy cơ hội kinh doanh siêu lợi nhuận, Rossi âm thầm lặng lẽ tìm vốn đầu tư, ông thành lập một công ty bé nhỏ, lấy tên là Moderna. Tại Đức, một nhóm nghiên cứu mới cũng phát hiện ra tiềm năng của Kariko Katalin, công ty mới BioNTech được thành lập, lấy trụ sở tại Hoa Kỳ. Năm 2013, BioNTech thuê Karko Katalin làm chuyên gia cao cấp mRNA. Moderna và BioNTech chưa làm được gì nhiều cho đến năm 2020. Khi đại dịch COVID-19 bùng nổ, Moderna thúc đẩy sản xuất vaccine theo công nghệ mRNA, thêm công ty BioNTech được Pfizer đầu tư hàng tỷ đô la quyết tâm biến ý tưởng của Kariko Katalin thành hiện thực. Chắc chắn Kariko Katalin cùng với đồng nghiệp Derrick Rossi sẽ đoạt giải thưởng Nobel trong một ngày không xa.    BS Trần Văn Phúc
......

Không diệt được virus nhưng diệt được chổ sinh sản của nó

Phan Xuân Trung Như ta đã biết, virus SARC CoVi 2 là một loại virus lây qua đường hô hấp. Virus xâm nhập vào tế bào niêm mạc mũi, chiếm lấy hệ thống sao chép thông tin di truyền của nhân tế bào, biến tế bào thành công cụ nhân bản cho virus. Các nghiên cứu khoa học đang tìm cách diệt virus. Tuy nhiên chờ được thuốc diệt virus thì còn lâu. Một giải pháp đơn giản là phải phá hủy môi trường sinh sản của virus, tức là tế bào niêm mạc vùng mũi họng. Các tế bào niêm mạc này đã bị virus xâm nhập, làm ổ sinh sản, do đó không còn chức năng bảo vệ cho cơ thể mà đang "tiếp tay cho giặc". Vậy phải tìm cách để bất hoạt các tế bào nô lệ này lại. Nước muối sinh lý 0,9% là nước muối đẳng trương, dùng để làm sạch bề mặt niêm mạc và an toàn cho tế bào. Dùng nước muối đẳng trương để rửa vết thương, rửa sạch khoang mũi và nhiều ứng dụng khác. Tuy nhiên, nước muối này không làm hại tế bào, tức là không có khả năng diệt được "tế bào nô lệ". Nước muối ưu trương là nước muối được pha đậm hơn nước muối sinh lý. Khi tế bào được tưới nước muối ưu trương thì nước từ trong nội bào sẽ bị hút ra ngoài, làm tế bào teo đét lại và mất khả năng hoạt động bình thường. Đây chính là mục tiêu mà ta muốn hướng đến. Khi tế bào nô lệ bị bất hoạt thì virus không còn lợi dụng được nữa, nghĩa là không thể sinh sản ra hàng tỷ con khác để lây lan trong cộng đồng. Đối với người bình thường, dùng tất cả các loại dung dịch vệ sinh mũi họng để làm sạch, tẩy rửa bớt mầm bệnh đang tồn tại trong hốc mũi. Đối với người đã bị nhiễm, niêm mạc mũi họng đã bị mất chức năng (mất khứu giác), không còn khả năng bảo vệ cơ thể nữa thì cần phải phá hủy đi. Việc phá hủy này là một can thiệp mạnh hơn dùng nước muối sinh lý. Nước muối càng đậm thì khả năng phá hủy tế bào niêm mạc càng mạnh. Nước muối ưu trương không phải độc dược, chỉ ức chế và làm hư tế bào niêm mạc mũi tạm thời. Sau khi lớp tế bào hư bị bong tróc thì cơ thể sẽ tự sinh ra lớp niêm mạc mới, lành lặn hơn. Lưu ý: Đây là giải pháp dành cho người đã xác định dương tính với virus. Bài này dùng để giải đáp cho những người ưa bắt bẻ, hỏi về bằng chứng khoa học, lý thuyết nào, nghiên cứu nào... Bài này cũng dùng để trấn an những người còn nghi ngờ về kiến thức mà tôi muốn chuyển đến cho các bạn. Xưa kia Hỷ Lai Lạc bỏ thuốc vào giếng nước để chống dịch tả thì ngày nay bạn nhỏ nước muối ưu trương vào mũi để chống virus. BS PHAN XUÂN TRUNG
......

Chuyện cười: Bôi nhọ đít nồi

Thao Ngoc| Có chàng thanh niên nọ đi uống cà phê với bạn bè. Tại quán nước, anh này nghe ở bàn bên mấy người kháo nhau câu chuyện về một thanh niên quê Thanh Hóa vừa bị công an bắt về tội “bôi nhọ các vị lãnh đạo đảng và nhà nước”. Anh thắc mắc không hiểu vì sao mấy ông lãnh đạo này làm việc ở Hà Nội, mà chàng thanh niên này lại ở Thanh Hóa, cách thủ đô văn vật đến mấy trăm cây số. Hơn nữa nơi mấy ông này làm việc là được canh gác rất cẩn thận, phải qua nhiều vọng gác và có giấy mời hoặc giấy công tác thì mới được vào. Mà những ông này luôn luôn có ít nhất hai người bảo vệ túc trực 24/24. Vậy thì làm sao mà anh chàng người Thanh Hóa này có thể cầm một nắm nhọ nồi để bôi vào mặt mấy ông lãnh đạo Hà Nội được? Nghĩ vậy nhưng tại quán, anh ta không dám đưa những thắc mắc này với bạn bè vì sợ họ cười. Anh ta nghĩ rằng, có lúc nào báo chí đảng và nhà nước đã nói láo không? Vì anh ta vẫn thường nghe người ta hay nói “nhà văn nói láo, nhà báo nói mò” mà? Vậy là anh ta phải “ôm hận vào lòng” và chờ về nhà hỏi bố. Về đến nhà, anh ta liền đưa những tâm sự dấu kín nói với bố. Nghe con trai nói ra những thắc mắc như vậy, ông bố chậm rãi nói: - Việc nào chứ việc này báo chí nhà nước loan tin đúng đấy con ạ. - Nhưng anh này ở Thanh Hóa, làm sao qua mấy vọng gác và người bảo vệ để bôi nhọ mấy ông ấy được? - Con ơi! Tay anh ta dài lắm. - Dài hàng trăm cây số hả bố? - Đúng đấy con ạ. Nhưng anh ta có cách làm rất độc đáo. Nghe đến đây, anh chàng lại càng tò mò: - Bố nói sao? Con không hiểu. Ông bố giải thích: Anh này thấy hiện tình đất nước ngày càng mờ mịt. Nạn tham nhũng ngày càng hoành hoành. Đến nỗi ông Trương Tấn Sang thời còn làm Chủ tịch nước đã gọi họ là bầy sâu. Bà Phó Doan thì nói “bọn chúng ăn không từ một thứ gì của dân”. Nghĩa là cả đồ dơ bẩn họ cũng ăn. Ông Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng thì nói “chống tham nhũng khó là vì Ta đánh Ta”. Qua đó để biết, từ trung ương đến địa phương, không ai là không “ăn”. Làm lớn ăn lớn làm nhỏ ăn nhỏ. Những ông lớn ăn cả hàng ngàn tỷ đấy con ạ. Con xem ti vi nói đã xử mấy vụ rồi. Mà vụ nào cũng mấy ngàn tỷ chứ có ít đâu. Còn biết bao vụ khác đang được che chắn đó thôi. Và người ta đem những tiền tham ô được ra nước ngoài mua nhà cửa để sau này khi có biến là có đường chuồn. Có nguồn tin từ trang mạng WikiLeaks nói, tại Việt Nam có khoảng 65% cán bộ từ cấp tỉnh đến cấp trung ương, có nhà đất hoặc có visa dài hạn và có tài khoản tại các ngân hàng nước ngoài. Mà có điều lạ là những đất nước mà họ “lót ổ” ấy không phải là những nước Xã Hội Chủ Nghĩa mà họ cho là Thiên đường đâu con ạ. Đó toàn là những nước Tư bản giãy chết đấy. Chúng nó gần chết đang giẫy đành đạch. Vậy mà mấy bố cứ nhắm mắt mò đến? Con có nghe bà Đại biểu quốc hội Nguyễn Thị Nguyệt Hường không? Đang là người của một cơ quan quyền lực cao nhất nước nhà. Vây mà bà ta đã tìm cách lót “ổ” ở nước ngoài rồi đấy. Như vụ bà Thứ trưởng Hồ Thị Kim Thoa, lương bao nhiêu mà tài sản gia đình bà ta, theo báo chí nhà nước đưa tin là những hơn 700 tỷ, là hơn ba chục triệu đô la đó con ạ. Người con hỏi: Bố ơi! Tụi con đi học nghe thầy giảng bọn tư bản cái gì cũng xấu. Người dân khổ sở lầm than. Nhân dân cả thế giới đang đâu tranh để giải phóng loài người, đưa nhân loại tiến lên CNXH mà? Ông bố nói: Người ta nói một đàng làm một nẻo đấy con ạ. Người Nam có câu: Nói zậy mà không phải zậy là chỗ đó. Ông Trọng còn nói, phải hy sinh một vài người để cứu hàng triệu người. Có người nói rằng, ông Giáo sư Tiến sĩ ngành xây dựng đảng nói vậy là chưa chính xác. Mà làm Tiến sĩ ngành này thì nói như Tiến sĩ Nguyễn Thanh Giang, một nhà khoa học hàng đầu về ngành địa chất nước ta, rằng làm Tiến sĩ ngành xây dựng đảng thì chỉ cần đọc thông viết thạo là có thể làm được. Nói tóm lại cỡ Tiến sĩ của ông Trọng là... Tiến sĩ giấy. Vì vậy ông ấy nói không chuẩn là điều dễ hiểu. Lẽ ra ông Trọng phải nói: “Phải hy sinh vài người đã bị lộ để cứu hàng triệu người chưa bị lộ” thì mới đúng. Người con sốt ruột vì nghe bố nói loanh quanh mãi, mà cái thắc mắc của anh vẫn chưa nghe bố nói. Anh ta liền hỏi: - Vậy cái việc anh chàng này bôi nhọ mấy ông lãnh đạo kia là sao hả bố? Vẫn giọng đều đều chậm rãi, ông nói: - Anh ta bức xúc trước hiện tình đất nước như vậy, mà anh ta không có cách gì để xổ cơn căm giận bực tức của mình vào những người này. Anh ta liền nghĩ ra một cách... - Anh ta làm sao hả bố? - Anh ta liền lấy một cái nồi đất. Mà nồi đất là rất nhiều nhọ. Anh ta mới vẽ hình mấy ông lãnh đạo lên cái đít nồi này. Nhờ đít nồi đất rất nhiều nhọ, nên những đường nét anh ta vẽ nổi lên rất rõ. Vậy là anh ta đã thỏa mãn cơn giận dữ của mình. Người con hỏi: - Sao anh này không lấy cái khác mà vẽ. Thiếu gì vật liệu sạch để vẽ mà lại lấy đít nồi cho nó bẩn? Ông bố trả lời: Thì mấy ông này cũng đâu có sạch sẽ gì. Cũng là những con sâu chưa bị lộ mà thôi. Vẽ trên đít nồi là đúng. Không xứng đáng vẽ nơi sạch sẽ. Mà quyền cao chức trọng như mấy ông này thì sâu ấy càng bự. Nhưng như ông Trọng đã nói: “Đánh chuột phải giữ lấy bình”. Vì vậy những ông này đang sống trong cái bình an toàn, chẳng bao giờ bị lộ. Người con hỏi: - Vậy thì anh ta bị bắt vì tôi gì hả bố? Ông bố trả lời: - Anh này bị bắt vì tội “Đã bôi nhọ đít nồi” tn 5/7
......

Cách làm giảm thiểu các tác dụng phụ, tối đa hóa hiệu quả sau khi được chích ngừa Cúm Tàu.

Hình ảnh minh họa MyLinh Hughes Có một số điều bạn có thể làm trước và sau khi chủng ngừa có thể giúp giảm thiểu một số tác dụng phụ khó chịu. Và hãy yên tâm: Những lời khuyên sau đây sẽ không cản trở hoặc làm giảm phản ứng miễn dịch của bạn.   1/ Bạn có thể dùng thuốc Tylenol, acetaminophen hoặc ibuprofen. Nếu thích hợp về mặt y tế, có thể dùng thuốc hạ sốt hoặc giảm đau (Tylenol, acetaminophen và thuốc chống viêm không steroid) để điều trị các triệu chứng sau tiêm chủng.   2/ Nếu bạn bị sốt hơn 48 giờ sau khi tiêm chủng: đắp khăn ướt mát lạnh Hãy cân nhắc việc đi xét nghiệm Cúm Tàu, Đắp khăn ướt sạch và mát. Nếu bạn không muốn dùng thuốc, đắp một miếng vải mát hoặc miếng gạc lên vết tiêm có thể giúp giảm sưng và đau cánh tay. Và ăn mặc nhẹ nhàng nếu có thể. Mặc quần áo dày có thể làm trầm trọng thêm sự khó chịu của bạn.   3/ Tránh uống quá nhiều rượu. Rượu sẽ không làm giảm phản ứng miễn dịch của bạn, nhưng nó có thể dẫn đến các triệu chứng tương tự như những triệu chứng liên quan đến vắc-xin. Vì vậy, như một lời cảnh báo, tốt nhất bạn nên tránh uống nhiều rượu trước và sau khi tiêm chủng.   4/ Giữ đủ nước. Đảm bảo uống nhiều nước trước và sau khi tiêm chủng. Mất nước có thể làm trầm trọng thêm bất kỳ tác dụng phụ nào mà bạn có thể gặp phải.   5/Tránh hoạt động gắng sức. Bạn nên sử dụng và vận động cánh tay đã được tiêm chủng thường xuyên. Nhưng nhìn chung, bạn có thể muốn thoải mái trong một hoặc hai ngày sau khi tiêm chủng. Lạm dụng nó có thể làm suy yếu hệ thống miễn dịch của bạn - và ngay bây giờ, mục tiêu là tăng cường nó.   Nguồn sưu tầm trên mạng - https://bestcare.org/news/20210602/minimizing-side-effects-maximizing-efficacy-covid-19-vaccine?fbclid=IwAR048zCJiBX2oO_94SLlaZPojF_Av0X5NjBAVC0N9v-l76Wvt5tlkz4g-dU Mylinh Hughes lược dịch      
......

Những tác dụng phụ của thuốc Moderna, Pfizer, Johnson & Johnson và Astrazeneca

MyLinh Hughes 1/ Moderna: thuốc của Mỹ, dành cho độ tuổi từ 18 tuổi trở lên và người lớn - 2 liều chích, mỗi liều chích ngừa cách nhau 28 ngày - Các tác dụng phụ được báo cáo phổ biến nhất, thường kéo dài vài ngày là: + đau tại chỗ tiêm + mệt mỏi + nhức đầu + đau cơ + ớn lạnh + đau khớp + sưng hạch bạch huyết ở cánh tay khi tiêm + buồn nôn + nôn mửa + sốt. Lưu ý, nhiều người gặp phải những tác dụng phụ này sau liều thứ hai hơn là sau liều đầu tiên, vì vậy điều quan trọng là người nhận tiêm chủng phải biết rằng có thể có một số tác dụng phụ sau một trong hai liều, nhưng thậm chí nhiều hơn sau liều thứ hai. 2/ Pfizer : thuốc của Mỹ, dành cho độ tuổi từ 12 tuổi trở lên và người lớn 2 liều chích, mỗi liều chích cách nhau 21 ngày Các tác dụng phụ được báo cáo phổ biến nhất, thường kéo dài vài ngày là: + đau tại chỗ tiêm + mệt mỏi + nhức đầu + đau cơ + ớn lạnh + đau khớp + sốt. Lưu ý, nhiều người gặp phải những tác dụng phụ này sau liều thứ hai hơn là sau liều đầu tiên, vì vậy điều quan trọng là người nhận tiêm chủng phải biết rằng có thể có một số tác dụng phụ sau một trong hai liều, nhưng thậm chí nhiều hơn sau liều thứ hai 3/ Johnson and Johnson: hãng của Mỹ, dành cho trẻ em từ 18 tuổi trở lên và người lớn Chỉ duy nhất một liều chích ngừa. Các tác dụng phụ thường gặp như sau - Ở cánh tay nơi bạn bị chích + Bị đau nhức + Đỏ ửng hồng + Sưng tấy lên Khắp cơ thể bạn sẽ có cảm giác: + Mệt mỏi + Đau đầu + Đau cơ + Nhiễm trùng + Buồn nôn Những tác dụng phụ này thường bắt đầu trong vòng một hoặc hai ngày sau khi chích ngừa. Chúng có thể cảm thấy giống như các triệu chứng cúm và thậm chí có thể ảnh hưởng đến khả năng thực hiện các hoạt động hàng ngày của bạn, nhưng chúng sẽ biến mất sau một vài ngày. 4/ AstraZeneca:sản xuất ở nhiều nước- Nga, Nhật, Hàn Quốc, etc, dành cho độ tuổi từ 18 tuổi trở lên và người lớn 2 liều chích, mỗi liều chích ngừa cách nhau 2 tháng đến 3 tháng. - Tác dụng phụ hiếm thấy bao gồm: + Viêm xung quanh tủy sống + chứng Đông máu thất thường (cứ khoảng 250,000 người chích thì có 1 người bị đông máu blood clot) + lượng tiểu cầu thấp Các tác dụng phụ phổ biến hơn bao gồm: + nổi mề đay + sưng tấy + thở khò khè + suy hô hấp + tức ngực + khó thở + sưng chân + đau bụng + đau đầu + vết tiêm đau nhức nhẹ + mệt mỏi + Đau nhức cơ Theo dữ liệu thử nghiệm, hầu hết các phản ứng này đều nhẹ và hết trong vòng một ngày hoặc lâu hơn sau khi tiêm. Nguồn CDC Mỹ Mylinh Hughes lược dịch  P/s Mỹ Linh dịch bài này để mọi người ở Mỹ và Việt Nam tham khảo.. Thuốc AstraZeneca không phải thuốc của Mỹ nên không được chấp thuận chích ở Mỹ.. Nó chỉ được lưu hành ở Chấu Âu và Châu Á. Thuốc Moderna trên trang CDC họ có cho phép chích ngừa từ 12 trở lên nhưng FDA của Mỹ chưa duyệt . Mọi người lưu ý nha.
......

Tiền ơi đập chết tao đi hị hị hị

Hình: Kylian Mpappé, cầu thủ đắt giá nhất hành tinh năm 2020 với giá chuyển nhượng 200 triệu Euro. Phạm Thanh Nghiên Theo công bố từ LĐBĐ châu Âu (UEFA), tổng số tiền thưởng tại EURO 2020 sẽ là 371 triệu euro, tương đương 452,5 triệu USD.   Số tiền 371 triệu Euro này sẽ được chia ra làm nhiều phần, và trải đều tùy theo quá trình thi đấu của mỗi đội. Cụ thể, mỗi đội tuyển tham dự vòng bảng nhận được 9,25 triệu Euro, cộng thêm 1,5 triệu cho 1 trận thắng và 750.000 Euro cho 1 trận hòa.   Những đội lọt vào vòng 1/8 nhận thêm 2 triệu euro, sau đó là 3,25 triệu Euro cho vòng tứ kết và 5 triệu cho một suất vào bán kết.   Phần thưởng cho đội giành chức vô địch châu Âu sẽ là 10 triệu Euro. Nhưng nếu toàn thắng tất cả các trận đấu tại VCK Euro 2020, số tiền thưởng đội vô địch nhận được sẽ lên tới 34 triệu Euro. Đội á quân nhận số tiền thưởng cho danh hiệu này là 7 triệu Euro.   Tuy trong bối cảnh đại dịch covid-19 khiến giải đấu phải lùi lại 1 năm và hạn chế lượng cổ động viên vào sân, nhưng mức tiền thưởng tại kỳ Euro năm nay vẫn cao nhất lịch sử của giải đấu này, thậm chí cao hơn cả Worl Cup. Ba năm trước, Pháp giành chức vô địch thế giới ở Wc 2018 cũng chỉ đút túi tổng cộng 31,1 triệu Euro.   Song tiền thưởng dành cho đội vô địch, thậm chí là tiền mà UEFA chi cho giải đấu bóng đá danh giá này vẫn là “khiêm tốn” nếu đem so sánh với giá trị của các siêu sao trên thị trường chuyển nhượng năm 2020. Theo định giá của Transfermarkt, cầu thủ đắt giá nhất hành tinh là Kylian Mbappé (PSG) giá 200 triệu Euro. Đứng thứ 2 là Sterling (Man City) giá 160 triệu Euro. Trong khi đó, siêu sao L. Messi (Barca) giá 140 triệu Euro và đứng thứ 8 trong bảng xếp hạng. Cầu thủ “rẻ” nhất trong top 10 của các thương vụ chuyển nhượng khủng này là Antoine Griezmann (Barca) cũng được mua với giá trên trời là 120 triệu Euro.   Sau khi giải Euro 2020 kết thúc (gọi là 2021 cũng được), thị trường chuyển nhượng sẽ vào mùa sôi động. Những gương mặt nổi lên trong giải đấu sẽ được các CLB hàng đầu thế giới săn đón. Kỷ lục mới sẽ được xác lập.   Đọc mấy tin liên quan đến tiền nong này tự nhiên lên cơn “rối loạn tiền nhà”, à quên, rối loạn tiền đình. Gớm, chỉ cần có một số tiền nhỏ xíu bằng móng tay của mấy bé cầu thủ kể trên, mua được khối cơm gạo cho dân nghèo ở Sài Gòn trong mùa giãn cách chứ chả chơi.    
......

Những điều khó hiểu trong giáo dục

ảnh minh họa Thái Hạo| Tôi bước vào nghề dạy học, đến năm thứ 2 là bắt đầu chán. Có một câu hỏi cứ lởn vởn mãi trong đầu rằng, “Chẳng lẽ mình cứ dạy đi dạy lại hoài mấy bài văn này cho đến lúc chết ư”. Tác phẩm văn học thì mênh mông, gần như vô tận, tại sao cứ quẩn quanh với vài bài thơ bài văn trong sách giáo khoa; món ngon đến mấy thì qua ngày thứ 2 cũng phải chán, huống gì ăn suốt đời! Thế mà người ta cứ duy trì một lối ấy cả gần thế kỷ. Thật không thể hiểu nổi.   Chẳng lẽ hàng vạn giáo viên và hàng ngàn các bậc thầy đào tạo ra những giáo viên ấy, từ chục năm này đến chục năm khác, họ không thấy cái điều ấy là phi lý và ngớ ngẩn sao? Thật kỳ lạ, tại sao họ không khởi lên cái ý nghĩ, rằng phải làm khác đi. Việc duy trì một thứ “pháp lệnh” như thế mà không gây nên bất cứ sự tù túng, giật mình, kinh sợ nào thì quả thật là một sự kiện không bao giờ giải thích được.   Người ta đưa một danh sách các bài văn bài thơ vào sách giáo khoa, và soạn sẵn những nội dung cần học thuộc về những bài văn bài thơ ấy; cứ thế, từ thế hệ này qua thế hệ khác cắm cúi, hô hào, lên gân, thúc ép, nhồi nhét vào nhau để đến khi đi thi thì chép những cái điều ấy ra, và gọi là “đánh giá học lực”; để từ đó mà phân loại: giỏi, trung bình, khá, yếu. Chẳng lẽ hàng vạn “trí thức” mà không có lấy một ai động não về cái sự ly kỳ này? Cái đó chỉ có thể kiểm tra năng lực học thuộc chứ làm sao mà phát triển phẩm chất văn chương hay rèn luyện lời ăn tiếng nói và bồi đắp tâm hồn cho được!   Hậu quả thì đã thấy rồi, nhãn tiền, tiếng Vệt đã bị sa sút nghiêm trọng, nếu không muốn nói là đang bị hủy hoại một cách tang thương. Ngôn ngữ văn hóa đang dần xa lạ với chính cái cộng đồng nói tiếng mẹ đẻ này. Ngày nay người ta đang dần không hiểu được nhau nữa khi nghe và đọc một thứ diễn ngôn chỉ nhỉnh hơn ngôn ngữ sinh hoạt thông tục một chút. Tình yêu đối với văn chương lại càng xa xỉ, học sinh chuyên văn chưa bao giờ sợ văn đến thế. Người học không nói được nữa, kêu chúng trình bày một vấn đề thì chỉ nghe thấy những tiếng ậm ừ và một mớ âm thanh hỗn độn, lộn xộn. Đừng nói tới hùng biện mà mệt; cũng đừng nói tới việc viết một bản văn cho ra hồn.   Tiếng việt đang đứng trước miệng vực của bóng tối. Có ai chịu trách nhiệm chăng? Thiết kế một chương trình như thế và một cung cách thi cử như vậy, hỏi làm sao tiếng mẹ đẻ không bị tàn phá cho được.   Học văn đâu phải học thuộc những cái gạch đầu dòng, những bài văn mẫu, hay học thuộc lời của các vị giáo sư! Từng tác phẩm (nếu) được đưa vào trong sách thì chỉ là những phương tiện/nguyên liệu để người học thông qua việc nghĩ về tác phẩm ấy, nói về tác phẩm ấy, bàn bạc về tác phẩm ấy, tranh cãi về tác phẩm ấy…, rồi từ đó mà rèn luyện tiếng nói, rèn luyện tư duy, xây đắp thẩm mỹ; và để rồi dùng những thành quả thu được ấy mà đi đọc những tác phẩm khác, thưởng thức những tác phẩm khác; thổn thức với cuộc đời và phân minh sai đúng với xã hội; chứ ai đời, lại lấy chính cái việc thuộc những bài văn ấy làm mục đích của giáo dục bao giờ!   Những cái sự phi lý như vậy mà có thể tồn tại một cách đầy tự hào trong thời gian tính bằng thế kỷ thì quả thật dường như tư duy của người làm giáo dục phải ở trong một tình trạng đông cứng hoặc tê liệt hoàn toàn. Anh dạy là dạy cái phương tiện (phương pháp), và học là học lấy cái phương tiện; chứ giáo dục mà theo kiểu nuôi báo cô, lo nấu sẵn một bàn ăn và bắt tất cả cùng ăn, đứa nào ăn được nhiều thì coi là giỏi thì nó không sinh ra bọn “gà công nghiệp” mới là chuyện lạ. Đây đích thị là một phương cách giáo dục để khiến những đứa trẻ vĩnh viễn không bao giờ lớn lên được; cha mẹ chúng bao cấp toàn phần, không cho chúng đụng tới việc gì cả. Nếu có đứa nào vì thèm khát quá mà mày mò chế tác thì lập tức bị rầy la roi vọt. Đó là cái giáo dục gì nếu không phải sự ngu dốt của cha mẹ, không hề có chút kiến thức nào về nuôi dạy con? Tình yêu mà cộng với dốt nát thì kết thành tội ác, quả không sai.   Chương trình Đổi mới (2018) đã có sự thay đổi, đó là bên cạnh những văn bản “bắt buộc” như từ xư tới nay thì có một danh sách dài các văn bản “gợi ý”. Tuy vậy, cả bắt buộc và gợi ý đều hầu như lặp lại tất cả những văn bản cũ vốn đang được sử dụng trong bộ sách cũ, cùng với thêm vài văn bản mới nữa. Ở đó cũng có lưu ý rằng, nếu không muốn dùng các văn bản “gợi ý” thì giáo viên có thể tự tìm các “văn bản tương tự” để giảng dạy. Đây là một điều tích cực, chưa từng có tiền lệ trong lịch sử “cải cách” giáo dục VN. Tuy thế, để có thể phát huy được cái điểm “tích cực” này thì còn cả một núi việc phải làm; nếu không, tất cả lại rơi vào cái vòng tròn cũ. Năng lực giáo viên, cung cách quản lý với áp lực thành tích, phương pháp kiểm tra đánh giá v.v.., nếu không được thay đổi một cách triệt để thì tất cả sẽ lại “đầu voi đuôi chuột”, sẽ lại “đánh trống bỏ dùi”; loay hoay một hồi lại cứ “lối cũ ta về”. Mà khả năng này thì rất cao, bởi tôi nhìn thấy những điều kiện cho sự áp dụng “cái mới” gần như hoàn toàn chưa có, mọi thứ vẫn như trước.   Thế là người ta sẽ lại giữ nguyên cái danh sách văn bản cả bắt buộc và gợi ý kia; lại viết và in sách giáo viên, sách bài tập, sách bộ đề, sách văn mẫu; lại thi cử “loanh quanh chừng ấy dáng người”. Một vòng lặp vĩ đại.   Cái cần nhất bây giờ, là nói như Lincoln “Nếu cho tôi 6 giờ để chặt một cái cây, tôi sẽ dành 4 giờ đầu để mài rìu”. Không chuẩn bị tốt mọi khâu, đặc biệt là tâm thế và chất lượng giáo viên; và không dọn dẹp sạch sẽ mọi thứ rác rưởi của loại quản lý chuyên chế ở trường học, của bệnh thành tích, của các loại thi đua v.v.., thì câu chuyện đổi mới lần này sẽ trở thành bà mẹ của một đổi mới tiếp theo không xa.   Thái Hạo  
......

Chuyện phiếm với con trai.

Dịch bệnh mới giảm, khán giả được tham dự trận bóng Bỉ và Đan Mạch đông kín sân Thanh Hieu Bui Đến mùa bóng đá Euro năm nay, Tí Hớn hay ngồi xem và bình luận, nhận định cùng với bố. Hai bố con nhận xét trận đấu một lúc thì sang chuyện hè này Tí Hớn xin đi làm. Ôi, mình nhìn lại mới thấy bên cạnh là một chàng trai, nó to lớn hơn mình.  Bao nhiêu năm xem bóng đá âm thầm, giờ đã có người xem cùng và bình luận cùng. Vừa xem cũng vừa là cơ hội để trò chuyện và tiêm nhiễm cho con. Khi đội Ý ra sân, có cầu thủ số 10 thấp tí. Bảo Tí Hớn con tra xem cầu thủ ấy lý lịch thế nào, chắc phải có gì đặc biệt mới được vào sân như thế. Đấy là cách mình muốn dạy con, nếu có gì bất thường, phải kiểm tra, xem xét nguyên nhân. Tí Hớn nói cầu thủ số 10 của Ý có những đường chuyền rất tốt, mình nói về tiền vệ trung tâm, tiền vệ thu hồi bóng, tiền vệ phân phối bóng, cầm bóng để đồng đội chạy chỗ triển khai...để Tí Hớn hình dung về một người quản lý, cầm chịch phải có những phẩm chất gì.... qua đó mình muốn cho Tí Hớn hình dung một người đàn ông trụ cột gia đình, phải có trách nhiệm và phải nỗ lực thế nào. Mình diễn giải và liên kết rất dễ hiểu cho con, nhưng hơi dài nên không viết hết được ra. Hè năm nay Tí Hớn 16 tuổi, ở Đức người ta khuyến khích 16 tuổi nên xin đi làm ngắn ngày ở đâu đó. Những cửa hàng, công ty , siêu thị ...sẵn sàng đón nhận những thanh thiếu nữ như vậy vào làm, đồng tiền có thể ít nhưng đó là cách giáo dục.  Tí Hớn nói con muốn đi làm chỗ nào có được tiền, như thế tốt hơn là làm chỉ để chứng nhận là mình có đi. Mình bảo con ra làm bồi bàn cho nhà bác Tuấn Su hay Thành Koch, ở đó khách Tây nhiều, họ cũng cần bồi biết tiếng. Tí Hớn nói con sẽ xin làm ở siêu thị, không còn chỗ thì làm chỗ ấy cũng được. Nhanh thật, thế là thằng Tí Hớn đi theo bố biểu tình năm nào, giờ đã nghĩ chuyện đi làm kiếm tiền để tiêu. Mặc dù nó biết bố nó có thể cho nó một ngày số tiền gấp vài chục lần số tiền nó đi làm. Nhưng nó không hề quan tâm bố có bao tiền, nó đi học chỉ xin 3 đến 5 euro mua bánh, đó là số tiền nhà nước Đức cho nó một tháng khoảng 200 euro. Có lần đưa tiền bảo nó mua cái áo sơ mi đẹp giá đắt chút cũng được vì thỉnh thoảng con đi lễ hội hay sự kiện gì cần phải mặc áo sơ mi, một hay hai trăm euro không thành vấn đề. Nó đi mua cái áo 20 euro, về bảo con tính rồi, con đang lớn, mua áo này thôi mặc một hai năm bỏ không phí tiền bố ạ. Hôm sau hai bố con xem trận Bỉ và Đan Mạch, khán giả ngồi kín sân mà chẳng khẩu trang gì hết, khác hẳn hôm trước Đức và Pháp đá với nhau trên khán đài người thưa thớt vì giãn cách. Hai bố con quay sang chuyện Vie Ruet hay còn gọi C.u.m T.Aou. Bố nói con cứ để ý, cứ bọn nào chủ trương toàn cầu hoá thì bọn nó tâng việc thành nghiêm trọng nhất. Bọn Faceb nó cũng vậy, nó kiểm duyệt thấy ai viết đến là nó tự động chèn link về vấn đề ấy, ai mà nghi hoặc là nó khoá  không cho người ta nói. Bọn chúng dường như lợi dụng chuyện VR để gò ép người ta phải theo chúng, một cách tập huấn cho mọi người phải nghe theo chúng. Cái VR này có thể là căn bệnh khiến người già hay ai có bệnh sẵn suy yếu khả năng chống cự, dẫn đến đến chết. Nhưng thực ra chúng ta chỉ nhìn những con số tử vong mà chúng thông báo thôi. Thực sự là chúng ta chưa tận mắt thấy ai mắc bệnh này mà chết cả, bác Hằng, bác Tuấn đi viện nằm thở ống rồi cũng về, con cũng bị rồi cũng chẳng sao. Có thể những tay trùm thế giới đang có âm mưu để lập trật tự thế giới theo hướng của chúng, và chúng lợi dụng VR để thực hiện âm mưu này. Khi mọi người đều tin và nghe theo chúng, hôm nay đi tiêm, hôm nay phải cách ly, phải đóng cửa cái này, phong toả cái nọ...tất cả cuộc sống của một thành phố, một nước ...nhất nhất phải theo chúng. Chúng tạo cho người ta thói quen thuần phục, để từ đó chúng thiết lập lại thế giới theo ý của chúng. Các cuộc chiến thế giới do các cường quốc tạo ra trước kia, đều mục đích khiến dân chúng phải thuần phục, cuộc chiến được khoác cái mác là giải phóng, là cách mạng... người ta chấp nhận kinh tế thiệt hại, nhân mạng thiệt hại để đạt được cái chủ nghĩa, cái tư tưởng của bọn cường quốc, bọn độc tài. Con đã nghe đến phe đồng minh, phe trục, phe cộng sản rồi đó. Nếu con chú ý thì con sẽ thấy chỉ một số nước lớn nghiêm trọng vấn đề này, đó là lý do mà sao trận Đức Pháp khán giả vắng còn Bỉ và Đan Mạch lại đông kín sân như vậy. Đó là Đức, Pháp cùng đồng chủ trương nhấn mạnh đến nghiêm trọng vấn đề. So với một cuộc thế chiến để thiết lập quyền lực thì cái trò gọi là đại d.i.ch này thiệt hại không là gì cả. Cho nên lý giải vì sao chúng chấp nhận để kinh tế thiệt hại như vậy. Nếu thực sự VR này là nguy hiểm và VX có hạn, thì với cương vị một người lãnh đạo quốc gia, người ta phải dành cho các lứa tuổi từ 15 đến 35, vì đó là những trụ cột cần giữ để sinh mang của dân tộc, của quốc gia chứ không phải ưu tiên cho người trên 65 tuổi. Điều này chứng minh VR nó chỉ có hại cho một số người lớn tuổi hoặc có bệnh nền, khiến họ bị suy giảm khả năng chiến đấu của cơ thể với bệnh tật mà thôi. Con cứ nhìn xem, những bọn hô hào VR nghiêm trọng nhất đều có bọn lãnh đạo có hơi hướng CS, từ Macron, Merkel và bọn Dân Chủ Hoa Kỳ và bọn tài phiệt lớn quốc tế. Bố không khuyên con phản đối, nhưng bất kỳ một điều gì diễn ra, mình phải nhìn mọi khía cạnh khác, nhìn những thực tế khác và đặt ra câu hỏi tại sao? Nếu con đặt ra những câu hỏi phản bác lại bố, ví dụ như tại sao con số người chết được công bố nhiều thế, hoặc tại sao người ta phải làm thế để kinh tế bị suy thoái, học hành, công việc bị đình trệ, đó cũng là những câu hỏi tốt. Về những con số người chết thì con xem lịch sử sẽ thấy, nhiều khi nó mang mục đích tuyên truyền, dối trá và bịp bợm. Chẳng hạn khi hai bên đánh nhau, bên này tuyên bố giết 200 tên địch, trong khi thực chất bên kia tham chiến chỉ có 50 quân. Hoặc khi họ công bố một ngôi làng bị tấn công, số người chết chỉ vài chục thì họ sẵn sàng đưa lên đến cả vài trăm. Đặc biệt là ở Viêt Nam còn có trò chưa bị thiên tai đã thống kê bao ngôi nhà bị mất, bao nhiêu súc vật bị chết....Còn việc đình trệ, thiệt hại kinh tế thì như bố đã nói lúc nãy, so với một cuộc thế chiến thì cái trò này vẫn đỡ tốn hơn nhiều. Tí Hớn nghe xong cũng gật gù, bảo đúng là con thấy cũng nhiều cái khó hiểu, chẳng hạn như đây này, trận này khán giả xem kín sân, chẳng thấy đề phòng gì cả. Người Buôn Gió
......

Gửi trứng cho ác!

Ngô Trường An Hàng chục chục năm qua, hầu hết các nhà hảo tâm gửi tiền cứu trợ đồng bào bị thiên tai, dịch bệnh qua các tổ chức tôn giáo, hoặc các doanh nhân, nhà báo, nghệ sĩ....   Sở dĩ, các mạnh thường quân không gởi tiền vào các tổ chức cứu trợ của nhà nước, như: Hội Chữ Thập Đỏ, Ủy Ban Mặt Trận Tổ quốc. V.v... là vì, họ không tin số tiền của mình đến được những nơi cần đến. Tại sao?   Nói đến các tổ chức của nhà nước thì tổ chức nào cũng ăn cắp, ăn chặn, ăn xén, ăn bớt, ăn tạp...như rươi. Đã có quá nhiều vụ tiền cứu trợ chạy vào túi các quan. Đã có rất nhiều nơi Trâu Bò hỗ trợ người nghèo chạy vào nhà quan Huyện, Heo, Gà chạy vào nhà quan Xã.... Họ ăn đến nỗi, xương cốt liệt sĩ họ cũng không tha. Năm 2012-2013 Ngân hàng chính sách xã hội bè phái với bọn lưu manh, lấy xương động vật bỏ vào 105 quan tài, và họ nói đây là hài cốt liệt sĩ. Mỗi bộ hài cốt như vậy họ thanh toán với nhà nước 75 triệu đồng. Chỉ riêng 105 bộ hài cốt trên, nhà nước phải chi 7,9 tỷ đồng. Đây là chưa kể hàng trăm vụ lẻ tẻ khác.   Họ ăn đến nỗi, bà phó chủ tịch nước Nguyễn Thị Doan than thở: "họ ăn của dân không chừa một thứ gì". Bà chủ tịch quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân thì thốt lên: "bọn họ ăn quá dày". Còn ông tổng bí thư thì mỉa mai: "nhiều người chưa làm gì đã nghĩ đến chuyện chấm mút".   Đó! Đó là lý do các mạnh thường quân không tin tưởng vào các tổ chức nhà nước, nên họ gửi tiền qua các kênh tư nhân, tôn giáo để giúp đỡ tận tay người bị hoạn nạn.   Trong đợt lũ lụt ở miền trung năm ngoái, nghệ sĩ Hoài Linh là 1 trong những người đứng ra kêu gọi ủng hộ đồng bào bị lũ lụt. Đúng ra, được sự ủy quyền của các mạnh thường quân trong số tiền chuyển cho mình hơn 14 tỷ ấy. Hoài Linh phải đi tận nơi giúp đỡ đồng bào như Thủy Tiên, Mỹ Tâm, Phan Anh....mới đúng nghĩa cứu trợ kịp thời. Đằng này, cậu ta ôm số tiền ấy đến tận hôm nay, khi mà bị bà Phương Hằng tố giác, thì cậu ta mới vội vả chuyển cho các tổ chức nhà nước. Mà tổ chức nhà nước thì không ai muốn gởi vào đó, cho dù 1 tin nhắn ủng hộ 20.000 đồng. MIỀN TRUNG LŨ LỤT TỪ NĂM NGOÁI 2020, NAY GIỮA CÁI NẮNG 39 ĐỘ, MTTQ LẠI NHẬN TIỀN CỨU TRỢ LŨ LỤT KHẨN CẤP! ĐÚNG LÀ HỀ!   Hành động của Hoài Linh hôm nay vừa phản bội tấm lòng những người hảo tâm, vừa mang tội với người cùng khổ. Nếu gởi tiền ủng hộ đồng bào qua các tổ chức nhà nước, thì ai cũng gởi được. Cần gì họ phải nhờ Hoài Linh gởi tiền của mình vào mặt trận tổ quốc? Gởi vào đó, khác gì gởi trứng cho Ác. Hả, Hoài Linh!  
......

Ngu như DLV !

Ngô Trường An|   Trong quán hủ tíu vỉa hè, 2 thanh niên tâm sự:   - A: làm nghề này bị người đời chửi quá mà lương lại ít nữa, chắc tớ xin nghỉ để tìm công việc khác.   - B: Thời buổi bây giờ kỹ sư, thạc sĩ còn thất nghiệp nữa là. Mình làm đây tuy lương bèo, nhưng nhàn hah và sống cũng đủ!   - A: Đủ, đủ con khỉ! Lương tháng 3 chai, vị chi mỗi ngày có 1 xị. Nếu không chôm chỉa thêm 2 con Trâu già ở nhà thì có mà đói rả họng!   Bà chủ quán nghe vậy xen vào hỏi:   - Các cậu làm nghề chi mà lương ít rứa?   - Dạ, bọn cháu làm nghề tuyên truyền viên miệng, gọi tắt là DLV đấy ạ.   - Cụ thể nghề đó làm gì?   - Dạ, bọn cháu trực chiến trên mạng. Hễ đứa nào nói xấu lãnh đạo, đảng, chế độ... Là chúng cháu chửi ngay!   - Thế à! Mấy cậu khỏe mạnh vậy sao không đi bán vé số? Tôi nghe ông quan nào đó nói bán vé số mỗi tháng kiếm hơn trăm triệu đấy!   - Ôi, cụ hơi sức đâu mà nghe mấy ông đó nói. Nếu mỗi tháng kiếm hơn trăm triệu thì họ đã đưa bà con dòng tộc nó đi bán hết rồi. Khi đó mấy người tàn tật mà đi bán vé số, có thể bị đám quần chúng tự phát nào đó quánh cho không còn cái răng ấy chứ!   - Ơ! Nếu các cậu không tin bán vé số kiếm trăm triệu mỗi tháng, thì các cậu đi bán trà đá vậy. Tôi nghe ông quan nào đó tuyên bố: bán trà đá là một hình thức kinh doanh siêu lợi nhuận đấy!   - Cụ ơi, là cụ! Họ nói láo đấy, cụ đừng có tin!   - Ồ! Vậy thì điều này có thật nè! Bằng chứng là họ xây được biệt phủ, sắm được siêu xe, của chìm của nổi vô số là nhờ họ chạy xe ôm, nấu rượu, buôn chổi đót, lá chít... Nếu các cậu còn nghi ngờ tôi nói láo thì cứ hỏi thẳng ông cán bộ đảng viên Phạm Sỹ Quý hoặc ông phó ban nội chính tỉnh uỷ Daklak Nguyễn Sĩ Kỹ sẽ rõ. .. - Toàn là bọn dối trá, lừa bịp hết! Cụ mà tin họ coi chừng cái quần của cụ cũng bị họ lột luôn đấy!   Bà bán hủ tíu nghe vậy nghiêm nét mặt:   - Tôi mà tin bọn họ à? Tôi đâu có ngu! Các cậu mới là người tin tưởng họ! Không tin, không kính trọng họ sao các cậu ra sức bảo vệ loại người dối trá đó? Chế độ này là do những người đó lập ra. Họ toàn là những kẻ bịp bợm, láo khoét thì chế độ họ lập ra lấy gì tốt đẹp? Các cậu thừa biết họ dối trá, vậy mà ai chỉ trích họ thì các cậu nhảy vào chửi bới? Nếu các cậu thấy họ nói đúng, chế độ tốt đẹp, sao không về dẫn dắt cả dòng họ đi buôn chổi đót, chạy xe ôm, bán trà đá... Để làm giàu mà đi chửi mướn để bảo vệ, che chở cho hạng người đó?   Thật là, trên đời này chẳng có ai ngu hơn loại dư luận viên các cậu!   Fb Ngô Trường An
......

Tìm thấy coronavirus trong tinh dịch: Covid-19 có lây qua đường tình dục không?

Lưu Thủy Hương Đây là bản tin về việc coronavirus tấn công vào tinh hoàn và sống trong đó rất lâu. Ngay cả khi bệnh nhân hết bệnh, mạnh khỏe thì trong tinh dịch của họ vẫn còn virus. Sanh con bình thường hay không thì chưa ai biết. Năng lực ra sao cũng chưa ai dám khai. NHƯNG làm ơn đừng xem thường con corona. Xin hãy kiên quyết chống dịch. https://www.facebook.com/100023772913711/posts/689392541863170/ Tìm thấy coronavirus trong tinh dịch Cái tin ghê rợn này tràn lên mạng truyền thông Đức từ một tuần nay. Lúc đầu tôi chỉ đọc lướt sơ qua, không định dịch vì sợ gây hoang mang dư luận, khi mà cả thế giới vẫn còn chưa có chứng minh khoa học cụ thể về con đường truyền nhiễm mới của Sars-CoV-2. Thật sự mà nói, cho đến bây giờ những hiểu biết của chúng ta về coronavirus chủng mới còn quá ít. Bởi vậy, tôi đưa bản tin này lên facebook không phải để chống dịch mà để chống... ngu. Cái bọn đi biểu tình chống lockdown, cái bọn sến súa nói: "con cồ rô nà vai rợt nó hổng có gì nguy hiểm hết, con đó là con cúm thường thôi" - họ biết gì về Sars-CoV-2? Vài bữa có nghiên cứu con cồ rô nà vai rợt làm teo tinh, thử coi họ có liệng khẩu hiệu chạy thục mạng về nhà giữ của không. Đây là bản tin tôi lựa trên mạng. Nó không khai thác những yếu tố ghê rợn và nhạy cảm. Nó không nói Sars-CoV-2 lây như Aids. Nó chỉ báo động một mối hiểm nguy mới. Hãy cẩn thận, Sars-CoV-2 vẫn còn là một dấu hỏi. *   Coronavirus in Sperma entdeckt: Ist Covid-19 sexuell übertragbar? https://www.rnd.de/.../coronavirus-in-sperma-entdeckt-ist... Tác giả Daniel Killy, VTP - LTH dịch 09.05.2020, 11:20 Tìm thấy coronavirus trong tinh dịch: Covid-19 có lây qua đường tình dục không? Coronavirus rõ ràng cũng có thể tồn tại trong tinh dịch bệnh nhân, khi họ đang trên đường hồi phục. Phát hiện này của các nhà nghiên cứu Trung Quốc có thể là một dấu hiệu cho thấy sự lan truyền qua đường tình dục của Sars-CoV-2, CNN báo cáo. 16 phần trăm bệnh nhân có virus trong tinh dịch Một nhóm nghiên cứu từ Bệnh viện thành phố Shangqiu đã kiểm tra 38 bệnh nhân nam được điều trị tại đó trong giai đoạn cao điểm của Corona vào tháng 1 và tháng 2. Theo các nhà nghiên cứu, khoảng 16% người bệnh đã được tìm thấy coronavirus trong tinh dịch của họ. Một phần tư số bệnh nhân đang trong giai đoạn cấp tính của căn bệnh và khoảng 9% đang trong giai đoạn hồi phục. "Chúng tôi đã phát hiện ra rằng virus Sars-CoV-2 hiện diện trong tinh dịch của bệnh nhân Covid 19 - và cũng có thể phát hiện ở những bệnh nhân đã khỏe mạnh", Diangeng Li từ bệnh viện Quân đội Giải phóng Nhân dân Trung Quốc ở Bắc Kinh cho biết. Nhiều loại virus có thể sống trong đường sinh sản của nam giới Ngay cả khi virus không thể sinh sản trong hệ thống truyền giống của nam giới, thì ít nhất nó vẫn nằm ở đó - có thể là do khả năng miễn dịch đặc quyền của tinh hoàn. Miễn dịch đặc quyền có nghĩa là hệ thống miễn dịch không thể bao vây hoàn toàn một khu vực để tấn công những tên virus xâm lược trong khu vực đó. Khái niệm được phát hiện này không phải là một bất ngờ lớn, theo CNN. Nhiều virus có thể sống trong đường sinh sản nam. Cả Ebola và Zika đã được chứng minh là nhân lên trong tinh dịch - đôi khi vài tháng sau khi bệnh nhân đã lành. Hiện vẫn chưa rõ liệu virus corona có thể lây truyền theo cách này hay không. Bằng chứng về sự hiện diện của virus không có nghĩa là nó sẽ lây. "Nếu các nghiên cứu trong tương lai cho thấy Sars-CoV-2 lây truyền qua đường tình dục, thì đường lây truyền này có thể trở thành một yếu tố quan trọng nằm trong biện pháp hạn chế sự lây lan của Covid-19", các nhà nghiên cứu viết trong báo cáo của họ. "Kiêng cữ hoặc sử dụng bao cao su có thể là một biện pháp phòng ngừa hợp lý ở những bệnh nhân Covid-19." Như vậy, tránh tiếp xúc với nước bọt và máu của bệnh nhân có thể chưa đủ, vì sự tồn tại của coronavirus trong tinh dịch của bệnh nhân đang hồi phục có thể truyền bệnh.  
......

Luận điểm về nguồn gốc của corona đã quay trở lại

Lưu Thủy Hương Bản tin rất mới của đài truyền hình nt-v. Đài truyền hình chuyên về tin tức lớn nhất của Đức hợp tác với CNN. - Lần đầu tiên một hàng ngũ của những nhà nghiên cứu corona đặc biệt có kinh nghiệm và có uy tín, đã kêu gọi một cuộc điều tra mới về nguồn gốc của virus Sars-CoV-2. - Lần đầu tiên, các nhà virus học danh tiếng cũng công khai nêu quan điểm rằng: một sự cố trong phòng thí nghiệm là nguồn gốc của đại dịch. VTP-LTHg dịch.   --------------   Cho đến hôm nay, nguồn gốc của coronavirus vẫn chưa được biết. Cho đến hôm nay, chuyện lây truyền từ động vật sang người được coi là có nhiều khả năng xảy ra nhất. Ngược lại, luận điểm về một vụ sự cố trong phòng thí nghiệm thường bị bác bỏ như một thuyết âm mưu. Nhưng bây giờ các nhà nghiên cứu đang dựng cho giả thuyết sống lại. Câu hỏi đã được đặt ra ngay sau khi những ca nhiễm coronavirus đầu tiên xảy ra bên ngoài Trung Quốc: Virus này có nguồn gốc từ đâu? Cho đến nay, bối cảnh chính xác của đợt bùng phát đầu tiên vẫn chưa được biết. Tại chợ động vật hoang dã nổi tiếng hiện nay ở thành phố Vũ Hán, Trung Quốc, ban đầu người ta nghi ngờ rằng động vật đã chuyển tiếp virus sang người. Dơi bị nghi ngờ là vật chủ gốc, như trường hợp của virus Sars tiền nhiệm. Có thể mầm bệnh từ chúng hoặc từ một vật chủ trung gian khả dĩ đã lây sang người. Covid-19 được gọi là chứng bệnh lây nhiễm từ động vật. Nhưng một luận điểm đảo ngược đã được đưa ra từ rất sớm, đó là một sự cố trong phòng thí nghiệm - bởi vì Vũ Hán cũng là quê hương của Viện Virology Vũ Hán, nơi đang nghiên cứu về Sars và các loại virus corona khác. Và lý thuyết gần đây đã được thúc đẩy cho rằng, một mầm bệnh được lai giống nhân tạo tinh vi có thể vô tình thoát khỏi phòng thí nghiệm để gây ra một đại dịch hiện có hơn ba triệu người chết. Lần đầu tiên, các nhà virus học danh tiếng cũng công khai nêu quan điểm rằng một sự cố trong phòng thí nghiệm là nguồn gốc. Cái đề tài tưởng như là kết thúc rồi. Vào tháng 3 năm 2020, các nhà nghiên cứu trên tạp chí chuyên khoa "Nature" đã bác bỏ luận điểm về sự cố trong phòng thí nghiệm. Họ viết: "Chúng tôi không tin rằng, bất kỳ loại kịch bản nào dựa trên phòng thí nghiệm là xác đáng". Thế mà, luận điểm vẫn tồn tại. Hồi đầu năm, nhà vật lý học người Hamburg Roland Wiesendanger đã gây xôn xao dư luận, khi ông mô tả một sự cố trong phòng thí nghiệm ở Vũ Hán là "nguyên nhân khả dĩ nhất gây ra đại dịch corona". Luận điểm về sự cố trong phòng thí nghiệm vẫn "bền vững" Nhưng luận điểm, mà đôi khi được dán nhãn là thuyết âm mưu, hiện đã được phục hồi phần nào: Một bức thư của 18 nhà khoa học đã được công bố trên tạp chí khoa học "Science", trong đó họ đòi hỏi nỗ lực nhiều hơn nữa trong việc tìm kiếm nguồn gốc của Covid-19 - cũng là bao gồm việc cần xác minh các luận điểm sự cố phòng thí nghiệm. Luận điểm này cũng giống như lý thuyết về nguồn gốc từ động vật, vẫn "bền vững". Trong bức thư, các nhà nghiên cứu tránh lên tiếng ủng hộ một trong hai luận án. Ở điểm này, bức thư khác với sứ mệnh nghiên cứu quốc tế của Tổ chức Y tế Thế giới, WHO tìm kiếm nguồn gốc của Sars-CoV-2 ở Vũ Hán. Trong báo cáo cuối cùng của WHO, nguồn gốc động vật của mầm bệnh được mô tả là "rất có thể xảy ra" và một sự cố trong phòng thí nghiệm là "cực kỳ khó xảy ra". Điều này đã không tồn tại được bao lâu. Đích thân giám đốc WHO Tedros Adhanom Ghebreyesus sau đó đã kêu gọi điều tra thêm về giả thuyết sự cố trong phòng thí nghiệm - những lời kêu gọi tương tự cũng phát xuất từ Hoa Kỳ và Liên minh Châu Âu. Những tác giả của bức thư trên "Science" cũng chỉ trích rằng các nhà điều tra của WHO đã không cho luận điểm về sự cố trong phòng thí nghiệm một tầm vóc thích hợp. Họ kêu gọi, một cuộc điều tra mới, minh bạch và khách quan phải do một cơ quan độc lập kiểm tra. Dường như gió đổi chiều Bức thư này có thể đóng vai trò một bước ngoặt quan trọng trong việc tìm kiếm nguồn gốc của virus. Giáo sư di truyền học Jena, Günter Theißen, nhận xét trên trang ntv.de. Bởi vì các tác giả của bức thư được in trên tạp chí chuyên ngành "Science", lần đầu tiên là một hàng ngũ của những nhà nghiên cứu corona đặc biệt có kinh nghiệm và có uy tín. Bản thân Theißen cùng với khoảng hai chục nhà nghiên cứu quốc tế khác, trong một bức thư ngỏ vào đầu tháng 3 cũng đã kêu gọi một cuộc điều tra mới về nguồn gốc của virus. Những người khởi xướng bức thư "Science" hiện nay là nhà sinh học tiến hóa người Mỹ Jesse Bloom và nhà vi sinh vật học David Relman từ Đại học Stanford. Đáng chú ý là Ralph Baric cũng đã ghi tên mình vào văn kiện - trước đây ông đã nghiên cứu virus Sars đầu tiên cùng với nhà nghiên cứu virus nổi tiếng người Trung Quốc Shi Zhengli (được biết đến với biệt danh "Batwoman"). Shi đứng đầu Trung tâm của căn bệnh mới tại Viện virus học Vũ Hán, nơi có khả năng xảy ra sự cố trong phòng thí nghiệm. Tuy nhiên, Shi đã sớm khẳng định rằng Sars-CoV-2 không liên quan gì đến phòng thí nghiệm. Theißen lạc quan cho rằng các nhà khoa học nổi tiếng hiện đang công khai kêu gọi một cuộc điều tra về luận điểm sự cố trong phòng thí nghiệm, nhưng đồng thời ông cũng thấy bực tức. Bởi vì ông và những người khác cũng đã kêu gọi một cuộc điều tra "theo mọi hướng" trong một thời gian dài - nhưng lời kêu gọi của họ đã bị phớt lờ lâu nay. Trình tự gen đáng ngờ trong bộ gen Ngay cả khi Theißen nhấn mạnh rằng tất cả các giả thuyết về nguồn gốc của virus cần được theo dõi trong các cuộc điều tra sắp tới, ông vẫn nhận thấy dấu hiệu rõ ràng rằng nó thực sự có thể là một sự cố trong phòng thí nghiệm. Điều khiến Theißen nghi ngờ, là một đặc điểm di truyền của Sars-CoV-2, cho phép virus thâm nhập hiệu quả vào tế bào người bằng protein gai (Spike-Protein) của nó - các codon được sử dụng cho việc này thường hầu như không được loại coronavirus sử dụng. (Người dịch: xem thêm về Codon, https://vi.wikipedia.org/wiki/M%C3%A3_di_truy%E1%BB%81n) Theißen nói với ntv.de: "Nó gần như một bằng chứng rõ ràng“. Cũng không loại trừ khả năng trình tự gen như vậy phát triển một cách tự nhiên. Tuy nhiên khả năng xảy ra không cao. Ngược lại, nhà nghiên cứu cho biết rất dễ tạo ra sự thay đổi gen như vậy trong phòng thí nghiệm. Các thí nghiệm được gọi là "tăng cường chức năng" diễn ra tại Viện Virology ở Vũ Hán thì rất nổi tiếng, trong đó chính xác là các chuỗi gen như vậy đã được kết hợp. Điều duy nhất còn thiếu là, bằng chứng cho thấy một trình tự tương đương cũng đã tiếp diễn với Sars-CoV-2, và một loại virus như vậy sau đó đã thoát ra khỏi phòng thí nghiệm. Tuy nhiên, cũng có những phản ứng chỉ trích đối với bức thư trên tạp chí "Science". Ví dụ phản ứng của nhà virus học Thụy Điển Kristian Andersen, một trong những tác giả của bài báo ở "Nature", hơn một năm trước đã bác bỏ nghi vấn trong phòng thí nghiệm. Andersen nói với New York Times, mặc dù điều này, cũng như lý thuyết về động vật là nguồn lây nhiễm, đều là giả thuyết có thể. Tuy nhiên, bức thư thiết lập một đẳng thức sai lệch về kịch bản thoát khỏi phòng thí nghiệm và nguồn gốc tự nhiên. Mà cho đến nay, không có bằng chứng đáng tin cậy nào về giả thuyết bộc phát trong phòng thí nghiệm đã được đưa ra, nhà virus học cho biết. Dữ liệu có sẵn rất "phù hợp với nguồn gốc tự nhiên" của virus, như đã được quan sát nhiều lần trong quá khứ. Tuy nhiên: Andersen cũng hỗ trợ các cuộc điều tra sâu hơn về nguồn gốc của virus. "Sự thật sẽ chiến thắng" Nhưng nếu Sars-CoV-2 thực sự xuất hiện một cách tự nhiên - thì bằng chứng về điều đó có thể như thế nào? Theißen nói: “Người ta sẽ phải tìm ra một loại virus trong quần thể động vật hoang dã rất giống với Sars-CoV-2. Đồng thời, dựa trên bộ gen của nó, cần phải chứng minh rõ ràng rằng loại virus này nằm trên gia phả được hình thành bởi các biến thể corona đang tràn lan trên toàn thế giới ngày nay." Theo Theißen, có một ưu điểm là, các nhà nghiên cứu đã biết chính xác bộ gen của loại virus ban đầu này như thế nào. Tuy nhiên, có điều không thể không nghĩ đến là: Về lý thuyết, một loại động vật được giả mạo làm ông tổ của Sars-CoV-2 cũng có thể được sản xuất trong phòng thí nghiệm. Nhưng để xây dựng được nguồn gốc giả mạo theo cách này, cần rất nhiều nỗ lực và "rất nhiều năng lượng tội phạm", nhà khoa học nhấn mạnh. Liệu sự thật về nguồn gốc của Sars-CoV-2 có bao giờ được đưa ra ánh sáng? Theißen tin tưởng vào điều này. "Về lâu dài, sự thật sẽ chiến thắng." Cùng với nhóm các nhà nghiên cứu quốc tế không chính thức được gọi là "Hội đoàn Paris", ông muốn tiếp tục tìm kiếm manh mối có thể làm sáng tỏ hơn về nguồn gốc của đại dịch corona. "Và chúng tôi hy vọng rằng ngày càng có nhiều áp lực tăng lên cho đến khi lời thề im lặng Omertà bị phá vỡ." Bởi vì Theißen nghi ngờ rằng đã có những người biết chính xác cách thức virus xâm nhập ra thế giới. (Người dịch: Lời thề Omertà là lời thề giữ im lặng trong giới mafia và giới tội phạm. Một sự ám chỉ rất nặng nề.) * Tin từ những trang báo khác: https://www.rtl.de/.../corona-ursprung-ist-doch-ein... https://www.nach-welt.com/wissenschaftler-fordern-dass.../    
......

Bậc nữ lưu hào kiệt gốc Việt.

Chân dung nhà thiên văn học Việt khám phá ra vành đai Kuiper Larry De King Giáo sư Lưu Lệ Hằng, nhà thiên văn học lừng lẫy nhận cả 2 giải thưởng danh giá nhất của ngành thiên văn thế giới: 1. Giải thưởng Kavli được xem là Giải “Nobel Thiên văn thế giới” với số tiền thưởng 1 triệu USD và 2. Giải Shaw Prize, còn gọi là “Giải Nobel Thiên văn Phương Đông” kèm 1 triệu USD tiền thưởng.   Là nhà thiên văn học người Việt nổi tiếng trên đất Mỹ, tên bà được đặt cho một tiểu hành tinh. Quá trình nghiên cứu, bà cùng đồng nghiệp khám phá ra vành đai Kuiper giúp thế giới thay đổi cách nhìn về Hệ Mặt trời… Đấy là GS. Lưu Lệ Hằng. GS. Lưu Lệ Hằng sinh năm 1963, sang Mỹ định cư năm 1975. Đầu tiên, bà theo học ngành vật lý tại Đại học Stanford danh giá. Tuy nhiên, trong một lần đến thăm Phòng thí nghiệm sức đẩy phản lực, tận mắt nhìn thấy những hình ảnh do con tàu không gian Voyager truyền về từ Hỏa tinh, Thổ tinh, GS. Lưu Lệ Hằng quyết định theo đuổi ngành thiên văn học.   Với tài năng hơn người nên ngay từ lúc còn rất trẻ, nhà thiên văn Lưu Lệ Hằng đã gặt hái được nhiều thành công. Với sự hỗ trợ của các phương tiện nghiên cứu tiên tiến nhất, GS. Lưu Lệ Hằng cùng với các đồng nghiệp phát hiện ra 31 tiểu hành tinh.   Để ghi nhận công lao của bà trong những phát hiện mang ý nghĩa khoa học lớn lao, người ta lấy họ Lưu đặt cho một tiểu hành tinh, đó tiểu hành tinh Asteroid 5430 Luu.   Tuy nhiên, đây không phải là thành tựu rực rỡ duy nhất trong cuộc đời làm khoa học của GS. Lưu Lệ Hằng. Thành tựu khiến GS. Lưu Lệ Hằng trở nên nổi tiếng khắp thế giới là việc đồng phát hiện Vành đai Kuiper. Phát hiện của bà và người thầy, GS. David Jewitt làm thay đổi quan niệm của giới thiên văn về lịch sử của Hệ Mặt trời.   Đó là năm 1987, GS. David Jewitt và GS. Lưu Lệ Hằng can đảm bơi ngược dòng dư luận để khảo sát Vành đai Kuiper. Thời điểm đó, tìm hiểu về Kuiper được xem là điên rồ.   Lý do là nhiều năm trước, phỏng đoán về sự tồn tại Vành đai Kuiper của nhà thiên văn học Gerard Kuiper bị nhiều nhà khoa học cho rằng thiếu căn cứ xác đáng, hoang đường. Làm gì có một vành đai gồm vô số những thiên thể như vậy. Nhiều nhà thiên văn học thời đấy khẳng định, ngoài rìa Hệ Mặt Trời là… sạch, không có gì.   “Thời bấy giờ, hầu hết mọi người đều nghĩ những cuộc tìm kiếm của chúng tôi là không khả thi và không ai tin chúng tôi. Các hội đồng xét duyệt thời gian sử dụng kính thiên văn và các cơ quan tài trợ thường không đánh giá cao những cuộc tìm kiếm các đối tượng không được dự báo bởi lý thuyết”, GS. Lưu Lệ Hằng nhớ lại.   Nhưng hai thầy trò quyết tâm chứng minh vành đai Kuiper là có thực. Vậy nên từ năm 1987 đến 1992, GS. Lưu Lệ Hằng và thầy của mình đã đi nhiều nơi, đến những nơi có các thiết bị nghiên cứu tối tân nhất, làm việc xuyên ngày đêm, đánh vật với khối tài liệu khổng lồ để tìm ra chân lý.   Một ngày mùa thu năm 1992, khi phân tích những hình ảnh mà kính thiên văn chụp được, GS. Lưu Lệ Hằng vỡ òa trong hạnh phúc khi phát hiện ra thiên thể trong vành đai Kuiper. Ban đầu, hai thầy trò định đặt tên cho thiên thể này là Smiley, nhưng sau đó được đổi thành 1992 QB1.   Khám phá của GS. Jewit và GS. Lưu Lệ Hằng đã đặt dấu chấm hết cho những nghi ngờ về sự tồn tại của Vành đai Kuiper, mở ra hướng đi mới trong việc giải thích và chứng minh sự hình thành Thái Dương hệ.   GS. Lưu Lệ Hằng cho biết, từ đó đến nay vành đai Kuiper đã hé lộ nhiều điều bất ngờ làm thay đổi đáng kể quan điểm của chúng ta về Hệ Mặt trời. Hiện, hơn 1.500 vật thể thuộc vành đai Kuiper đã được xác định…   Nhờ những đóng góp to lớn cho khoa học, GS. Lưu Lệ Hằng đã được vinh danh tại hai giải hưởng lớn: Giải thưởng Kavli được xem Giải “Nobel Thiên văn thế giới” với số tiền thưởng 1 triệu USD và Giải còn gọi là “Giải Nobel Thiên văn Phương Đông” kèm 1 triệu USD tiền thưởng.        
......

Chip Trung Quốc lạc hậu 2-3 thế hệ, mục tiêu tự lực sản xuất gặp thêm trở ngại

Một nhà máy sản xuất chip của Trung Quốc ở tỉnh Giang Tô. VOA Tiếng Việt Hãng sản xuất bán dẫn Đài Loan TSMC, hiện là nhà chế tạo chip lớn nhất thế giới, vừa quyết định gia nhập một nhóm vận động hành lang mới trong đó chiếm phần chi phối là các hãng phát triển và tiêu thụ chip hàng đầu của Mỹ, South China Morning Post đưa tin hôm 12/5. Nhóm vận động hành lang này có tên là Liên minh bán dẫn tại Mỹ (SIAC). Động thái của TSMC có thể khiến Trung Quốc gặp thêm khó khăn trong việc giảm lệ thuộc vào chuỗi cung bán dẫn toàn cầu hiện do Mỹ đứng đầu, theo bản tin của South China Morning Post. Liên minh SIAC, bao gồm 65 công ty lớn trong chuỗi giá trị chất bán dẫn, công bố thành lập hôm 11/5 với mục đích trước mắt là thúc đẩy chính phủ Mỹ trợ cấp cho hoạt động sản xuất chip trên đất Mỹ, South China Morning Post tường thuật. Nắm phần chi phối trong liên minh là các hãng công nghệ Mỹ như Apple, Microsoft, Google và Intel, ngoài ra cũng có một số đối thủ nặng ký của châu Á và châu Âu trong chuỗi cung ứng đồ bán dẫn, như TSMC và MediaTek của Đài Loan, Samsung Electronics và SK Hynix của Hàn Quốc, cũng như ASML của Hà Lan, đó là hãng duy nhất cung cấp thiết bị quang khắc tiên tiến được sử dụng để sản xuất chip cao cấp. South China Morning Post dẫn thông tin trên trang web của liên minh cho biết sứ mệnh của tổ chức này là “giúp thúc đẩy nền kinh tế, cơ sở hạ tầng quan trọng và an ninh quốc gia của Mỹ bằng cách thúc đẩy sản xuất và nghiên cứu chất bán dẫn ở Mỹ”. Liên minh SIAC kêu gọi các nhà lãnh đạo Quốc hội Hoa Kỳ ủng hộ Đạo luật CHIPS cho Hoa Kỳ của Tổng thống Joe Biden, nhằm thúc đẩy ngành công nghiệp bán dẫn của Mỹ bằng cách phân bổ một nguồn ngân quỹ trị giá 50 tỷ đô la. Các nhà phân tích cho rằng tuy bề ngoài là có mục đích vận động hành lang ở Mỹ, song liên minh này cho thấy ảnh hưởng của Mỹ đối với chuỗi cung bán dẫn toàn cầu hóa và có khả năng gây khó cho các nỗ lực của chính phủ Trung Quốc nhằm giảm sự phụ thuộc của nước này vào công nghệ của Mỹ. Tham vọng tự lực về chip của Trung Quốc “tiếp tục đối mặt với những khó khăn từ những nỗ lực gia tăng ở Mỹ nhằm đưa các công ty về nước và dựng hàng rào quanh các chuỗi giá trị và công nghệ bán dẫn”, Alex Capri, nghiên cứu sinh tại Quỹ Hinrich và là giảng viên tại Đại học Quốc gia Singapore, nói trong bài báo của South China Morning Post. Trụ sở chính của hãng sản xuất chip TSMC ở Hsinchu, bắc Taiwan (ảnh tư liệu).   Việc TSMC tăng cường đầu tư và tham gia vào việc xây dựng các nhà máy sản xuất loại chip 5 nanomet (nm) và thậm chí 3 nm tiên tiến ở Mỹ có thể tăng áp lực lên Bắc Kinh vì dường như hãng Đài Loan này sẽ không làm điều tương tự ở Trung Quốc đại lục, Capri nói. Ông nói thêm: “Điều này sẽ khiến nhiệm vụ thúc đẩy lĩnh vực chip nội địa của Trung Quốc trở nên khó khăn hơn”. Hãng sản xuất chip Đài Loan gần đây đã gây ngạc nhiên cho cả hai bên eo biển Đài Loan sau khi xác nhận vào tháng trước rằng họ sẽ chi 2,9 tỷ đô la Mỹ để mở rộng nhà máy ở Nam Kinh, sử dụng tiến trình 28 nm, là công nghệ đã chín muồi, lạc hậu hai hoặc ba thế hệ so với công nghệ mà họ dự định áp dụng ở Arizona, Mỹ. Chính phủ Trung Quốc đến nay khéo léo không công khai chỉ trích TSMC, cho dù nhà sản xuất chip này đã hợp tác với Washington trong việc áp đặt các hạn chế công nghệ đối với các công ty Trung Quốc, từ hãng khổng lồ về điện thoại di động Huawei Technologies cho đến Tianjin Phytium, là nhà thiết kế chip cho siêu máy tính của Trung Quốc. Stewart Randall, người đứng đầu bộ phận điện tử và phần mềm nhúng tại công ty tư vấn Intralink, nói rằng việc TSMC tham gia liên minh bán dẫn của Mỹ là “hợp lý” vì “tất cả các hãng khác đều như vậy, và có cơ hội kiếm được một số tiền”. Ông Randall nói tiếp: “Trung Quốc không hề có một thứ tương tự, không tập hợp được một liên minh rộng rãi gồm các công ty trên khắp thế giới”. Randall nói thêm rằng liên minh mới - SIAC - có thể giúp Mỹ và các đồng minh “duy trì vị thế dẫn đầu trước Trung Quốc lâu hơn”. Trong số 65 thành viên được liệt kê trên trang web của liên minh SIAC, không có hãng nào của Trung Quốc. Trung Quốc đang “chiến đấu” để giảm sự phụ thuộc vào công nghệ của Mỹ trong hầu hết các bước của quá trình sản xuất chip - từ công cụ thiết kế cho đến thiết bị. Nhưng cuộc “chiến đấu” chưa biết khi nào mới kết thúc vì ngay cả nhà sản xuất chip hàng đầu của Trung Quốc là SMIC cũng không thể sản xuất chip tiến trình 14 nm hoặc các loại có công nghệ cao hơn trên quy mô lớn. Một phần lý do là SMIC hiện không thể mua thiết bị quang khắc tiên tiến nhất từ hãng ASML, điều này khiến hãng Trung Quốc bị tụt hậu so với các hãng như TSMC của Đài Loan. Báo Nikkei đưa tin hôm 9/5 khẳng định mức độ lạc hậu của chip Trung Quốc. Tờ báo cho biết rằng trong một cuộc khảo sát của Nikkei, hầu hết trong số 7 nhà chế tạo thiết bị sản xuất đồ bán dẫn lớn của Trung Quốc đã cho biết rằng các sản phẩm chủ lực của họ là những máy sản xuất loại chip 14 nanomet đến 28 nm, lạc hậu hai hoặc ba thế hệ so với các loại chip tiên tiến trên thế giới. Một số hãng Trung Quốc cho biết rằng sản phẩm chính của họ thậm chí là các máy thuộc thế hệ còn cũ hơn nữa. Trong số các hãng trả lời khảo sát, nhiều hãng cho rằng các lệnh trừng phạt của Mỹ đối với Trung Quốc đã cản trở việc họ mua các bộ phận và vật liệu từ nước ngoài. Họ cũng cho biết việc sử dụng các bộ phận và vật liệu nội địa của Trung Quốc thay cho hàng nước ngoài đã dẫn đến năng suất thấp hơn. Trụ sở của hàng ASML ở Eindhoven, Hà Lan (ảnh năm 2019).   "Máy quang khắc chính của chúng tôi là loại 90 nanomet. Loại 28 nm và 14 nm của chúng tôi vẫn còn cần cải thiện hơn nữa để tăng năng suất", một kỹ sư thuộc hãng Thiết bị vi điện tử Thượng Hải (SMEE) nói. Hãng này gần như là nhà chế tạo thiết bị sản xuất đồ bán dẫn duy nhất của Trung Quốc. Hãng này đã thương mại hóa máy quang khắc. Máy quang khắc là loại khó sản xuất nhất. Tuy nhiên, hãng chế tạo máy quang khắc lớn nhất thế giới ASML, có trụ sở tại Hà Lan, dự kiến sẽ thương mại hóa các mẫu máy có thể được sử dụng trong quy trình chế tạo các sản phẩm chip 3 nm và 2 nm. Cuộc khảo sát của Nikkei được thực hiện tại Semicon China 2021, là cuộc triển lãm thiết bị sản xuất đồ bán dẫn diễn ra ở Thượng Hải hồi tháng 3. Nikkei đã tiếp cận hơn 20 nhà sản xuất của Trung Quốc đại lục và kết quả cuộc khảo sát chỉ đề cập đến 7 công ty đưa ra câu trả lời cụ thể. Điều đáng chú ý là những người được hỏi đều thẳng thắn thừa nhận rằng việc thu nhỏ sản phẩm bán dẫn của các hãng Trung Quốc đã bị trì trệ. Đối với Trung Quốc, nguyên nhân lớn của tình trạng thiếu hụt vật liệu, máy móc liên quan đến đồ bán dẫn là các lệnh trừng phạt do Hoa Kỳ đứng đầu áp đặt đối với Trung Quốc. “Khi chúng tôi không thể có được dù chỉ là một bộ phận cốt lõi, việc phát triển sản phẩm của chúng tôi sẽ chịu tác động tiêu cực rất lớn”, viên kỹ sư của hãng SMEE cho biết. Công ty nghiên cứu IC Insights của Mỹ hồi tháng 1 dự báo rằng mức độ tự lực về đồ bán dẫn của Trung Quốc sẽ chỉ đạt 19,4% vào năm 2025. Dự báo cho thấy một bước lùi vì trước đó, hồi năm 2020, IC Insights cho rằng Trung Quốc sẽ tăng mức độ tự lực lên 20,7% vào năm 2024. Chính phủ Trung Quốc dưới thời Chủ tịch Tập Cận Bình đã trợ cấp một lượng tiền lớn cho các dự án bán dẫn trên khắp đất nước cho đến năm 2020, nhưng kết quả thu về còn khá hạn chế, với nhiều dự án thất bại, bản tin của Nikkei cho biết. Bắc Kinh giờ đây hiếm khi đề cập đến mục tiêu tự lực tới 70% được nêu trong chính sách công nghiệp Made in China 2025. Sẽ không dễ dàng để ngành công nghiệp bán dẫn của Trung Quốc phục hồi khi nó có gót chân Achilles, báo Nikkei kết luận.  
......

Vaccine Johnson & Johnson cũng được để mở cho mọi người

......

"Dư luận viên" họ là ai?!

  Ngô Trường An Nhìn họ chẳng khác gì những... bóng ma.   Trong quán hủ tíu vỉa hè, 2 thanh niên tâm sự:   - A: làm nghề này lương bèo quá, chắc tớ xin nghỉ để tìm công việc khác.   - B: Thời buổi bây giờ kỹ sư, thạc sĩ còn thất nghiệp nữa là. Mình làm đây tuy lương bèo, nhưng sống cũng đủ!   - A: Đủ, đủ con khỉ! Lương tháng 3 chai, vị chi mỗi ngày có 1 xị. Nếu không chôm chĩa thêm 2 con Trâu già ở nhà thì có mà đói rả họng!   Bà chủ quán nghe vậy xen vào hỏi: - Các cậu làm nghề chi mà lương ít rứa?   - Dạ, bọn cháu làm nghề tuyên truyền viên miệng, gọi tắt là DLV đấy ạ.   - Cụ thể nghề đó làm gì? - Dạ, bọn cháu trực chiến trên mạng. Hễ đứa nào nói xấu lãnh đạo, đảng, chế độ... Là chúng cháu chấn chỉnh ngay!   - Thế à! Mấy chú khỏe mạnh vậy sao không đi bán vé số? Tôi nghe ông quan nào đó nói bán vé số mỗi tháng kiếm hơn trăm triệu đấy!   - Ôi, cụ hơi sức đâu mà nghe mấy ông đó nói. Nếu mỗi tháng kiếm hơn trăm triệu thì họ đã đưa bà con dòng tộc nó đi bán hết rồi. Khi đó mấy người tàn tật có thể bị đám quần chúng tự phát nào đó quánh cho không còn cái răng ấy chứ!   - Ơ! Nếu các chú không tin bán vé số kiếm trăm triệu mỗi tháng, thì các chú đi bán trà đá vậy. Tôi nghe ông quan nào đó tuyên bố: bán trà đá là một cách kinh doanh siêu lợi nhuận đấy!   - Cụ ơi, là cụ! Họ nói láo đấy, cụ đừng có tin!   - Ồ! Vậy thì điều này có thật nè! Bằng chứng là họ xây được biệt thự, sắm được siêu xe, của chìm của nổi vô số là nhờ họ chạy xe ôm, buôn chổi đót, lá chít... Nếu các cậu còn nghi ngờ thì cứ hỏi thẳng ông cán bộ đảng viên Phạm Sỹ Quý hoặc ông phó ban nội chính tỉnh uỷ Daklak Nguyễn Sĩ Kỹ sẽ rõ...   - Toàn là bọn dối trá, lừa bịp hết! Cụ mà tin họ coi chừng cái quần của cụ cũng bị họ lột luôn đấy!   Bà bán hủ tíu nghe vậy giận dữ: - Tôi mà tin bọn họ à? Tôi đâu có ngu! Các cậu mới là người tin yêu họ! Không tin, không yêu sao các cậu ra sức bảo vệ loại người dối trá đó? Chế độ này là do những người đó lập ra. Họ toàn là những kẻ bịp bợm, láo khoét thì chế độ họ lập ra lấy gì tốt đẹp? Các cậu thừa biết họ dối trá, vậy mà ai chỉ trích họ thì các cậu nhảy vào chửi bới! Nếu các cậu thấy họ đúng, chế độ tốt đẹp thì về dẫn dắt cả dòng họ đi buôn chổi đót, chạy xe ôm, bán trà đá... Để làm giàu mà xây dựng xhcn đi nhé.   Thật là, trên đời này chẳng có ai ngu hơn các cậu!   NGÔ TRƯỜNG AN
......

Cái quái gì đây?

Luân Lê Hôm qua tôi hỏi một bạn, bạn này là đảng viên, rất yêu chế độ cộng sản. Tôi hỏi: Giờ có hai lựa chọn đi du lịch và học tập, một là Hàn Quốc, hai là Triều Tiên, em chọn nơi nào để đi? Cô gái: Tất nhiên em không muốn ăn cỏ và gặp lãnh tụ là khóc như mưa mà chỉ để học phóng tên lửa hạt nhân rồi, em muốn sang xứ sở xứ Kim Chi Hàn Quốc. Tôi lại hỏi tiếp: Bây giờ có hai nước là Mỹ và Venezuela, em chọn quốc gia nào để sinh sống và phát triển sự nghiệp? Cô gái: Rõ ràng là em không muốn bới rác để ăn rồi. Em sẽ qua Mỹ bằng mọi cách. Tôi lại hỏi tiếp: Bây giờ có hai đất nước, là Indonesia và Malaysia, họ cấm cộng sản hoạt động. Em sẽ vẫn đeo huy hiệu hoặc cờ đảng cộng sản ra đường bày tỏ chứ? Cô gái: Dạ không. Em phải giấu đi chứ, bên đó họ tấn công người nào có biểu hiện như vậy. Giờ thế này nhé: Giữa nước Pháp bảo vệ tự do, dân chủ đến cùng và một nước Trung Quốc muốn kiểm soát, chấm điểm phân hạng công dân, em chọn nơi nào để sinh sống? Cô gái: Em không muốn làm nạn nhân của Thiên An Môn hay bị soi xét đến cả lời ăn tiếng nói và nội tạng, rõ ràng là em chọn Pháp rồi. Tôi lại đặt ra giả dụ: Giờ có hai nơi, một là Việt Nam và hai là Nhật Bản, em có chọn Việt Nam để chữa bệnh hoặc học tập không? Cô gái: Xứ sở mặt trời mọc là lựa chọn ưu tiên hàng đầu của em. Em đang làm thủ tục để qua đó. Tôi đành phải nói: Sao em vừa lưu manh lại vừa khốn nạn thế? Mặc áo một đằng mà lại sẵn sàng xảo trá để đạt mục đích của mình và chỉ chọn những “đế quốc tư bản” vậy?
......

Thành Lộc người nghệ sĩ yêu nước

Le Anh   "TÔI CHỈ LÀ HẠT CÁT TRONG CÁI SA MẠC SHOWBIZ VIỆT NHU NHƯỢC"   Lời bộc bạch chính trực của Nghệ sĩ Thành Lộc, xin gửi đến những người mến mộ!   "Hồi còn làm Ban Giám Khảo của Vn’s Got Talent đến mùa thứ 2 thì có một bạn hâm mộ tại Hà Nội đã lấy chân dung tôi, Huy Tuấn, Thuý hạnh và MC Thanh Bạch ghép vào hình ảnh nhóm thầy trò đường tăng Tam Tạng đi thỉnh kinh trong Tây Du Ký để bày tỏ lòng ngưỡng mộ. Tôi có nói với bạn ấy (qua facebook thôi) rằng tôi cảm kích lòng ngưỡng mộ của bạn ấy dành cho chương trình và riêng Ban giám khảo & MC, nhưng xin đừng ghép tôi vào cái nhóm văn hoá Trung Quốc vì tôi không muốn trông thấy hình ảnh chính mình lại khoác bộ trang phục của họ để cổ suý cho một nền văn hoá của một quốc gia đang xâm lấn lãnh thổ và làm hại người dân tôi mỗi ngày trên biển đảo!   Bạn ấy bảo tôi cực đoan, chính trị là chính trị mà nghệ thuật là nghệ thuật! Tôi nói trước đây tôi cũng đã từng nghĩ như vậy nhưng bây giờ thì không, vì chính Trung Quốc cũng đã không nghĩ như vậy, họ là những kẻ xảo ngôn nên ta không cần phải tôn trọng và hãy lấy hình ảnh tôi ra khỏi bức ảnh ấy, người bạn này đã tỏ ra thất vọng và miệt thị tôi khá nặng! Lúc đó tôi có nghĩ chắc bạn này là 1 dư luận viên.   Trong đợt kỷ niệm cho sự kiện của một hội chuyên nghành về sân khấu, người ta muốn dựng lại một số vở kịch lừng danh của nhà hát sân khấu nhỏ 5B mà một thời tôi đã gắn bó tài nghệ mình nơi đó, chỉ là một đợt hoạt động mang tính sự kiện thôi nhưng trong đó có vở Lôi Vũ (tác giả Tào Ngu – Trung Quốc) mà tôi đã thành công nhiều với vai Chu Xung. Tôi từ chối tham gia cũng vì lý do trên, không thể khác!   Không thể viện lý do nghệ thuật khác với chính trị để chính mình tự làm tổn thương lòng tự trọng dân tộc của mình. Khi hai quốc gia còn là bạn bè tôn trọng chủ quyền của nhau thì nghệ thuật còn làm thăng hoa nhau được, chứ ai lại có thể đi tôn vinh văn hoá của một quốc gia nó bắn giết dân ta, xâm phạm chủ quyền lãnh thổ của ta từng ngày từng giờ được? Tôi đã nói rõ quan điểm của mình như vậy với ban tổ chức và không hiểu sao sau đó đợt sự kiện đó cũng ngưng lại luôn, chắc vì không có kinh phí chứ không phải là từ tôi, tôi chỉ là hạt cát trong cái sa mạc showbiz Việt nhu nhược nầy!   Cũng như có lần tôi từ chối làm đại sứ hình ảnh cho một sản phẩm của Trung Quốc (họ đài thọ tôi du lịch miễn phí bên đó) thì cũng có vài người bảo tôi dại đã để vuột khỏi tay 1 cây cờ !!!   Rồi bây giờ là một danh sách dài ngoằng các tài tử minh tinh điện ảnh và nghệ sĩ của Trung Hoa lục địa mà “thần dân” xứ Việt chết mê chết mệt đã lên tiếng ủng hộ cái gọi là “đường lưỡi bò” láo xược trên biển Đông của chính quyền Trung Quốc, họ phản đối phán quyết của toà án quốc tế, bất chấp luật pháp và đi ngược lại với lương tri thế giới. Những cái tên như Phạm Băng Băng, Triệu Vy, Huỳnh Hiểu Minh, Lục Tiểu Linh Đồng… vốn đã xem chúng ta là thần dân của họ, tài nguyên nước ta là tài sản của quốc gia họ từ bao đời nay rồi! Vậy có đúng là nghệ thuật kinh tế đi trước để lót đường cho chính trị và xâm lược đi sau không?   Các văn nghệ sĩ, các fans hâm mộ những soái ca, tỉ tỉ, những thứ ngôn tình hay nam thần ngọc nữ gì đó…..hãy tỉnh táo và sáng suốt mà lo bảo vệ những giá trị văn hoá Việt còn sót lại trong mong manh và chỉ có chúng ta mới là những người phải thể hiện lòng tự tôn dân tộc mình. Tôi không kêu gọi kỳ thị mà tôi kêu gọi sự thức tỉnh! "   Nghệ Sĩ Thành Lộc  
......

Lời sám hối của Linh mục Gioan Đinh Xuân Nguyên (Thanh Lãng)

Hoài Thạch Sơn   Linh mục Gioan Đinh Xuân Nguyên (Thanh Lãng)   Sinh ngày 23 tháng 12 năm 1924 tại Tam Tổng, Nga Sơn, nay là xã Nga Liên, huyện Nga Sơn, tỉnh Thanh Hóa. Thuở nhỏ học ở trường làng, đến năm 12 tuổi thi vào Tiểu chủng viện Ba Làng. Năm 1945, thi đậu Tú tài, đi giúp xứ. Năm 1947, học triết tại Đại chủng viện Xuân Bích (Hà Nội). Năm 1949, được cử sang học tại Trường truyền giáo Roma (Ý) Thụ phong Linh mục ngày 20 tháng 12 năm 1953.   Sau đó, Thanh Lãng theo học văn chương và đỗ Tiến sĩ tại Đại học Fribourg, Thụy Sĩ.   Năm 1957 về nước, được bổ nhiệm làm Giáo sư tại Tiểu chủng viện Tân Thanh (Bảo Lộc, Lâm Đồng), đồng thời giảng dạy tại Đại học Văn khoa Huế, Đại học Văn khoa Sài Gòn từ năm 1957 đến 1975. Từ tháng 5 năm 1975, chuyển sang lãnh vực ngôn ngữ tại Viện Khoa học xã hội Thành phố HCM.   Ngày 17 tháng 12 năm 1988, giáo sư Thanh Lãng qua đời tại Thành phố HCM, sau một thời gian ngắn lâm bệnh   Là một trong số những trí thức miền Nam tiếp tay cho CSBV   Lm. Thanh Lãng, Trưởng Ban Văn chương Việt Nam tại Văn khoa Đại học Sài Gòn. Ông viết báo chống chính quyền; với tư cách Chủ tịch Văn bút Việt Nam, ông đòi chính quyền thả nhà văn VC Vũ Hạnh; ông nổi bật trong “Ngày kí giả đi ăn mày”; ông hung hăng trong vụ đuổi Đức Khâm Henri Lemaitre và vụ chống Đức Giám mục Nguyễn Văn Thuận về làm Tổng Giám Mục phó Sài Gòn.   Nhưng đến cuối đời, Lm. Thanh Lãng đã thành khẩn sám hối!   Gs. Nguyễn Văn Lục, đã công bố một phần bản di chúc 13 trang của Lm. Thanh Lãng trao cho Gs. Nguyễn Văn Trung, nguyên văn như sau:   “Tôi xin công khai sám hối với Chúa và Hội thánh Toàn cầu và Việt Nam. Lạy Chúa xin tha thứ cho con mọi lầm lẫn và ban cho con lòng tin, lòng trông cậy và ơn tha thứ. Tôi xin công khai sám hối xin lỗi Đức cha Nguyễn Văn Thuận, xin Chúa giữ gìn và trả công cho Đức cha. Tôi xin công khai sám hối xin lỗi tất cả và tình anh em linh mục mà tôi vô tình hay cố ý, làm mất lòng. Tôi xin công khai và xin lỗi toàn thể dân Chúa mà tôi hối tiếc là chưa được phục vụ trong Mục vụ. Tôi xin mọi người tha tội cho tôi để Hội Thánh và Chúa tha tội cho tôi”.   Ngày 28-11-1988, Đinh Xuân Nguyên, Thanh Lãng”.
......

Phần Lan sẽ "xóa sổ" các môn học Toán, Lý, Hóa.

Trông nước người mà ngậm ngùi nghĩ đến nước ta...Niềm mơ ước một nền Giáo dục “dùng được” cho con cháu đời sau....   Gần đây, chính phủ Phần Lan, một trong những đất nước có nền giáo dục hàng đầu thế giới, đã quyết định thực hiện một cuộc “cách mạng” trong dạy và học khi “xóa sổ” các môn học toán, lý, hóa, lịch sử… truyền thống, thay vào đó là phương pháp dạy học theo những chủ đề rộng hơn.   Theo sáng kiến này, những giờ học theo từng môn riêng lẻ như trước đây sẽ không còn tồn tại, thay vào đó, học sinh Phần Lan sẽ được mặc sức thảo luận, khám phá, tìm hiểu về những chủ đề mang tính hiện tượng bao quát hơn, chẳng hạn như chủ đề về Liên minh châu Âu.   Trong những giờ học theo chủ đề này, học sinh sẽ không phải tập trung ngồi trong lớp học để nghe giảng mà có thể tụ tập bàn luận dọc hành lang hoặc lên mạng tìm hiểu, thu thập thông tin theo yêu cầu “học mà chơi, chơi mà học”.   Chẳng hạn như thay vì ngồi học môn lịch sử, giờ đây học sinh Phần Lan có thể tham dự lớp học tìm hiểu về Liên minh châu Âu với đầy đủ các kiến thức về lịch sử, xã hội và kinh tế, và thay vì học toán, học sinh sẽ được yêu cầu thực hiện các phép tính về thuế.   Ngoài ra, trường học cũng sẽ tổ chức các lớp theo chủ đề hướng nghiệp, chẳng hạn như rèn luyện kỹ năng toán học, ngoại ngữ, viết và giao tiếp cho học sinh khi thực hành điều hành một quán cà phê. Những kỹ năng này sẽ được nâng cao mức độ phức tạp tùy theo từng cấp học của học sinh.   Lý do để Phần Lan áp dụng sáng kiến này là họ muốn cho học sinh làm quen với những thách thức thực tế của môi trường làm việc trong “xã hội hiện đại”. Trong xã hội đó, giáo dục không còn mang giá trị trang bị kiến thức nữa, mà được coi là chứa đựng giá trị công cụ cho nền kinh tế.   Ông Pasi Silander, người phụ trách lĩnh vực phát triển của thủ đô Helsinki giải thích: “Điều chúng tôi cần hiện nay là một loại hình giáo dục khác để chuẩn bị cho các em tham gia môi trường làm việc”.   “Thanh niên bây giờ sử dụng các loại máy tính hiện đại. Trước đây các ngân hàng có rất nhiều nhân viên ngồi cộng các con số, nhưng giờ đây điều đó đã hoàn toàn thay đổi. Bởi vậy chúng tôi cũng phải có những thay đổi nền giáo dục vốn rất cần thiết cho xã hội công nghiệp và hiện đại”, ông nói thêm.   Hiện những học sinh Phần Lan trên 16 tuổi đã không phải học các môn học cụ thể, bởi vậy người dân nước này có vẻ như đã sẵn sàng để thực hiện một cuộc cách mạng giáo dục chưa từng có.   Hệ thống giáo dục mới này của Phần Lan cũng có những thay đổi nhất định để khuyến khích hành vi giao tiếp và tương tác trong lớp học. Thay vì thụ động ngồi nghe và chép bài, giờ đây học sinh có thể được chia thành từng nhóm nhỏ, hợp tác với nhau để thực hiện các dự án chứ không còn phải một mình làm bài tập như trước đây.   Bà Marjo Kyllonen, người phụ trách cuộc “cách mạng giáo dục” này, tuyên bố:   “Chúng ta cần phải có cách nghĩ khác về giáo dục và thiết kế lại hệ thống để chuẩn bị cho học sinh thích ứng với một tương lai nơi các kỹ năng là vô cùng cần thiết”.   Bà giải thích thêm: “Hiện có rất nhiều trường học vẫn áp dụng phương pháp giáo dục cũ có từ những năm 1900, nhưng nhu cầu nhân lực hiện nay đã khác, và chúng ta cần thứ gì đó phù hợp hơn cho thế kỷ 21”.   Mặc dù việc thực hiện cuộc “cách mạng” này không hề dễ dàng, nhưng đến nay khoảng 70% giáo viên trung học ở thủ đô Helsinki của Phần Lan đã được tập huấn thành công phương pháp mới, và chương trình này đang dần được áp dụng ra khắp toàn quốc.   Một quan chức giáo dục của Phần Lan nhấn mạnh: “Chúng tôi muốn biến Phần Lan thành quốc gia đi đầu trong các giải pháp ‘học mà chơi, chơi mà học’ cho học sinh”.   Nguồn: ANDREA HUYNH  
......

Em ước mơ gì?

Diễn tập Dưỡng Sinh Cổ Truyền Thiên Địa Việt Nam   Ước Mơ Việt Tân - - Ngọc Hoà|   “....Em ước mơ mơ gì tuổi mười lăm, tuổi mười sáu. Em ước mơ không nhiều, xin một điều yêu dấu: Không ước mơ xa xôi, ước mơ được nên người. Cô gái yêu nước Việt bước chân theo giống nòi….“ ​ Phạm Duy   Vào ngày chủ nhật , 25.04.2021, vừa qua ở Los Angeles, U.S.A, mặc dù vẫn còn trong mùa đại dịch Covid-19, buổi lễ trao giải Oscar đã được diễn ra rất long trọng. Khuôn mặt nổi nhất trong lần giải Oscar này là nữ đạo diễn Chloé Zhao, 39 tuổi, người Trung Quốc, đã thắng với cuốn phim “Nomadland“. Nữ đạo diễn Chloé Zhao gốc Hoa đoạt giải Oscar   Đáng lý nước Trung Quốc phải vui mừng vì đây là một cơ hội để được “quảng cáo“ không tốn một xu cho nước họ, nhưng KHÔNG! Buổi nhận giải Oscar này không những đã không được chiếu trực tiếp ở China, mà trong mạng họ cũng xóa hết những bình luận về phim “Nomadland“ cũng như về cô Chloé Zhao và dán cho cô “nhãn hiệu“: Kẻ Phản Động.   Lý do là vì vào năm 2013, lúc đó Chloé Zhao còn là một thiếu niên và đang học trong một nội trú ở Anh quốc, đã phát biểu với tờ báo New York: “Trung quốc là một nước… đầy giả dối. Những gì tôi đọc, nghe qua đài của nhà nước đều không đúng sự thật.“   Khi đọc và nhìn thấy hình cô Chloé Zhao trên màn ảnh ti-vi, tôi rất cảm phục: Một cô gái mảnh khảnh, mắt rất sáng và miệng cười rất tươi. Cô làm tôi liên tưởng đến bà Aung San Suu Kyi của Miến Điện lúc còn trẻ. Họ có một điểm giống nhau là: Muốn có sự thay đổi Chân Thiện Mỹ hơn cho đất nước họ.   Nhìn về Hongkong, Thái Lan, Miến Điện…. và những phong trào tranh đấu cho khí hậu như “Fridays for Future“ chúng ta thấy chỗ nào cũng là người trẻ đi đầu. Thật đúng khi người ta nói „người trẻ là rường cột của đất nước.“   Tôi uớc mơ cho thế hệ trẻ ở Việt Nam có điều kiện sinh sống trong môi truờng thể chất và tinh thần lành mạnh. Nhờ đó họ có cơ hội phát huy được mọi tiềm năng sáng tạo trong những lãnh vực khoa học, nghệ thuật và thể thao. Lúc đó chắc chắn nguời trẻ Việt Nam sẽ có mặt trong hàng ngũ những nguời góp công cho cộng đồng nhân loại, đuợc trao các giải công nhận như giải Nobel, giải Olympia và các giải văn nghệ thuật khác! Diễn tập Dưỡng Sinh Cổ Truyền Thiên Địa Việt Nam #ướcmơviệttân  
......

Tự răn mình

  Lê Hoài Anh   1. Người bị oán hận không đau khổ, người oán hận người khác lại chịu thương tổn nghiêm trọng. Thế nên, tuyệt đối không nên hận người để rồi tự hại mình.   2. Nếu có người lăng mạ nguyền rủa bạn, không nhất thiết phải quay đầu lại xem người đó là ai. Hãy thử nghĩ sâu sắc một chút mà xem, giả sử một con chó điên cắn bạn một cái, lẽ nào bạn cũng cần phải hạ mình cúi thấp sát đất chỉ để cắn trả lại nó một cái?   3. Không tranh luận với kẻ ngốc, nếu không sẽ không thể biết rõ ai là kẻ ngốc.   4. Học lực là một tấm huy chương đồng, năng lực là tấm huy chương bạc, nhân duyên, các mối quan hệ xã hội của con người là huy chương vàng và tư duy đứng trên tất cả những tấm huy chương nói trên.   5. Người thành công không thắng ở điểm xuất phát mà thắng ở những bước ngoặt.   6. Tiền có hai loại: Khi tiêu hết, đó là tiền, là tài sản. Không tiêu hết, đó là “giấy”, là di sản.   7. Bộc lộ sự nóng nảy ra ngoài, đó gọi là bản năng. Kìm nén sự nóng nảy vào bên trong, đó gọi là bản lĩnh.   8. Cuộc sống không có tình yêu giống như một hoang mạc. Khi bạn tặng hoa hồng cho người khác, tay bạn tự khắc cũng sẽ thơm. Cần lĩnh hội được rằng “yêu người khác thực ra là yêu chính mình”. Hãy để tình yêu giống như ánh nắng buổi chiều sưởi ấm trái tim mỗi con người.   9. Xinh gái, đẹp trai nhưng bản thân không biết, đó chính là khí chất. Có tiền, tài hoa nhưng người khác không biết, đó chính là tu dưỡng.   10. Duyên phận là một cuốn sách, nếu lật giở mà không để tâm sẽ bị lướt qua, đọc quá chăm chú sẽ khiến người ta rơi nước mắt.   11. Hãy cảm ơn người nói cho bạn biết khuyết điểm của bạn, chỉ có người nói cho bạn khuyết điểm của bạn một cách chân thành mới là người đối tốt với bạn.   12. Đừng nói dối vì nói một câu dối gian lại phải bịa đặt ra mười câu gian dối khác để bù đắp. Bạn có cần phải khổ như vậy?   13. Trả thù không thể hóa giải thù hận, chỉ có khoan dung, tha thứ mới có thể làm được việc đó. Hãy cố gắng để cuộc sống của chính mình được thanh thản.   14. Quản lý tốt cái miệng, không nên ăn nói hàm hồ, vì một phút vui vẻ nhất thời mà tùy tiện phát ngôn.   “Lương ngôn nhất cú tam đông noãn, thương nhân nhất ngữ lục nguyệt hàn” – ý chỉ một câu nói tử tế có thể làm ấm lòng người 3 mùa đông, một câu nói tổn thương khiến người ta sống giữa tháng 6 mà cảm thấy lạnh. Trước khi nói, cần dùng cái đầu để suy nghĩ thận trọng, nói nhiều không có lợi, không đưa chuyện thị phi sẽ không khiến người khác ghét bỏ, tự nhiên sẽ có thể hóa địch thành bạn.   Hãy nhớ kỹ rằng, để hủy hoại một người, đôi lúc chỉ cần một câu nói, nhưng để bồi dưỡng một người thì cần ngàn âm vạn ngữ. Vì thế cho nên chúng ta nên chăng chỉ nói những lời lưu đọng tình người.  
......

Bản Án Tử Hình

Khôi An Lời Giới Thiệu của Khôi An: Đây là một câu chuyện có thật, đã được nhân vật chính cho phép ghi lại và phổ biến. Hiện nay, nhân vật chính đang sống ở Mỹ, bên cạnh các con cháu thành đạt và hết lòng thương yêu Cô. Ngoài chuyện kể về con đường phấn đấu đem các con sang Mỹ của một người mẹ, câu chuyện còn ghi lại nhiều chi tiết trung thực trong bối cảnh xã hội miền Nam Việt Nam ngay sau tháng Tư, 1975, cũng như tấm lòng của người dân miền Nam đối với nhau trong gian đoạn vô cùng đen tối đó.  Nhân kỷ niệm 30 tháng Tư, 2021, người viết xin đăng câu chuyện này như một lời tưởng nhớ các cựu chiến sĩ Quân Lực Việt Nam Cộng Hoà đã chết trong tù ngục, và tôn vinh các người vợ suốt đời làm hậu phương sắt son, mạnh mẽ.   ** Mắt tôi mờ đi, tờ giấy nhòe ra. Hàng chữ run lên, uốn éo như con rắn độc. Nó phóng tới, mổ vào giữa tim tôi.  “Xử phạt: Trần Văn Bé - Tử hình.” Giọng nói run rẩy của tôi vang lên như âm thanh từ một cơn ác mộng, “Má nhận tin này hồi nào?” Mẹ chồng tôi còn mếu máo thì cô em chồng nghẹn ngào đỡ lời, “Từ tháng Năm, nhưng Má chưa dám nói với chị…”  Mẹ chồng tôi chùi nước mắt, phân trần, “Má tính đi kiếm cho ra mộ chồng con rồi mới nói cho con biết. Bởi vậy, hổm rày con đòi đi kiếm chồng, Má biểu để Má kiếm cho. Má sợ con chịu không nổi khi đối mặt với tụi công an… Con ơi, bữa đưa tin tụi nó làm dữ lắm! Công an phường, công an quận, công an thành phố kéo lại cả bầy. Tụi nó đưa ra tờ giấy này ra, biểu Má ký nhận. Lúc đầu Má không chịu ký, vì Má nghĩ ký nghĩa là chấp nhận rằng thằng Hai đáng bị xử tử. Tụi nó hăm dọa Má, nhắc tới thằng Ba còn đang bị tù ngoài Bắc. Má sợ tụi nó đem thằng Ba ra bắn luôn nên phải cắn răng ký tên lãnh án tử hình của con mình. Má đứt từng khúc ruột, con ơi…” Mẹ chồng tôi nghẹn lời, bà khóc nức nở.   ** Thế là hết! Anh Bé đi tù tháng 6 năm 1975, sau đó tôi chỉ nhận được ba lá thư của anh. Lá cuối cùng đề tháng 2, 1976, gởi từ trại Suối Máu, Biên Hòa. Sau đó, anh bặt tin.  Tôi chờ đợi mòn mỏi, lên xuống trạm công an cả chục lần, hỏi gì họ cũng trả lời không biết. Cuối cùng, tôi nhất quyết làm đơn khiếu nại.  Lúc đó, tôi và sáu đứa con - đứa lớn nhất mười một tuổi, đứa nhỏ nhất mới lên hai - đang nương náu trong một mảnh vườn hẻo lánh tại Mỹ Tho. Vì vậy, tôi dùng nhờ địa chỉ nhà Mẹ chồng ở Sài Gòn. Cả chục lá đơn gởi tới trại tù Suối Máu đều như biến vào khoảng không, chẳng còn một chút tăm hơi.  Trại tù không trả lời thì tôi hỏi cấp trên; tôi mày mò kiếm địa chỉ của hai “Tòa Án Nhân Dân” ở Sài Gòn và Hà Nội rồi gởi đơn tới cả hai nơi đó. Thời miền Nam vừa mất, cây củi cũng mắc, mua một con tem là thâm vào tiền mua gạo cho các con, nhưng tôi vẫn cắn răng bớt miệng con để gởi đi mấy chục lá đơn, từ tháng này qua tháng khác. Cuối cùng, nhà cầm quyền Cộng Sản cũng phải trả lời. Ngày 10 tháng Năm, 1977, họ gởi thư về nhà Mẹ chồng tôi. Để xác nhận rằng: họ đã giết chồng tôi. Cô em chồng đưa tay đỡ vai tôi cho tôi khỏi gục xuống. Sáu đứa con sợ hãi chạy lại vây quanh, tôi chỉ nói được mấy tiếng “Ba chết rồi!” rồi khóc ngất. Lũ trẻ thấy vậy cũng khóc òa lên, thằng lớn nhất ôm lấy con em kế, bệu bạo nói “Vậy là Ba không về nữa!” Sau vài ngày ở nhà Mẹ chồng, tôi lại phải gượng đứng lên, dắt đám con về căn chòi trống huơ, trống hoác, nóc dột, tường xiêu ở Mỹ Tho. Mẹ chồng tôi sợ tôi chết thì bà sẽ không nuôi nổi bầy cháu, còn cha mẹ ruột thì lo tôi sẽ phát điên. Tuy vậy, Mẹ chồng tôi không đủ sức cưu mang bảy mẹ con tôi và cha mẹ tôi cũng chỉ dám ghé thăm vài ngày rồi đi về. Thời đó, mỗi tuần người dân đều phải đi họp tổ dân phố để công an điểm danh, ai đi đâu cũng phải xin phép, vì thế không người nào dám đi lâu, sợ công an kiếm cớ làm khó dễ. Ngày mẹ chồng tôi làm lễ phát tang anh Bé ở Sài Gòn, tôi chỉ đủ tiền mua ba tấm vé xe cho thằng con trai lớn nhất, đứa con gái út, và tôi. Họ hàng phần vì không có tiền đi xa, phần vì sợ liên lụy với “tử tù” nên không ai dám tới.  Ngoài ba mẹ con tôi, đám tang chỉ có mẹ chồng và hai cô em ruột của anh. Sau ngày giao bản án tử hình, công an khu vực dòm ngó nhà chồng tôi như chồn cáo rình chuồng gà; vì thế, ngay cả trên bàn thờ của anh chúng tôi cũng không dám chưng bày nhiều.  Di ảnh của anh đứng sau dĩa trái cây lỏng chỏng, một bát nhang hiu hắt và hai cây đèn cầy leo lét. Trước bàn thờ, bốn người đàn bà đầu tóc rũ rượi quỳ bên hai đứa nhỏ xanh xao, ngơ ngác. Chỉ có tiếng nhà sư đọc kinh nho nhỏ, còn chúng tôi phải kềm tiếng khóc trong lồng ngực, nuốt ngược nỗi đau vào lòng. Anh Bé sống ở khu xóm đó từ nhỏ, ai cũng biết và thương mến anh, cho nên bà con lối xóm kéo đến rất đông, nhưng không ai dám bước vô nhà. Họ giả làm kẻ tò mò đứng trước cửa, nhưng suốt buổi lễ họ lén dùng tay áo quẹt nước mắt, và nhìn chúng tôi bằng những cặp mắt đỏ hoe, ứa tràn thương xót. Tôi quỳ ở đó, dật dờ nửa mê, nửa tỉnh.  Những hình ảnh cuối của anh trở về trong đầu tôi. Chiều 30 tháng 4, 1975, anh lái xe Jeep đến nhà cha mẹ tôi ở thành phố Mỹ Tho, nơi tôi đem sáu đứa con thơ từ khu cư xá sĩ quan ở Bình Dương về nương nhờ trong cơn hỗn loạn. Tóc anh rối bời, mặt anh bơ phờ, nhưng anh vẫn mặc quân phục trên người. Anh ôm hôn từng đứa con, rồi nói với Ba tôi, “Ba cho con gởi vợ con của con.”  Ba tôi đã nghẹn ngào hứa, “Con đừng lo, vợ con của con ở đây với Ba Má, rau cháo có nhau. Con đi đâu cũng vậy, khi con trở về đây, vợ con của con sẽ còn đầy đủ.”  Trước mặt Ba Má tôi, anh ngại ngùng không ôm tôi lần cuối. Anh chỉ xiết tay tôi, dặn dò tôi giữ sức khỏe và cố lo cho các con. Tôi quá bàng hoàng, lo sợ nên chỉ biết nghẹn ngào nhắc anh hết sức giữ gìn tánh mạng. Anh lưu luyến thêm một lát rồi quay đi.  Tôi đứng chết lặng ở bậc cửa.  Anh leo lên xe, rồ máy. Xe chuyển bánh. Chạy đi. Xa dần. Rồi mất hút.  Tôi cảm thấy một phần thân thể mình vừa bị chặt lìa ra… Sau này tôi mới biết anh đã lái xe về nhà mẹ ruột ở Sài Gòn và trốn ở đây cho tới ngày đi trình diện “học tập cải tạo”.  Mới hai năm qua mà tôi đã mất anh, con tôi đã mất cha. Người ta giết anh vì tội “trốn trại cải tạo nhằm mục đích phản Cách Mạng.” Độc ác hơn nữa là họ không thông báo gì cho thân nhân. Mạng sống của anh, của những người tù, và nỗi đau của gia đình họ, đối với người cầm quyền không có ý nghĩa gì!  Mãi hơn một năm sau từ ngày bắn anh, có lẽ vì mấy chục tờ đơn tìm chồng của tôi, họ mới gởi Tờ Trích Lục Án Hình về nhà. Tờ giấy đánh máy một cách cẩu thả vào tháng 5, 1977 đã đề sai ngày của phiên toà xử tử anh là 10 tháng 4, 1977, trễ một năm. Tôi ngước nhìn anh trong uất nghẹn. Anh cũng đang đau đáu nhìn tôi. Có phải mắt anh long lanh vì nỗi đau cắt ruột, hay chỉ là màn lệ chan hoà từ mắt tôi?   ** Sau khi về lại Mỹ Tho, tôi nằm bẹp trên võng, không khóc nhưng nước mắt nóng hổi tuôn ra như vắt hết sức sống của tôi.  Lòng tôi nặng trĩu niềm đau, nỗi hận. Trong đầu tôi vang vang những lời oán trách số phận, nguyền rủa bọn giết người. Chồng tôi cả đời thanh liêm, đi lính Việt Nam Cộng Hoà tới lon Thiếu Tá mà vẫn không mua được cho vợ con một căn nhà riêng, tại sao anh phải chết tức tưởi như vậy?  Làm vợ lính, tôi đã nhiều lần nghĩ đến việc chồng tử trận, nhưng thà anh hy sinh trong cuộc chiến để các con còn được hãnh diện, để tôi còn được an ủi.  Bây giờ chiến tranh chấm dứt rồi, chồng tôi đã phải mang thân tù tội, tại sao người ta còn giết anh? Tại sao họ đẩy mẹ con tôi thành “thân nhân của tử tội”, lớp người cô đơn, khốn cùng nhất trong cái xã hội đầy móng vuốt này?  Ngày tiếp ngày trôi qua trong cơn đau, mí mắt tôi sưng vù, rát bỏng, tiếng các con réo gọi nghe xa xôi như vọng lại từ một thế giới khác, tôi nghe nhưng không thể nào trả lời nổi. Tôi nằm đó, dật dờ giữa hai bờ sống, chết.  Một buổi trưa, không biết là bao lâu sau, tiếng khóc thảm thiết của hai đứa con nhỏ nhất kéo tôi ra khỏi cơn mê sảng. Tiếng than đói của hai đứa bé xoáy vào tim tôi, nhắc rằng tôi còn bổn phận với sáu đứa trẻ thơ.  Tôi ngồi bật lên, quơ tay tìm con và ôm siết chúng vào lòng. Giữa ban ngày mà trước mắt tôi tối đen. Không! Con không thể mù, con không thể chết! Xin Trời giúp con! Xin cứu con để con của con được sống!  Nhờ Trời thương và chắc anh vẫn theo phù hộ nên tôi hết bệnh, dù không có thuốc men gì. Tôi lết ra vườn, mò mẫm trồng rau, trồng khoai nuôi con. Năm tháng rơi lặng lẽ như những sợi tóc của tôi rụng tơi bời trong cơ cực. Tay chân tôi khẳng khiu, trầy trụa, bầm dập, nhưng những vết thương đó không thấm thía gì với cái đau ở trong lòng.  Ở miệt vườn hẻo lánh, sự kìm kẹp của chính quyền địa phương khủng khiếp gấp mấy lần ở những thành phố lớn; công an mà dòm ngó, trù dập ai thì người đó không ngóc đầu lên nổi. Trong đám dân quê mùa, chất phác, gia đình có thân nhân là sĩ quan “Ngụy” đang ở tù đã là một điều ghê gớm, nói gì tới chuyện là con cái của người tử tội.  Thời đó, nhà trường cứ vài tuần lại bắt học sinh khai lý lịch, vì thế mỗi niên học các cháu đem về mấy chục tờ lý lịch nhờ tôi viết. Lúc nào tôi cũng khai là “Cha mất tích”, và các con tôi được dạy đi dạy lại rằng không bao giờ hé môi với ai về cái chết của cha.  Vậy mà cũng có lần chúng tôi xém bị lộ!  Tết Trung Thu năm 1977, trường học phát quà cho con của gia đình liệt sĩ. Thằng bé thứ Năm nhà tôi mới vô lớp Một, không biết nghe ai giải thích “liệt sĩ” là những người đi lính đã chết, thế là nó tính chạy lên lãnh quà.  May mà cô giáo của nó quen với tôi, cô thấy nó nhớm đứng lên, vội đè vai bắt nó ngồi xuống. Hôm đó thằng nhỏ tủi thân và thèm quà, khóc tức tưởi cả buổi chiều. Tôi xót cho các con ngây thơ mà phải chịu quá nhiều thiệt thòi, dồn nén, phải sống trong hất hủi, phải thèm khát từ miếng ăn tới tình thương. Đêm đó, tôi khóc trắng.   **  1979. Nước ngập cao. Hút mắt chỉ thấy làn nước đục ngàu, lềnh bềnh rác rến. Những cây chuối chỉ còn lú lên chút ngọn run rẩy bên những cành mận trụi lủi, khẳng khiu đang vật vã trong gió.  Trời vẫn mưa! Mưa như xối nước.  Trên mấy bộ ván chồng lên nhau, tôi và sáu đứa nhỏ nằm, ngồi lủ khủ bên đống chăn mền, quần áo, bếp lò, chén dĩa - tất cả tài sản còn lại của bảy mẹ con. Cơn bão đã kéo dài gần một tháng, nước sông Tiền dâng ngập hết ruộng vườn, cuốn băng đi công sức mẹ con tôi vật lộn với mảnh đất này trong gần bốn năm trời kể từ tháng Tư, 1975. Mưa càng lúc càng nặng hột. Gió xoáy mạnh, rít lên như oán trách, như thay tôi than tiếc cho công sức của mẹ con tôi đang trôi theo giòng nước. … Như lời đã hứa, sau tháng 4, 1975, Ba Má tôi hết lòng bao bọc mẹ con tôi. Nhưng vai gầy không thể chống được cả bầu trời đang đổ sụp, sức lực của hai cụ già không thể nào đỡ nổi trận hồng thủy của cuộc đổi đời.  Nhà cầm quyền Cộng Sản bắt cha mẹ tôi phải nạp hết ruộng cho Hợp Tác Xã rồi mỗi tháng chúng phát cho mấy ký gạo vừa đủ cho hai người già sống cầm hơi.  Bảy mẹ con tôi không có tên trong “hộ khẩu” nên trở thành những người “ngoài pháp luật”, sống lây lất bên lề xã hội. Mỗi ngày, Ba Má tôi thu mót hoa màu trong vườn, rồi đem bán để mua gạo chợ đen về nuôi cháu.  Sau mấy tháng tôi không thể chịu được cảnh cha mẹ khổ sở, lo lắng, chạy ăn từng bữa vì mình nữa. Tôi đành đem các con về ở tại năm công đất vườn do ông nội của chồng tôi chia cho anh từ thời anh còn trẻ.  Ngày mẹ con tôi dắt díu nhau ra đi, tôi không dám quay đầu nhìn lại, sợ ba má tôi thêm nát lòng. Tôi cắm đầu bước, nước mắt ràn rụa. Tôi gọi tên anh, xin anh giúp sức cho người vợ mỏng manh, yếu ớt, chưa bao giờ biết cầm cái cuốc, cái cày… Khu vườn thiếu người chăm sóc chỉ có thưa thớt vài cây mận, bà nội chồng thương nên cho thêm ba công ruộng ven để tôi kiếm gạo nuôi con. … Tôi nắm một đầu chiếc gầu giai, đầu bên kia thằng Hai và con Ba - đứa mười một tuổi, đứa tám tuổi mím môi giữ. Trời nắng như đổ lửa, mặt tôi ướt đẫm mồ hôi; phía bên kia, dưới vành nón lá rách nát, hai đứa con tôi mặt đỏ bừng như lên cơn sốt. Chúng tôi múc từng gàu nước từ con rạch cạn, tạt vào những cây lúa đèo đẹt đứng gục đầu trên mảnh ruộng nứt chân chim. Mùa đầu tiên trời hạn, sau khi trả tiền mướn trâu, tiền công cấy, tiền phân bón, tiền thuốc trừ sâu, tiền đóng thuế cho nhà nước, chúng tôi không còn một hột lúa mà ăn, đành đi vay mượn chờ năm tới.  Mùa kế, tôi chỉ dám mượn tiền để trả công cày rồi cố gắng tự làm đủ thứ việc, hy vọng cuối mùa thu được chút gạo sống qua ngày. Tôi học cách nhổ cỏ, rải phân, cấy lúa. Ngày ngày tôi bán mặt cho đất, bán lưng cho trời. Có lần tôi khiêng bình thuốc trừ sâu to hơn một vòng ôm đi xịt quanh ruộng. Bình thuốc lớn che khuất mặt, tôi không thể thấy thuốc xịt đều hay không nhưng vẫn nghiến răng tha cái bình đi xịt hết một vòng. Làm xong, tôi run run leo lên bờ ruộng thì bình thuốc đẩy tôi té ngược ra sau. Tôi nằm ngửa như con nhái bén ôm bình thuốc bự chảng, hên là đất ruộng không quá cứng nên tôi không bị thương. Lần đó, đám con tôi phải xúm lại kéo cả bình và tôi lên bờ ruộng. Không hiểu vì cày không sâu, cấy không đúng, phân không đủ, thuốc không đều, nước không đẫm, hay vì vận mạng của chúng tôi lúc đó đang tối tăm nên đất ruộng cũng không chịu hợp tác với mẹ con tôi. Tôi thất thu ba năm liên tiếp, nợ sau chồng lên nợ trước, cuối cùng tôi phải thế ruộng để trừ nợ, mẹ con rút về kiếm ăn trên mấy công vườn xơ xác. Khai mương, đào đất, trồng cây, tưới bón, tất cả chỉ có tôi và hai đứa con lớn lăn lộn làm, còn mấy đứa nhỏ đành bỏ liều trong lều.  Có một lần tôi hái mận đem ra chợ bán, đường xa nên mãi tối mịt mới về. Về tới nhà, thấy thiếu thằng Năm, tôi hoảng hồn chạy ra vườn, nhảy xuống mương tìm. Con mương không sâu lắm, chỉ để lấy nước tưới cây, nhưng cũng làm tôi lo lắng từ ngày mới về đây. Nước dưới mương ngập tới gần bắp vế, tôi vừa gọi tên con vừa khom người mò. Đụng thấy một vật tròn cứng như đầu người, tôi hét lên rồi vật ra chết giấc. Cũng may là lưng tôi dựa vô bờ mương nên tôi không ngộp nước và có con bé Ba chạy theo, nó vừa khóc vừa kéo tôi lên. Và may hơn nữa là cái vật tròn tròn đó chỉ là một cái gáo dừa chìm dưới mương, còn thằng Năm vẫn trùm mền nằm ngủ sau đống quần áo trong lều. Chắc nó đói quá nên lả đi, không lên tiếng khi tôi gọi. Trăm ngàn khổ cực vậy mới thu được vài mùa mận, mà bây giờ cơn lụt lại phá tan hoang mảnh vườn, nguồn sống duy nhất của chúng tôi…   **  Cuối cùng nước lụt cũng rút để lại khu vườn đầy rác rến với những luống khoai bị nước san bằng và những gốc cây trụi lá, gãy cành. Chỉ còn vài cây chuối non, tôi chặt về bào mỏng bóp với muối cho các con ăn qua bữa. Đói thì đầu gối phải bò, tôi lại bỏ liều các con ở nhà, qua Bến Tre đi buôn. Xứ dừa Bến Tre bạt ngàn cây trái nên dân bên đó khá giả, có lò nấu đường, làm xà bông. Tôi mua hàng đem về Mỹ Tho bán để kiếm chút lời.  Thời 1979-1980, trạm thu thuế mọc lên ở khắp nơi, như bầy rệp đói hút máu dân nghèo. Công an rình ở khắp các ngả đường, khám xét càng ngày càng gắt gao. Tiền lời chỉ đủ để đóng thuế nên người đi buôn phải trốn, nếu thoát thì kiếm được chút đỉnh, không may bị bắt là bị tịch thu hết hàng, đứt vốn.  Một mình tôi kiếm không đủ tiền rau cháo nên tôi phải dắt hai đứa con trai theo. Tôi cưỡi một chiếc xe đạp, hai đứa chở nhau trên chiếc xe đạp khác, làm bộ như hai anh em chở nhau đi học nhưng trong cặp chúng nhét đầy đường và xà bông.  Thằng Hai còn biết xoay xở chút ít, còn thằng Tư ngây thơ, tính tình lại nhút nhát nên nó rất sợ. Mỗi khi qua trạm gác, mắt nó nhìn thẳng phía trước, làm bộ bình tĩnh, nhưng ngón chân nó bấm xuống dép, cổ nó căng lên như sợi dây đàn. Tôi ngó mà đau như bị đâm vào tim. Chuyến phà Bến Tre - Mỹ Tho chiều hôm đó đông nghẹt. Mặt trời đã xế nhưng vẫn tỏa sức nóng hừng hực làm cho những gói đường quấn quanh bắp chân, quanh bụng tôi thêm trĩu nặng. Tôi ì ạch dắt xe, nón lá che sùm sụp xuống mặt nhưng vẫn liếc mắt ngó chừng hai đứa đi phía sau. Chỉ còn một khúc nữa là vô trạm gác, ba mẹ con càng tách xa nhau như người xa lạ để nếu có bị bắt thì không bị dính cả chùm. Tôi thoát qua trạm gác, đứng lại, làm bộ gỡ nón quạt để ngó lại tìm con. Thằng Hai vừa dắt xe đi ra, thằng Tư đang tiến vào trạm… Bỗng nhiên cái cặp ở tay thằng Tư rớt xuống, những gói đường và xà bông văng tung tóe. Mắt thằng nhỏ mở lớn, hãi hùng, miệng há ra nhưng không dám khóc lên thành tiếng. Một tên công an bước tới, nắm lấy cổ áo nó. Mắt tôi hoa lên, ngực tôi nhói đau, tôi ngồi sụp xuống để khỏi té vật ra. Phà đã tới, đám đông ùn ùn xô nhau tràn tới, tôi đội xụp nón lên đầu rồi đành bước chân đi. Phà qua tới Mỹ Tho, thằng Hai mới dám chạy lại bên tôi, mếu máo, “Má ơi, thằng Tư bị bắt rồi!” Tôi ôm con, vuốt lên mái tóc cháy nắng khét lẹt rồi nói cứng, “Chắc họ không nhốt con nít đâu. Con đem đồ về nhà trước để tụi nhỏ khỏi trông, Má ở đây chờ em.” Trời đã nhá nhem tối, tôi đang nghĩ cách quay lại kiếm con thì thằng Tư thất thểu bước ra khỏi phà. Lưng nó khom xuống, mặt nó thất thần. Vừa thấy tôi, nó phóng tới ôm riết rồi khóc nức nở, người nó run bần bật trong những cơn nấc nghẹn ngào. Nước mắt tôi cũng rớt như mưa. Tôi hận mình bất tài, hận số phận mình khốn khổ để tuổi thơ của các con quá bi thảm và tủi nhục. Tôi lại ngửa mặt gọi anh. Anh ơi, hãy giúp em cứu các con ra khỏi cảnh khổ hận này. Từ bữa đó, tôi không dám bắt các con đi buôn lậu nữa. Tôi đi tới từng vườn trái cây mua rồi chở đi bỏ cho những bạn hàng ở Sài Gòn. Mỗi ngày tôi dậy từ 3 giờ sáng, cột mấy giỏ trái cây lên xe đạp rồi chở ra bến, đón xe đem về Sài Gòn. Tiền xe hai chuyến đi về mắc mỏ mà tôi thì sức yếu, vốn nhỏ nên lời rất ít. Thấy dân nghèo tứ xứ bày bán đủ mọi loại hàng trên lề đường trước cửa chợ, tôi quyết định không bán sỉ nữa mà bán lẻ để kiếm lời khá hơn.  Tôi trải đại một tấm nylon xuống lề đường, bày một ít trái cây làm mẫu, phần còn lại để trong giỏ gởi mấy cửa tiệm ở mặt đường, có tiệm thương tình cho gởi, có tiệm bắt trả tiền. Tôi lê la từ chợ Cầu Ông Lãnh tới chợ Tân Bình, chợ An Đông, đôi khi gặp bạn bè cũ, tôi cúi gầm mặt dưới vành nón, không dám ngước lên. “Ủy Ban Trật Tự Thành Phố” nói rằng bán hàng trên lề đường gây hỗn loạn nên ra lệnh cấm, nhưng người dân đói quá cứ làm liều.  Từ cụ già tám mươi tuổi đến đứa bé sáu, bảy tuổi, từ người lành lặn tới anh thương phế binh, người trải tấm nylon, kẻ đẩy cái xe tự đóng bằng ván mục, người bưng cái rổ, kẻ đội cái mâm, chúng tôi đứng ngồi la liệt trên khắp các ngả đường để kiếm sống.  Ngày nào bán được khá, ngoài mấy lít gạo tôi còn mua về cho con vài ổ bánh mì. Trời sụp tối tôi mới về đến nhà, nhìn chúng chia nhau nhai ngấu nghiến một cách hết sức thèm thuồng, tôi có thêm sức mạnh để tiếp tục lăn lộn trên vỉa hè.  Tuy nhiên, những ngày vui thường ít hơn những ngày buồn. Rất nhiều khi đang ngồi bán thì người ở đầu đường la, “Công an!” và mọi người vùng lên chạy. Những người bán mặt hàng gọn, nhẹ thì túm tấm trải lại, ôm vào người rồi biến vào trong những ngõ hẻm. Tôi quảy đống trái cây nặng hơn nên thường lẹt đẹt phía sau và bị công an hốt. Công an đem tôi về “Trụ Sở Ban Quản Lý Chợ”, bắt ký tên vào biên bản rồi tịch thu hết hàng.  Tôi nhớ tới lời Mẹ chồng tôi thường an ủi tôi rằng “trời sanh voi, sanh cỏ” mà muốn gào lên sao các người ác vậy, đã giết chồng tôi mà còn không chừa cho mẹ con tôi một cọng cỏ để ăn! Những ngày bị mất hàng, tôi trở về nhà với hai tay không, thê thảm như người vừa bị cướp. Mấy mẹ con phải ra vườn mót những củ khoai đẹt và hái rau dại về ăn. Ngồi nhìn đám con chia nhau dĩa rau luộc chấm nước muối, lòng tôi đau nhói. Mới ngày nào tôi là cô dâu hai mươi tuổi, ngây thơ, lãng mạn cùng chồng mơ về một căn nhà ấm cúng với đàn con ngoan ngoãn, cười giỡn rộn ràng. Bây giờ, đàn con tôi gầy ốm, buồn rầu còn tôi thì da đen sạm, tay chân chai sần, tóc tai xác xơ như lòng tôi tan nát. Sau nhiều lần bị công an bắt, vốn liếng sắp cạn thì tôi may mắn gặp được quý nhân.  Chị là vợ của Trung Tá Kh. ở cùng Sư Đoàn 5 với chồng tôi, và hai gia đình đã ở gần nhau trong Cư Xá Sĩ Quan Ngô Quyền tại Bình Dương trước năm 1975. Không ngờ sau cuộc đổi đời, chị cũng dắt con về ở ngay bên cạnh xã tôi. Con út của chị học chung một lớp với con tôi, có lẽ cùng thuộc diện con “tù cải tạo” nên chúng thân và tâm sự với nhau. Kể qua kể lại, té ra là hàng xóm hồi xưa, con tôi vui mừng về báo cho tôi và tôi đã tìm thăm chị. Hầu hết các con của chị Kh. đã lớn nên kiếm được việc làm lặt vặt để sống qua ngày. Thời đó, phong trào đan mây tre và làm nón để xuất khẩu ra nước ngoài lên mạnh, chị giới thiệu cho tôi lãnh nón về thêu ăn công. Đêm nào tôi và con gái lớn cũng ngồi thêu bên cây đèn mù mờ, nước mắt sống chảy ròng ròng vì dùng mắt quá độ, nhưng số tiền công rẻ mạt chỉ giúp chúng tôi kiếm thêm chút cháo. Chị Kh. có người thân ở Huế nên chị cũng làm đại lý cung cấp nón lá Huế cho các sạp bán lẻ, thấy vậy chị lại thương tình cho tôi lấy nón về bán, bán xong mới đưa lại tiền vốn cho chị.  Thời đó, chợ huyện Tân Hiệp họp từ một, hai giờ đêm để người ta kịp mua hàng đem lên Sài Gòn bán lúc sáng sớm. Khoảng mười một giờ đêm là tôi mò mẫm dắt xe đạp ra khỏi nhà, trên yên sau là gói hàng lặt vặt như tiêu, tỏi, xà bông, bột ngọt, phía trên là chồng nón. Chiếc xe đạp cũ nát run rẩy bò trên con đường đất gồ ghề, hai bên là ruộng, côn trùng ếch nhái kêu nỉ non, đom đóm bay lập lòe như mắt quỷ.      Hồi còn con gái, tôi rất sợ ma, nhưng lúc đó tôi chỉ còn sợ… người. Trời tối đen, chỉ nhìn thấy một khúc đường ngắn lờ mờ trước mặt, tôi vừa đạp xe vừa cầu xin anh phù hộ cho tôi không bị cướp.  Ra tới chợ, có những đêm vừa bày hàng xong thì trời đổ mưa, tôi lấy hết nylon che cho hàng hóa rồi ngồi chịu trận trong cái áo mưa đầy lỗ lủng, nghe từng giọt nước lạnh như kim chích trên lưng, nghe gió quất từng cơn trên gương mặt ướt đẫm nước mưa hòa nước mắt.  Sau những đêm ế ẩm, sáng ra tôi phải đạp xe tới từng nhà quanh chợ, mời người ta mua nón dùm. Các bà không ai biết chuyện chồng tôi bị xử tử, nhưng họ biết tôi là vợ tù nên rất thương tôi. Họ cũng chẳng dư dả gì nhưng người mua dùm cái nón, người cho củ khoai, ly nước, người dúi cho tôi chút trái cây để đem về cho các con.  Những ngày tôi bán ế, không đủ tiền trả vốn số nón đã lấy của chị Kh., chị chỉ la giỡn, “Thôi, không đủ tiền thì thím để bữa sau bán tiếp rồi trả, chớ không lẽ bây giờ tui bắt xác thím được ha…”   ** Bữa đói bữa no, bịnh không có thuốc nhưng nhờ Trời thương, đám con tôi vẫn lớn như cây dại mọc ở bờ rào.  Các cháu biết thân phận mình nên rất ngoan và chăm học. Ngoài giờ học, chúng đi câu, đi chạ, đi lưới để kiếm thêm thức ăn. Tuy vậy, chúng càng lớn thì tiền học, tiền sách vở càng tốn kém, rất nhiều lần các cháu bị thầy cô rầy la vì xài chung chỉ một cuốn tập cho mọi môn học, nhưng các cháu không hề than van.  Những ngày tôi đi buôn bán về trễ, lòng tôi ấm lại trước cảnh các con quây quanh ngọn đèn dầu leo lét, mấy đứa nhỏ tập đọc ồn ào, nhưng mấy đứa lớn vẫn ráng chăm chú giải toán, học bài.  Dù không có tiền đi học thêm, dù sự giảng dạy ở vùng quê trồi sụt bất thường, ba đứa con lớn của tôi đã đạt được điểm cao trong kỳ thi tốt nghiệp trung học. Tuy vậy, các cháu nhưng chỉ được trúng tuyển vào những trường dạy nghề như Trung Học Lâm Nghiệp ở Sông Bé, Trung Học Sư Phạm ở Tiền Giang, và Trung Học Xây Dựng ở Vĩnh Long. Dù sao, đây là một điều rất quan trọng cho cuộc đời của hai cháu trai bởi vì nếu không được đi học tiếp, các cháu sẽ phải đi “nghĩa vụ quân sự”, bị gởi đi đánh nhau ở vùng biên giới Tàu hay Campuchia.  Tôi đã thề cùng vong linh của anh rằng tôi sẽ làm mọi cách để các con chúng tôi không bị đi bộ đội. Chỉ tưởng tượng các cháu phải mặc cùng bộ quân phục, đứng cùng hàng ngũ, và đem thân đi chết vì chính kiến của những người đã giết cha các cháu, tôi rùng mình. Nếu bị kêu đi “nghĩa vụ”, các cháu chỉ còn nước bỏ làng xóm, đi sống lang thang, dật dờ như rất nhiều thanh niên thời đó.  Dù trúng tuyển vào trường, nhưng sau khi tốt nghiệp, cả ba cháu không có tiền chạy chọt, không quen biết ai, nên bị gởi đi làm việc ở những nơi xa xôi, hẻo lánh. Các cháu chán nản quay về nhà, làm ăn lặt vặt qua ngày. Cuộc sống tuy đỡ đói khổ hơn thời các cháu còn nhỏ, nhưng đầy bế tắc, không có tương lai.   ** Từ đầu thập niên 1980 đã có lác đác sĩ quan đi tù được thả về. Mỗi lần nghe tin người quen được về với vợ con, tôi mừng cho họ nhưng nghe lòng càng thêm cô đơn, cay đắng.  Chồng tôi sẽ không bao giờ trở về, mà thân xác anh cũng vẫn còn lạc lõng ở tận phương nào. Mẹ chồng tôi đã già yếu, không còn tiếp tục đi tìm mộ anh được nữa, còn tôi thì lăn lộn kiếm gạo cho bầy con nên không thể hết lòng tìm kiếm. Vì thế, ngoài nỗi khổ đói nghèo, nỗi hận mất chồng, nỗi sợ hãi xã hội nhiễu nhương, và nỗi buồn đơn chiếc, tôi còn mang cảm giác nặng trĩu tội lỗi của người vợ vô tình. Tôi không thể ngờ rằng năm 1984, tám năm sau khi anh mất, anh đã tìm về với mẹ con tôi. Hôm đó, tôi đang lúi húi ngoài vườn thì chị Hai tôi bước vô cổng. Vừa tháo nón lá quạt lia lịa, chị vừa kêu, “Dì Ba! Dì Ba ơi! Có tin dượng Ba!” Tôi quăng cuốc chạy ra, chị chụp tay tôi, hổn hển vừa thở vừa nói, “Mèn ơi, thiệt không ngờ! Em nhớ cô giáo H. dạy trong trường chị chớ? Chị với cổ thân nhau, lúc người này có chuyện thì người kia dạy dùm. Mới cách đây mấy bữa, chị coi lớp dùm cổ để cổ đi hốt cốt người em trai tên Thịnh, chết trong tù cải tạo. Cổ đi về kể chuyện cho chị nghe, cuối cùng cổ nói thêm ‘Kế sát bên mộ em tui có ngôi mộ của một ông chết cùng ngày. Tội nghiệp, chắc gia đình ổng đi vượt biên hết nên không ai chăm sóc, cỏ mọc tùm lum!’ Trước giờ chị ít để ý chuyện của ai, nhưng bữa đó như có gì xui khiến nên chị hỏi tới, ‘Vậy chứ bà có nhớ tên người đó không?’ Cổ nói ‘Tên là Trần Văn Bé, sinh ở Long An.’ ” Giữa trưa nắng mà tôi sống lưng tôi lạnh toát.  Tôi đã nghe các bạn tù của anh kể lại rằng sau khi bọn cai tù bắt được anh và đem trở về trại Suối Máu, bọn chúng còn chuyển về một người đã vượt trại ở Hóc Môn tên là Thịnh. Cả hai bị nhốt vào connex và bị bắn trong cùng một ngày, chồng tôi vào buổi sáng, anh kia vào buổi chiều.  Như vậy là những người bạn tù đã chôn hai anh kế bên nhau, và đã thương xót lập bia để chỉ đường cho thân nhân các anh mai sau đi kiếm. Trong gần bốn triệu người dân Sài Gòn, cơ may hiếm có hay hồn thiêng của hai anh đã đem chị tôi và chị của anh Thịnh đến với nhau, để cho họ thân thiết và tin cậy nói cho nhau nghe những nỗi đau sâu kín của gia đình những người lính Cộng Hòa gãy súng.  Có lẽ hồn thiêng của chồng tôi níu chân chị H. nên chị đã để ý tới nấm mộ hoang khuất trong cỏ rậm, và đọc được cả những chi tiết viết bằng tay mờ nhạt trên miếng gỗ đã tám năm trời phơi mưa nắng. Mẹ chồng tôi lập tức lo việc xin giấy phép đi đường, giấy phép cải táng và kiếm nhà quàn lo dịch vụ. Ngày đi bốc mộ, tôi và Mẹ ruột tôi từ Mỹ Tho về Sài Gòn cùng đi với Mẹ chồng, cậu ruột của chồng, và một cô em chồng. Nhờ chị của anh Thịnh đã chỉ đường rất kỹ nên chúng tôi tới mộ khi mặt trời chưa đứng bóng. Cỏ dại đã được phạt đi nên chúng tôi thấy ngay ngôi mộ có tấm bia bạc phếch đứng chơ vơ trong nắng. Có lẽ đây là khúc cây tốt nhất mà các bạn tù của anh đã lựa, có lẽ họ đã khắc tên anh bằng cả tấm lòng, có lẽ vì mộ nằm ở khu đất cao và khô ráo, và có lẽ hồn anh còn quanh quẩn nên tấm bia vẫn còn đứng vững và những giòng chữ vẫn chưa phai sau tám năm hoang lạnh. Người ta bắt đầu đào, tiếng bình bịch của cuốc bằm xuống đất dội vào óc tôi làm tôi choáng váng, phải ra ngồi dựa vào một gốc cây. Nấm mộ không sâu nên chỉ một lát là chạm đến cái hòm thô sơ, bể tan sau vài nhát cuốc.  Tôi vẫn ngồi dưới gốc cây, hai mắt mở trừng trừng. Tôi thấy như hồn tôi tách khỏi thân xác, bay là là trên cao nhìn mọi người đang khóc và tôi đang ngồi sững sờ như hóa đá. Từng khúc xương được bốc lên, mẹ chồng tôi nhìn bộ răng và nói rằng đúng là anh với hàm răng thiếu một chiếc ở góc trong. Khi mẹ kêu tôi tới nhận diện chồng, tôi mới lảo đảo đi tới gần mộ. Bên cạnh cái hộp sọ đã bể, tôi thấy chiếc áo sơ mi sọc do chính tôi sắm cho anh ngày xưa nằm cạnh sợi dây nịt của lính. Có lẽ anh em bạn tù đã thu nhặt túi đồ của anh và chôn theo anh. Tới lúc đó nước mắt tôi mới có thể trào ra. Cuối cùng thì em cũng đã tìm được anh rồi! Sau khi thiêu cốt, Mẹ chồng tôi đề nghị đem gởi vào chùa ở Phú Lâm. Tôi đồng ý vì ở Sài Gòn dù sao cũng an toàn hơn là ở Mỹ Tho trong ngôi nhà xiêu vẹo, chông chênh của mẹ con tôi.   ** “Mẹ có nhà không con?” Đang loay hoay đếm nón để khuya đem đi bán, tôi chạy vội ra cửa vì giọng nói đầy vẻ háo hức của cô bạn thân, học chung từ nhỏ.  Vừa thấy tôi, H. níu tay kéo ngồi xuống bậc cửa, móc trong túi áo ra một tờ báo được xếp gọn. Với vẻ mặt hết sức trang trọng, H. giở báo, chỉ vào một bản tin nhỏ với tựa đề : Thông Cáo Về Việc Làm Hồ Sơ Xuất Cảnh Cho Những Người Từng Đi Học Tập Cải Tạo. Hai chúng tôi chúi đầu vào đọc. “Những người từng đi học tập cải tạo trên ba năm sẽ được làm hồ sơ đi Mỹ, ngay cả vợ con của những người đã chết trong trại cũng được đi.”  Run run, tôi hỏi H. “Bà nghĩ tin này thiệt không?” “Thiệt mà! Ở trên Sài Gòn người ta xác định rồi, mấy người bạn ông xã tui đang làm đơn rần rần kìa!” Thế là chiều hôm đó tôi mở cái hộp sắt, lấy ra tờ Trích Lục Án Hình vừa coi lai vừa van vái chồng tôi.  Năm đó là 1988, như vậy chồng tôi bị giết đã mười hai năm. Nước mắt rơi lã chã, tôi lại kêu anh. Anh ơi! Anh giúp em cứu các con ra khỏi nơi này. Mẹ chồng tôi nghe tôi kể chuyện làm đơn xin đi Mỹ, bà chép miệng, “Làm đơn thì phải khai ra cái chuyện chồng con bị tử hình. Tụi công an xã mà biết thì giống như khui ổ rắn. Má sợ các con mà đi không được, sau này sẽ khổ hơn…” Tuy nhiên lòng tôi đã quyết, đây là cơ hội duy nhất để cứu con tôi, điều mà tôi ước mơ từ mười mấy năm nay. Với sự giúp đỡ của vợ chồng bạn, tôi xin mẫu đơn, điền chi tiết, đính kèm bản sao của bản án tử hình rồi đem nộp ở Ty Ngoại Vụ Tỉnh Tiền Giang. Gia đình H. và chúng tôi đều được xếp vào danh sách H.O. 7.  Nhưng chỉ mấy tuần sau tôi nhận được thư từ Sở Ngoại Vụ ở Sài Gòn từ chối đơn của tôi với lý do: chồng tôi bị tử hình năm 1976, do đó anh không hội đủ điều kiện bị tù ba năm. Tôi nghiến răng rủa bọn Cộng ngu xuẩn, chồng tôi bị tử hình nghĩa là đi tù không bao giờ về, cớ gì mà không đủ điều kiện ba năm. Tôi viết thư khiếu nại nhưng Sở Ngoại Vụ từ chối, họ nói bắt buộc phải có ba năm ở tù. Đối với họ chết là hết, là không còn giá trị gì nữa. Lúc đó, gia đình của những người sĩ quan Việt Nam Cộng Hoà đã hồi sinh như ruộng hạn gặp mưa rào. Họ tụm năm, tụm ba, thì thào về chuyện làm đơn, chuyện nhận được giấy tờ chấp thuận cho đi. Họ len lén mua sắm, chuẩn bị cho ngày lên đường. Mọi người chạy qua chạy lại, bàn bạc, chia sẻ với nhau những tin tức góp nhặt được về đời sống bên Mỹ, về ước mơ tương lai. Lác đác tiếng cười đã trở lại trong những căn nhà lụp xụp, buồn hiu. Tôi đứng bên ngoài hạnh phúc đó, nhìn cảnh tượng đó bằng cảm giác của đứa con nít bị bỏ rơi. Các bạn của tôi cứ nghĩ là tôi không có hy vọng, nên họ tránh bàn chuyện đi Mỹ trước mặt tôi. Có nhiều khi họ đang nói mà thấy tôi đến là im bặt. Tôi ráng cười nói cho họ yên tâm dù lòng đau như cắt. Giữa năm 1991, H. lên đường đi Mỹ theo diện H.O. 7.  Đêm trước khi đi, hai đứa nói chuyện thật lâu. H. hứa sau khi sang Mỹ sẽ hết lòng giúp mẹ con tôi. Tôi bỏ bản sao của tờ đơn xin đi diện H.O., bản sao của tờ Trích Lục Án Hình, và lá đơn khiếu nại của tôi vào một cái phong bì lớn. Tôi thêm vào đó bản sao tấm hình thờ của anh, mong có phép lạ để một trong những người Mỹ từng làm việc với anh ở Phòng Nhì tiểu khu Định Tường, Mỹ Tho ngày trước nhận ra anh mà cứu mẹ con tôi. Tôi van vái, “Anh ơi! Anh phù hộ cho H. đưa được đơn đến tay người tốt, cho họ mở lòng thương mà cứu vớt gia đình mình.”  Ngày chia tay, tôi hết gượng nổi, tôi khóc như mưa.  H. lên xe, đem theo hy vọng của chúng tôi. Xe chuyển bánh rồi từ từ xa dần.  Tôi đứng dưới ánh nắng gay gắt, nước mắt chứa chan, nhìn dõi theo chiếc xe mờ dần trong bụi khói rồi biến mất sau khúc quẹo.   **   H. đi rồi, tôi hồi hộp chờ đợi từng ngày.  Nhiều gia đình cựu sĩ quan ở trong vùng đã ra đi làm tôi càng thấy bơ vơ, khó kiếm người tâm sự. Khó hơn nữa là khi nghe tôi nói rằng tôi muốn khiếu nại với người Mỹ, hầu hết bạn bè đều chớp mắt ái ngại, rồi làm thinh.  Tôi hiểu rằng họ nghĩ người Mỹ sẽ không quan tâm đến một gia đình ở cách nửa vòng trái đất mà mối liên hệ với Mỹ đã bị tử hình từ mười sáu năm trước. Vài người bi quan còn không dám tin là H. sẽ giữ lời hứa với tôi. Họ lắc đầu nói, “Trước khi đi ai cũng hứa hẹn nhưng qua đó nhiều thứ phải lo quá nên người ta quên hết...” Nhưng H. đã không quên mẹ con tôi. H. có người anh chồng từng học Quốc Gia Hành Chánh và cũng là một sĩ quan VNCH. Năm 1975, anh giữ chức trưởng phòng kinh tế của Quân đoàn 4, anh cũng bị đi tù nhiều năm, sau đó anh vượt biển và định cư ở Mỹ.  Lá thư đầu tiên H. gởi về kể rằng anh ấy đã dịch lá đơn cùng với lá thư khiếu nại của tôi ra tiếng Anh rồi gởi cho cơ quan di trú Mỹ. Từ đó, sáng nào tôi cũng thắp nhang trên bàn thờ chồng rồi ngóng chờ thư. Khoảng hai tháng sau, thư của H. đến.  Tôi dụi mắt, coi đi coi lại giòng chữ viết tay của H. để biết chắc là mình không lầm. “Văn phòng ODP bên đây chấp thuận hồ sơ của gia đình bà rồi! Họ sẽ liên lạc với Việt Nam để hoàn tất thủ tục.” Hai tuần trôi qua với lo lắng, chờ đợi. Rồi tôi nhận được một lá thư của Sở Ngoại Vụ tại Sài Gòn yêu cầu tôi bổ sung giấy tờ về cái chết của chồng tôi. Tôi đọc lá thư mà điếng hồn.  Như vậy là tờ Trích Lục Án Hình mà tôi đã nộp là không đủ. Chồng tôi bị xử theo luật rừng vào năm 1976, trong một phiên toà rừng tại trại tù, biết có biên bản hay không? Nếu có, biết họ có còn giữ lại sau mười sáu năm hay không? Tôi lại mở cái hộp sắt và lấy tờ Trích Lục Án Hình ra soi xét. Góc trái của tờ giấy có hàng chữ “Tòa Án Quân Sự Quân Khu 7”.  Tôi sẽ đi tìm từ đầu mối đó. Ngày đó, ở Mỹ Tho điện nước còn không có đủ, nói gì tới máy tính hoặc mạng internet. Thêm nữa, những hồ sơ về tù chính trị không bao giờ lộ ra ngoài nên tôi không thể tra cứu, tìm kiếm được ở bất cứ nơi nào.  Cách duy nhất là tới thẳng Tòa Án Quân Sự Quân Khu 7 mà tôi không biết ở đâu. Tôi phải nhờ chị ruột và anh rể tôi đang ở Sài Gòn đi hỏi thăm dùm.   **   Một buổi trưa nắng gắt, có một người đi bộ từng bước xiêu vẹo trên con đường trơ trụi từ bến xe vô nhà tôi. Đó là chị Hai tôi!  Vừa tới nhà tôi, chị lột cái nón quạt lia lịa rồi vừa thở vừa nói, “Tìm thấy địa chỉ của Tòa Án Quân Khu 7 rồi! Đâu dè nó ở ngay tại Sài Gòn! Bây giờ, cái khó là em có dám vô đó hỏi họ về bản án không?” Hai bàn tay tôi bỗng ướt nhẹp mồ hôi. Mười sáu năm qua tôi đã viết hàng trăm tờ lý lịch khai là chồng tôi mất tích, bây giờ tôi phải đối mặt với công an để nói rằng anh đã chết và tôi muốn kiếm bản án tử hình. Họ có túm đầu cả gia đình tôi về tội khai gian không?  Nhưng giấc mơ đi Mỹ của cả gia đình đã gần kề, cánh tay cứu vớt của người Mỹ đã đưa ra rất gần rồi, tôi nhất định phải nắm lấy. Tôi phải vượt qua mọi gian nan vì tương lai của các con. Tôi gom góp cây trái trong vườn đem bán, kiếm đủ tiền mua cái vé xe lên Sài Gòn rồi ghé ở nhờ nhà anh chị. Chị tôi trao cho tôi tấm giấy ghi rõ địa chỉ nơi tôi cần đến, cho tôi mượn bồ đồ tươm tất nhất để mặc, nhưng chị cũng lo ăn từng bữa nên chỉ giúp tôi được tới đó.  Tôi cầu cứu cậu em út lúc đó mới tốt nghiệp Sư Phạm, có vợ vừa sinh con nhỏ. Hai vợ chồng vét tất cả gia tài phòng thân đưa cho tôi mượn hai trăm ngàn, lúc đó mua được gần một chỉ vàng. Buổi sáng ngày tốt mà tôi đã chọn, cậu em chở tôi bằng xe Honda tới trước Tòa Án Quân Khu 7. Trời còn sớm, con đường còn vắng vẻ, cậu Sáu ngừng xe rồi quay lại nhìn tôi, lặng lẽ. Ánh mắt cậu nửa như khuyến khích, nửa như lo lắng, thương cảm khiến tôi mủi lòng muốn khóc. Nhưng tôi gom hết can đảm, lấy giọng bình tĩnh, “Sáu đậu ngay đây, rồ máy sẵn nghe. Có chuyện gì chị phóng lên xe, mình chạy liền nghe.” Cậu em gật đầu, “Em biết rồi, chị cứ vô đi. Ráng cẩn thận!” Tôi xuống xe, thò tay soát lại cuộn tiền dấu trong túi nhỏ ở lưng quần, rồi mím môi bước tới.  Khúc sân xi măng dẫn tới căn nhà nhỏ có tấm bảng đề “Trạm Tiếp Dân” chỉ có mấy thước ngang mà tôi thấy quá dài. Chân tôi ríu lại, tim tôi đập dồn dập, tôi không ngừng van vái, “Anh ơi, phù hộ cho em!” Tôi là người khách đầu tiên trong ngày, cả căn phòng còn trống không, chỉ có một người công an còn rất trẻ ngồi ở cái bàn nhỏ ngay gần cửa vào. Thấy tôi, hắn hất hàm, “Cần gì?” Tôi đưa bản sao tờ Trích Lục Án Hình ra rồi lấy giọng nhỏ nhẹ nhất, “Chào chú, tôi muốn xin bản sao của toàn bộ bản án này.” “Xin để bổ túc giấy tờ đi H.O, phải không?” “Dạ… Dạ phải. Chú làm ơn giúp dùm!” Tên công an săm soi ngày tháng trên tờ giấy rồi nói, “Vụ này từ năm 1976, giấy tờ đem ra Hà Nội hết rồi.” Tôi liếc nhìn quanh, rồi rút nhanh cuộn giấy bạc nhét vào tay hắn và nài nỉ, “Chú làm ơn hỏi dùm tôi…” Tên công an đút lẹ tiền vào túi, suy nghĩ một chút rồi nói, “Được rồi, để tôi cố tìm. Hai tuần sau chị trở lại.” Tôi vừa cám ơn hắn vừa lùi ra cửa. Mười bốn đêm tôi trằn trọc vì lo lắng. Lỡ mà tên công an đó trốn luôn, lỡ mà bản án không còn, lỡ mà công an đòi thêm tiền… Hàng chục cái “lỡ” hiện ra trong đầu làm cho tóc tôi thêm bạc, mặt tôi thêm hốc hác. Đúng hai tuần, tôi trở lại ngay lúc Toà Án vừa mở cửa. Tim tôi nhảy bình bịch khi thấy tên công an trẻ hôm trước, hắn lôi ra trong ngăn kéo ra một phong bì, đưa cho tôi với một nụ cười thoáng trong ánh mắt nhưng chỉ nói cụt ngủn, “Đây.”  Tôi chụp lấy, miệng líu ríu cám ơn hắn, chân vọt nhanh ra cửa. Mới thấy mặt cậu em, tôi run run lôi ra ba tờ giấy từ trong bao thư ra và nói líu lưỡi, “Có rồi, có rồi, Sáu ơi!”  Tờ đầu là lý lịch của chồng tôi, tờ thứ hai ghi lại diễn tiến trốn trại của anh, và tờ cuối kết thúc bằng giòng chữ: Xử phạt: TRẦN VĂN BÉ Tử Hình Nước mắt tôi lúc đó mới tuôn ra và lòng tôi lại đau như cắt trước cái trớ trêu của đời tôi: bản án tử hình với những lời chửi chồng tôi là “ác ôn, phản động” cũng là tờ giấy để cứu mẹ con tôi.   ** Tôi sao lại bản án để gởi lên Sở Ngoại Vụ, còn bản chính tôi cất vào chiếc hộp sắt chung với tờ giấy Trích Lục Án Hình tôi đã nhận năm xưa.  Những đêm mất ngủ tôi lại lấy bản án ra đọc, và tôi đã thuộc từng câu trong đoạn diễn tả những điều xảy ra khi anh vượt trại.  “… Hồi 11 giờ 30 ngày 5 tháng 3, 1976, Bé đã chui rào trốn ra tới Quốc Lộ 1 và thuê xe lam chạy đến khu vực ấp Bắc Hải. Đến đây nghe thấy tiếng súng nổ ở phía sau, Bé liền xuống xe chạy vào nghĩa địa lẩn trốn. Lúc 18 giờ ngày 5 tháng 3, 1976 Bé chạy tới xã Tân Hiệp – Biên Hòa trà trộn trong nhân dân… Đã có sự bố trí từ trước, nhân dân và chính quyền địa phương đã bắt Bé.” Như vậy là anh đã lẩn trốn hơn sáu tiếng đồng hồ, từ trưa tới chiều ngày 5 tháng 3, 1976. Lòng tôi đau như cắt khi nghĩ đến lúc anh bơ vơ ở Biên Hòa, vùng đất miền Nam quê hương, nơi rất thân quen nhưng lúc đó đã trở thành xa lạ, đầy cạm bẫy trong móng vuốt kẻ thù.  Trời ơi! Chúng đã bao vây anh ở Tân Hiệp ra sao? Anh có hoảng hốt, tuyệt vọng không? Anh có bị đánh đập nhiều không? Rồi trong hơn một tháng từ ngày 5 tháng 3 cho tới 10 tháng 4, 1976, anh đã bị hành hạ tới mức nào? Những ngày nóng như lửa nằm trong connex, anh đã đau đớn, đói khát tới bao nhiêu? Những đêm dài khủng khiếp anh đã nghĩ gì? Anh có nhớ vợ con nhiều không? Anh có lời gì muốn nói với với chúng tôi không?  Óc tôi bưng bưng với hàng trăm câu hỏi, ruột tôi đau như xát muối khi nghĩ tới những khổ hình anh phải chịu lúc cuối đời. Trong đêm lặng lẽ, nước mắt tôi tuôn ra, chảy ngược xuống ván, ướt đẫm hai bên tóc mai. Và tôi thường thiếp đi với bản án tử hình úp trên ngực…   ** Sau khi tôi nộp bản án tử hình lên Sở Ngoại Vụ, hồ sơ được Mỹ chấp thuận nhanh chóng và gia đình tôi được vào danh sách H.O. 14.  Nhưng nhà cầm quyền Cộng Sản đâu có để chúng tôi ra đi một cách dễ dàng! Ngày tôi đi lãnh hộ chiếu, một nhân viên Sở Ngoại Vụ cau có nói, “Nhà nước Xã Hội Chủ Nghĩa đã bỏ tiền ra đào tạo nuôi dạy các con của chị, nay các con chị lại ra đi, không phục vụ cho Đảng và nhà nước. Chị phải đền lại tất cả số tiền mà nhà nước đã bỏ ra. Chị đi về đi, khi nào trả tiền xong cho nhà trường, cầm biên lai lên đây thì sẽ được lãnh hộ chiếu.” Tôi lại ra về với nỗi lo thắt thẻo ruột gan.  Trong tay tôi không có tới vài chục ngàn mà họ đòi bồi thường tiền triệu! Chạy xuôi chạy ngược hết mọi nơi, suy nghĩ nát đầu óc, cuối cùng tôi lại phải về cầu cứu mẹ ruột của tôi. Bà suy nghĩ trắng một đêm rồi quyết định cắt một phần đất vườn nhà đưa cho tôi, coi như chia gia tài, mặc dù mẹ tôi còn sống.  Tôi rớt nước mắt vì thương mẹ và tủi thân mình. Từ nhỏ cha mẹ nuôi tôi ăn học, lớn lên làm cô giáo lương bổng ít oi, lấy chồng quân nhân, “tiền lính, tính liền” nên tôi chưa bao giờ có cơ hội báo hiếu cha mẹ.  Rồi cuộc đổi đời làm tôi góa bụa, một nách sáu con thơ, sống được tới giờ cũng nhờ cha mẹ nhịn ăn mà bao bọc. Nay ba tôi đã khuất, các con tôi đã lớn, vậy mà lúc ngặt nghèo cũng lại là mẹ già phải hy sinh.  Tôi vừa khóc vừa rao bán phần đất mẹ cho. Người ta biết tôi cần tiền nên ép giá, chỉ trả hơn một cây vàng. Tôi đem đền trường học gần hết, phần còn lại không đủ để đi xe lên xuống Sài Gòn phỏng vấn và khám sức khỏe nên tôi lại phải mượn em trai tôi. Rồi cái ngày mong đợi cũng tới. Ngày 20 tháng Mười Một, 1992, chúng tôi ra phi trường với một cái va li duy nhất chứa hành lý của cả gia đình sáu người. Mỗi đứa con tôi chỉ có một bộ quần áo trên người và một bộ đem theo, chỉ có tôi là được sắm một cái áo lạnh còn lại thì đành tới đâu hay tới đó. Tôi ôm trên tay tài sản quý nhất, đó là cái bao thư lớn đựng di ảnh của chồng tôi, một vài tấm hình thời chúng tôi yêu nhau, và bản án tử hình. Máy bay cất cánh, tôi nhìn qua cửa sổ thấy Sài Gòn thu nhỏ dần mà nghẹn ngào. Cuối cùng, các con tôi đã thoát ra khỏi cái ngục tù bao la của nhà cầm quyền Việt Nam. Lần đầu tiên từ sau tháng Tư, 1975, tôi cảm thấy bình an. Anh ơi, em đã lo được cho các con như lời anh dặn dò lần cuối. Cái chết đau đớn của anh và nước mắt, mồ hôi của em đã mở đường cho các con đi đến một tương lai tươi sáng. Anh đang mỉm cười, phải không anh?   Khôi An Nguồn: https://vietbao.com/p301414a307825/ban-an-tu-hinh    
......

Những người vô tổ quốc

Do Duy Ngoc Đọc trên báo Tuổi Trẻ có một tin làm nhói lòng. Bài báo viết tổ công tác của Trạm cửa khẩu Đồn biên phòng quốc tế Vĩnh Xương phối hợp với Trạm cửa khẩu quốc tế Thường Phước, huyện Hồng Ngự, tỉnh Đồng Tháp đã phát hiện 1 hộ gia đình gồm 8 người (3 nam, 5 nữ), có 4 người lớn và 4 trẻ em đi trên hai chiếc vỏ lãi từ Kompong Chnang về đến biên giới. Họ là những người Việt sinh sống ở Campuchia, nay nước này đang bị dịch bệnh nên họ về nước trốn dịch. Dĩ nhiên là nhập cảnh trái phép vì ở bên kia họ cũng chẳng được ai công nhận, không giấy tờ thì làm sao có thể xin giấy phép nhập cảnh. Tổ công tác đã ngăn chặn, đẩy đuổi nhóm người trên quay về Campuchia không cho phép quay lại Việt Nam. Xét về lý, lực lượng biên phòng đã làm đúng, không sai, nhưng nghĩ về tình bỗng thấy lòng quặn thắt. Họ vẫn là người Việt, họ vẫn là đồng bào, nhưng rồi họ bị chính quê hương mình, đồng bào mình khước từ, ruồng bỏ. Vẫn nghĩ là việc ngăn chận nhập cảnh trái phép là việc rất cần thiết trong lúc này, không thể để dịch bệnh lan tràn, bùng phát. Thế nhưng, trong trường hợp này, cũng có cách để giải quyết kia mà, đâu có nguyên tắc cứng nhắc thế, đau lòng lắm. Có thể chấp nhận họ như những đứa con xa xứ trở về và cách ly họ theo thời gian quy định. Sau đó sẽ tiến hành những thủ tục cần thiết. Hãy hình dung cả gia đình sau một thời gian trên sông nước hi vọng trở về đất nước, đến biên giới lại bị đuổi đi, thất vọng và đau đớn biết bao nhiêu? Họ gạt nước mắt quay ngược mũi thuyền để rồi lênh đênh. Họ trở thành những người vô tổ quốc. Những kẻ lưu vong không có chốn để trở về. Tôi đã từng đến Tà Dơ, một vùng đất nghèo ở tỉnh Tây Ninh. Tôi cũng đã đến xóm nhà lá ở gần chợ Bình Điền. Những người sống ở đây là từ Campuchia trôi giạt về. Họ sống tạm bợ trong những căn lều chắp vá bằng đủ thứ lượm được, đó là tấm vải bạt, là tấm gỗ, là chiếc thùng, là mái lá. Họ gọi đó là nhà nhưng không thể gọi là nhà. Những ngôi nhà trên ven hồ lúc nào cũng lai láng nước. Mùa hè nóng như đổ lửa và mùa mưa nước dội trên đầu. Họ sinh sống gần chục năm nay, sinh con đẻ cái, những thế hệ tiếp nối ra đời. Nhưng họ chẳng được ai chấp nhận. Họ không có một mảnh giấy tuỳ thân. Chính quyền Campuchia không chấp nhận họ. Về đến Việt Nam cũng chẳng ai nhận họ. Họ nói tiếng Việt, sinh hoạt như người Việt, cúng kiến, giỗ quải như như người Việt bởi họ là gốc Việt nhưng không ai chấp nhận họ là công dân Việt. Họ trở thành những người vô tổ quốc. Trẻ con không được đến trường, người lớn không kiếm được việc làm cũng vì không có giấy tờ. Không biết cuộc đời họ rồi sẽ về đâu? Nhưng nghĩ cho cùng, những người ở Tà Dơ hay ở ven sông chợ Bình Điền vẫn còn may mắn hơn gia đình 8 người vừa bị đuổi trở lại Campuchia. Bởi họ đã được về với quê hương dù chưa trọn vẹn. Còn gia đình kia, giờ họ trôi giạt về đâu? 27.4.2021 DODUYNGOC
......

Vẳng nghe một tiếng chuông ngân...

  Đỗ Đăng Liêu     Tôi là người ăn mặn. Mà còn ăn mặn “tợn”. Cực kỳ thích thịt, đủ loại thịt, heo, bò, gà vịt, chim chóc ... thậm chí (trước đây) cả thịt chó! Tội lỗi, tội lỗi!   Khi còn bé, trẻ, thích bắn chim bắn chuột, ... chơi những trò tinh quái của một đứa trẻ Việt Nam (mà thuở đó) cả đời không có đồ chơi như trẻ ngày nay.   Nhưng trong mấy chục năm qua, từ khi ra nước ngoài, sống và thấm nhuần tinh thần của thế giới tây phương, nếp sống hoà bình, nhân bản, ... tôi không còn thấy vui ở những trò trẻ ngày xa xưa nữa. Vườn nhà tôi với cây cối um tùm là thiên đàng của chim chóc và mọi sinh vật cũng như thảo vật.   Ý tưởng không ăn thịt nữa trong nhiều năm qua đã lởn vởn trong đầu nhưng chưa thực hiện được vì hoàn cảnh thực tế công việc, nhưng chắc rồi cũng sẽ đến một ngày nào đó.   Ăn thịt thì phải giết thú vật, là điều mình không muốn. Một song đề, khó xử! Cuối cùng đành chọn giải pháp tạm thời: giảm thịt tối đa, ăn nhiều rau quả.   Trong thời gian gần đây, anh em chúng tôi trong Đảng Việt Tân tại Adelaide có sáng kiến làm cơm chay để gây quỹ hỗ trợ cho phong trào dân chủ quốc nội. Một sáng kiến và một việc làm tuyệt vời với sự hỗ trợ hơn cả tuyệt vời của 2 “super thân hữu” mà một là một vị ni-cô. Đó cũng là lý do chọn chay thay vì mặn.   Mỗi tháng một lần, vào mấy ngày cuối tuần, cùng hai vị thân hữu, anh em xắn tay áo lăn vào sửa soạn những món chay thật ngon (đây là lời khen rất thực của các thân hữu ủng hộ) để gửi đến rất nhiều thân hữu tại Adelaide.   Vất vả thì có vất vả nhưng vui thì cũng rất vui. Vui khi nghĩ mình có thể đóng góp cụ thể, tuy rất nhỏ bé, vào công cuộc đấu tranh chung.   Công việc này kéo dài đã hơn một năm nay và tiến triển tốt đẹp bất chấp sự cản trở của đại dịch. Thay vì thưởng thức tại chỗ như trước, hình thức giao hàng được chọn và rất thuận tiện, đáp ứng nhu cầu giãn cách xã hội, và ai cũng an tâm.   Đến đây tôi xin trích gửi đến mọi người câu chuyện sau:   Ở một ngôi chùa nọ, có một tiểu hòa thượng được phân cho việc đánh chuông trong chùa mỗi ngày một lần vào buổi sáng sớm và một lần vào lúc chiều muộn.   Thời bấy giờ, một ngày trong chùa đều bắt đầu bằng tiếng chuông, kết thúc cũng bằng tiếng chuông. Hơn nữa, dẫu là triệu tập các tăng nhân lên điện, hành lễ, tụng niệm kinh sách, hay việc ăn uống, ngủ nghỉ thường ngày, hết thảy đều báo hiệu bằng tiếng chuông.   Tiếng chuông buổi sớm trước thì hối hả sau chậm rãi, gọi mọi người thức giấc, đêm dài đã qua, chớ biếng nhác mà say ngủ, hãy dậy sớm, tranh thủ thời gian tu hành. Tiếng chuông chiều muộn trước thì chậm rãi sau hối hả, nhắc nhở người tu luyện đừng bị cuốn vào công việc nơi trần thế, tâm trí cần tĩnh lặng, thôi không nghĩ ngợi thì mới có thể tu hành.   Ban đầu, tiểu hòa thượng đánh chuông khá nghiêm túc. Nhưng nửa năm sau, cậu cảm thấy công việc đánh chuông quá đơn điệu và nhàm chán. Vậy nên, cậu chỉ làm chiếu lệ.   Một ngày nọ, sư trụ trì trong chùa đột nhiên thông báo rằng tiểu hòa thượng sẽ chuyển ra sân sau chẻ củi gánh nước, và cậu không cần phải đánh chuông nữa. Thấy lạ, tiểu hòa thượng bèn hỏi sư trụ trì: “Lẽ nào con đánh chuông không đúng giờ, không vang xa?” Sư trụ trì nói với cậu: “Tiếng chuông của con vang rất xa, nhưng tiếng chuông trống rỗng và yếu ớt. Bởi vì trong lòng con không hiểu ý nghĩa của tiếng chuông, cũng không thực sự dụng tâm làm việc đó. Tiếng chuông không chỉ là giờ giấc làm việc và nghỉ ngơi trong chùa, điều quan trọng nhất là phải thức tỉnh chúng sinh đang mê lạc.   Vì vậy, tiếng chuông không những phải vang rền mà còn phải tròn trịa, bình ổn, thâm trầm, ngân nga. Một người trong tâm không có chuông thì tu Phật cũng không thành. Nếu không khiêm nhường, thành kính, sao có thể đảm nhận việc đánh chuông?” Tiểu hòa thượng nghe xong tỏ vẻ hổ thẹn. Việc đánh chuông sau đó được giao lại cho một tiểu hòa thượng mới đến. Sớm hôm sau, khi nghe được tiếng chuông buổi sớm, vị sư trụ trì cảm thấy rất hài lòng. Ông gọi tiểu hòa thượng đến hỏi: “Sáng nay con đánh chuông với tâm tình như thế nào?”   Tiểu hòa thượng tỏ vẻ không rõ: “Dạ, không có tâm tình gì cả, con đánh chuông thì đánh chuông thôi ạ.” Vị sư trụ trì lại hỏi: “Khi đánh chuông, trong tâm con nhất định đã nghĩ gì đó. Bởi vì ta nghe thấy tiếng chuông hôm nay cao quý và thành kính.”   Tiểu hòa thượng suy nghĩ một lát rồi trả lời: “Kỳ thực là con không nghĩ gì cả. Chỉ là khi còn ở nhà, chưa xuất gia, gia phụ dạy rằng, khi đánh chuông cần phải nghĩ về Đức Phật, phải thành kính, trai tịnh, tôn kính, phải dụng tâm như khi nhập định và lễ bái mà đánh chuông.”   Vị sư trụ trì rất hài lòng và nhắc nhở: “Sau này khi giải quyết những việc khác, con đừng quên giữ tâm thái đánh chuông của ngày hôm nay.” (1)   Nhìn hình ảnh ni-cô, các thân hữu và các anh chị em khác vất vả nấu cơm chay, và qua bài học của câu chuyện chú tiểu đánh chuông ở trên, tôi chợt hiểu tại sao cơm chay anh em nấu rất ngon và được nhiều thân hữu khen ngợi.   Hoá ra là cơm chay không chỉ gồm đậu phụ, rau trái ... mà còn cả cái “tâm” nữa, của mọi người, người nấu cũng như người thưởng thức!  Đỗ Đăng Liêu ** (1) Sưu tầm trên mạng  
......

Câu chuyện ly kỳ về Jacky Ly

Jacky Ly cùng bố và em gái (ảnh nhân vật cung cấp)   Manh Kim     Khó có thể biết Lý Vĩnh Thắng – tên tiếng Việt của Jacky Ly – sẽ trở thành người như thế nào nếu Thắng và gia đình vẫn còn ở một ngôi làng nghèo miền núi ở Phó Bảng, Hà Giang. Có thể Thắng là một “học sinh nghèo vượt khó” xuất sắc nhưng cũng có thể Thắng chỉ là một anh nông dân chăn bò, làm nương rẫy, như thời niên thiếu, và chôn cuộc đời ở một ngôi làng nhỏ đến mức thậm chí gần như “không có tên” trên bản đồ các tỉnh vùng núi phía Bắc Việt Nam. Câu chuyện về Jacky Ly là trường hợp điển hình của vô số gia đình Việt Nam trong đó việc quyết định tìm kiếm tự do bằng con đường vượt biên là chọn lựa duy nhất và quyết định đó đã mang lại những bước ngoặt thay đổi khó có thể ngờ…   Băng rừng vượt biên   Việc chuẩn bị được thực hiện chu đáo và cẩn thận. Trước khi đưa cả nhà đi, ông Lý Hội Quyền – cha của anh Lý Vĩnh Thắng – đã một mình lẻn sang Vân Nam-Trung Quốc để dò xét và tìm chỗ ở tạm. Một đêm năm 1987, Thắng – lúc đó 10 tuổi – cùng hai chị và đứa em gái được bố mẹ chở trên xe đạp. Hành lý mang theo chỉ là vài bộ đồ và ít thức ăn. Họ bắt đầu cuộc hành trình bí mật. Phải kín đáo và thận trọng tuyệt đối. Chỉ một dấu hiệu đáng ngờ, họ cũng có thể bị hàng xóm trình báo và bị công an bắt. Đây là lần thứ hai họ vượt biên. Lần thứ nhất, đi từ Hải Phòng, trước đó vài năm (1979), đã thất bại. Sau chuyến đi không thành đó, gia đình ông Lý đến sống ở Tân Mỹ, Chiêm Hóa, Tuyên Quang. Họ lầm lũi sinh nhai bằng nghề nông. Tuy nhiên, ông Lý vẫn âm thầm tìm cách thoát. Hành trình vượt biên lần thứ hai khởi hành từ đây, cách biên giới Việt-Trung đến 400 km. Băng qua biên giới một cách an toàn là điều không đơn giản. Vết tích cuộc chiến Việt-Trung 1979 vẫn còn in đậm. Cả hai bên biên giới đều đầy mìn và bẫy chông. Để tránh bị phát hiện bởi lính biên phòng của cả hai bên, gia đình ông Lý phải len lỏi đi trên những con đường mòn nhỏ, xuyên rừng. Có những đoạn ông Lý phải cõng đứa con gái sáu tuổi gần như suốt ngày lẫn đêm (sau này khi kể lại, ông nói rằng nếu không phải là cô con gái của ông mà là khối vàng thì ông cũng sẵn sàng vất bỏ vì quá cực nhọc). Đại tá Jacky Ly cùng vợ và con (ảnh MK)   Sau 14 ngày, gia đình ông Lý vào đất Vân Nam-Trung Quốc. Thở phào. Nhưng chưa nhẹ nhõm. Không giấy tờ tùy thân, họ có thể bị nghi ngờ, tố giác và bị công an Trung Quốc bắt đuổi trở về Việt Nam. Cả nhà ông Lý phải di chuyển liên tục và có khi phải chia ra ở rải rác. Họ chỉ tá túc một chỗ trong vài tuần rồi lại tìm nơi khác. Cuối cùng, họ đến Phòng Thành, Quảng Tây. Tại đây, ông Lý cùng một số người Việt khác, cũng vượt biên trốn khỏi Việt Nam, tìm cách đi khỏi Trung Quốc. Họ tìm được một đầu mối giới thiệu mua thuyền và thuê tài công. Họ dự tính thoát đến Macau. Nếu Macau từ chối nhận tỵ nạn, họ sẽ đi Hong Kong. Nếu Hong Kong khước từ, họ sẽ đi Nam Triều Tiên. Nếu lại bị từ chối, họ sẽ đi Nhật Bản! Ảnh ID của Vĩnh Thắng-Jacky tại trại tỵ nạn Hong Kong (ảnh nhân vật cung cấp)   Ngày 18-6-1988, 72 người tỵ nạn, trong đó có sáu thành viên gia đình ông Lý, lục tục xuống chiếc thuyền đánh cá cũ nát. Con thuyền dài 12m-rộng 3m chỉ có mái che sơ sài cho khoang động cơ. Mọi người mang theo lương thực cho khoảng 30 ngày và phó mặc số phận cho hai tài công. Sau vài ngày lênh đênh, giữa cái nắng lột da và những cơn đói dữ dội, họ bị một trận bão dập tơi bời, những tưởng thuyền bị lật úp và tất cả chết đuối giữa biển. Khi đến Bắc Hải, thành phố phía Tây Nam Trung Quốc, họ lại bị một “cú sét đánh” thậm chí choáng váng hơn: qua radio, họ biết tin Macau lẫn Hong Kong vừa tuyên bố ngưng nhận người tỵ nạn Việt Nam. Bất kỳ người tỵ nạn Việt Nam nào đến Hong Kong sau ngày 16-6-1988 đều bị đưa vào trại tập trung để trả lại quê nhà. Không lẽ quay về? Họ liều mạng đi tiếp.   Sau 13 ngày “nướng” mình dưới nắng biển, họ đến gần Macau. Hai tài công rời thuyền. Họ được thuê chỉ để đưa mọi người đến đây, như thỏa thuận. Một người Việt, tên Thái, bất đắc dĩ trở thành người lái thuyền. Sự thiếu kinh nghiệm đi biển lập tức được “trả giá” sau đó khi thuyền va vào đá ngầm. Hỗn loạn và sợ hãi. Thật may là họ được cảnh sát biển Macau phát hiện và cứu. Sau khi giúp sửa thuyền, cảnh sát Macau yêu cầu tất cả rời đi. Mọi người lại ra khơi, gần như trong vô vọng. Cuối cùng, ngày 1-7-1988, thuyền đến Hong Kong. Đây là con thuyền thứ 47 của người tỵ nạn Việt Nam đến sau khi Hong Kong ban bố chính sách mới dành cho người tỵ nạn kể từ ngày 16-6-1988.   Những năm tháng ở trại tỵ nạn Hong Kong in sâu ký ức Thắng. Nếu không được bố mẹ và hai chị dạy bảo và che chở, Thắng rất có thể đã trở thành đứa bé hư hỏng đi theo đám băng nhóm giang hồ thuộc thành phần tỵ nạn đến từ các tỉnh khác của Việt Nam. Trại tỵ nạn chật chội, đông đúc, với đủ thành phần phức tạp, đã tạo thành một xã hội Việt Nam thu nhỏ nơi người ta không chỉ giành giật miếng ăn mà còn gây ra những hành vi tội phạm. Hãm hiếp và đâm chém xảy ra như cơm bữa. Sau hơn hai năm sống trong cảnh nhốn nháo, gia đình ông Lý cuối cùng được Chính phủ Mỹ đồng ý cho tỵ nạn. Họ được đưa qua Philippines sáu tháng để học tiếng Anh trước khi đến Mỹ…   Bắt đầu từ tay trắng Jacky Ly và Bộ trưởng Quốc phòng (lúc đó) James Mattis (ảnh nhân vật cung cấp)   Nước Mỹ. North Carolina. Cuộc hành trình dài đã đến đích. Tuy nhiên, một chặng mới lại bắt đầu. Tất cả đều chỉ có hai bàn tay trắng. Họ đã rời con thuyền rách nát số 47. Họ đã rời khu ổ chuột tỵ nạn Hong Kong. Họ đang đặt chân đến một vùng đất xa lạ và tiếp tục đi trên những con đường thậm chí khó khăn và khó lường hơn cả những con đường mòn vượt rừng xuyên bóng đêm băng qua Vân Nam ngày nào. Phần tiếp theo của câu chuyện là chuỗi nỗ lực điển hình của gần như mọi người Việt tỵ nạn giai đoạn đó. Chen chúc trong căn nhà nhỏ được cấp tạm cho người tỵ nạn, gia đình ông Lý lao vào xã hội Mỹ với vốn liếng tiếng Anh gần như bằng không. Ông Lý phải làm ba “job” để giúp gia đình. Ban ngày ông làm thợ hàn. Ban đêm ông làm công nhân xưởng lắp ráp. Và cuối tuần ông làm nhân viên phục vụ nhà hàng. Trong khi đó, vợ ông lãnh quần áo gia công về nhà may; và hai chị của Thắng-Jacky đi làm nail sau khi học xong trung học. Jacky cũng phải đi làm thêm vào cuối tuần, từ chạy bàn đến rửa chén, cho đến khi vào đại học và vào quân đội… Jacky Ly (phải) thời gian làm việc tại Việt Nam (gần bốn năm) với nhiệm vụ Chánh Văn phòng hợp tác quốc phòng (ảnh nhân vật cung cấp)   Khó có thể biết ông Lý Hội Quyền nghĩ gì về tính mạng của mình cũng như vợ con vào thời điểm ông quyết định đưa cả nhà đi vượt biên. Nhưng có điều chắc chắn rằng ông không thể tưởng tượng có ngày mà cậu con trai duy nhất của ông, Vĩnh Thắng – Jacky, lại thành đạt hơn cả sự mong đợi, với không chỉ hai bằng master (từ National War College và Đại học Johns Hopkins), mà còn trở thành một sĩ quan cấp cao quân đội Hoa Kỳ. Ông Lý Hội Quyền (từ trần năm 2012) – người mà Jacky luôn xem như là tấm gương vĩ đại đối với mình – cũng khó có thể tưởng tượng một ngày mà con trai ông trở về lại Phó Bảng với tư cách một sĩ quan quân đội Mỹ, ở cương vị Chánh Văn phòng hợp tác quốc phòng Mỹ-Việt, thực hiện các dự án hợp tác và tìm kiếm cơ hội hỗ trợ những gia đình nghèo miền núi Việt Nam, nơi có bóng dáng những đứa trẻ lếch thếch hệt Vĩnh Thắng ngày nào…   Tôi phải cố gắng, luôn cố gắng, phải “work extra hard” – Jacky nói. Ngày 1-1-2021, Jacky Ly trở thành đại tá quân đội Hoa Kỳ (lễ gắn lon chính thức được tổ chức chiều ngày 23-4-2021). Sau hơn 20 năm phục vụ quân đội Mỹ, Jacky Ly vẫn muốn tại ngũ. 42 tuổi, Jacky sẽ còn đi xa, thậm chí có thể xa hơn cả những điểm đến mà người cha không bao giờ có thể nghĩ tới, khi ông cõng cô em gái của Jacky lên đường trong đêm tối cùng gia đình ra đi chỉ với một thôi thúc: tìm kiếm tự do và một tương lai sáng sủa hơn cho các con của mình.   *************** Đại tá Jacky Ly Jacky Ly trong lễ tuyên thệ và gắn lon đại tá, với sự chủ trì của Thiếu tướng Lương Xuân Việt (qua màn hình video từ Nhật) vào chiều 23-4-2021 (ảnh MK)   Từng chỉ huy đại đội lính nhảy dù mũ đỏ (thuộc 82nd Airborne Division) và tham gia chiến trường Afghanistan, Iraq, cũng như công tác tại Hàn Quốc, Hawaii…, cuộc đời Jacky Ly gắn liền với binh nghiệp. Nhập ngũ năm 18 tuổi khi vào Vệ binh North Carolina với dự tính ban đầu chỉ phục vụ quân đội ba năm nhưng sau đó Jacky không rời bộ quân phục. Jacky tốt nghiệp bằng cử nhân quản trị doanh nghiệp về hệ thống thông tin máy tính từ Đại học Appalachian State. Trong thời gian quân ngũ, ngoài những khóa đào tạo chuyên biệt trong quân đội, Jacky còn học National War College, Đại học Johns Hopkins, và Trường tham mưu quân sự Malaysia. Từng là Chánh Văn phòng hợp tác quốc phòng (Chief of the Office of Defense Cooperation) trực thuộc Đại sứ quán Hoa Kỳ tại Hà Nội, Jacky còn là cố vấn quân sự cấp cao và chánh Văn phòng Hợp tác An ninh trực thuộc Phái bộ Hoa Kỳ tại Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN) ở Jakarta, Indonesia. Đại tá Jacky Ly sắp nhận nhiệm vụ mới tại Đông Nam Á với tư cách tùy viên quốc phòng.  
......

Một dấu mốc lịch sử của NASA: Vừa đưa trực thăng lên sao hỏa thành công

Vu Kim Hanh   Cơ quan vũ trụ Mỹ vừa thực hiện thành công chuyến bay của một máy bay trực thăng nhỏ trên sao Hỏa. Máy bay không người lái, được gọi là Ingenuity, đã đáp xuống sao Hỏa hôm qua (19/4/20210), bay trên không trong gần một phút và đã chuyển tiếp dữ liệu của trực thăng trở lại Trái đất. Ingenuity đã làm nên lịch sử: Đây là chuyến bay đầu tiên được cung cấp năng lượng, có điều khiển, trên một hành tinh khác. Cuộc trình diễn ngắn ngủi cho thấy “sao Hỏa-copter” - được gọi là Ingenuity – đã bay được đến Hỏa tinh xa xôi. CHUYẾN BAY LỊCH SỬ MỞ ĐẦU CUỘC KHÁM PHÁ NHỮNG HÀNH TINH XA TÍT Tháng 2/2021, Nasa đã đưa vệ tinh Perseverance Rover lên sao Hỏa, chạm được miệng núi lửa Jezero trên Mars-Hành tinh đỏ, và với thiết bị Rotocraft được cài trong bụng Ingenuity, chuyến bay lần này tìm cách kiểm tra các giới hạn của công nghệ Rotorcraft. Farah Alibay, một kỹ sư hệ thống tại Phòng thí nghiệm sức đẩy phản lực của Nasa (JPL) cho biết: “Đầy khó khăn và có vẻ thật điên rồ. Nhưng đó là vẻ đẹp của sự khám phá. Đó là vẻ đẹp của kỹ thuật.” Lịch bay được lên là : cất cánh lúc 07:30 GMT, vào Thứ Hai. Dữ liệu đầu tiên tiết lộ liệu thí nghiệm trực thăng có hoạt động hay không sẽ bắt đầu quay trở lại Trái đất khoảng ba giờ sau đó. Thông tin này phải được chuyển tiếp thông qua máy dò Perseverance của Nasa và vệ tinh tại sao Hỏa sẽ truyền thông tin đến JPL. Chuyến bay sẽ diễn ra ở đâu? Tàu Perseverance Rover đã bay lần trước, lần này mang trực thăng bên dưới nó khi nó hạ cánh xuống bề mặt sao Hỏa. Sau đó, Perseverance đã lái xe đến một "phi đạo" cách nơi hạ cánh của nó khoảng 20m, hạ Ingenuity xuống đất và chụp một bức ảnh selfie (tự sướng). Hôm thứ sáu, 3 ngày trước khi cất cánh, một lần chạy rôto tốc độ tối đa đã được thực hiện và MiMi Aung, giám đốc dự án Ingenuity, cho biết tại một cuộc họp báo trước chuyến bay: "Chúng tôi xác nhận rằng Ingenuity có đủ năng lượng và sức mạnh để thực hiện chuyến bay này tại sao Hỏa", Nếu chuyến bay hoạt động ổn, bốn chuyến bay tiếp theo sẽ được thực hiện trong những ngày tới, mỗi chuyến bay sẽ đưa trực thăng đi xa hơn. VÌ SAO BAY TRÊN SAO HỎA LẠI KHÓ NHƯ VẬY? Trước nhất vì Mars ở "muôn trùng xa cách" với trái đất. Bầu khí quyển trên sao Hỏa cực kỳ mỏng - khoảng 1% độ dày của khí quyển trên Trái đất - và điều này không cung cấp cho máy bay trực thăng nhiều không khí để thâm nhập vào. Lực hấp dẫn trên Hành tinh Đỏ ít hơn, điều này cũng giúp ích - nhưng ngay cả như vậy, các kỹ sư đã phải chế tạo trực thăng của họ rất nhẹ. Inginuity có khối lượng chỉ 1,8kg (4lb). Hai cánh quạt dài 1,2m quay ngược chiều nhau với tốc độ lên đến 2.500 vòng / phút. Điều này cực kỳ nhanh - thực sự, các đầu cánh quạt sẽ di chuyển với tốc độ khoảng 2/3 tốc độ âm thanh trên sao Hỏa giúp vệ tinh tự nâng. Nasa đã “để mắt” đến những cơn gió ở Jezero. Vận tốc họ đo được là 20m mỗi giây - nhanh hơn so với những gì có thể thử nghiệm trên Trái đất. Nhưng nhóm nghiên cứu tin rằng chiếc trực thăng đối phó được. Trực thăng mang theo 2 camera trên bo mạch. Một máy ảnh đen trắng hướng xuống mặt đất, được sử dụng để điều hướng và một máy ảnh màu có độ phân giải cao nhìn ra đường chân trời. Vệ tinh chụp ảnh từ khoảng cách 65m. Nó sử dụng máy ảnh zoom để có được một số cận cảnh của hoạt động. Cả vệ tinh và trực thăng đều hoạt động tự động và mang theo đồng hồ riêng biệt. Các thiết bị định thời gian sẽ cần phải đồng bộ để chụp ảnh hoạt động. Đường dẫn xuống dữ liệu được thiết kế cực kỳ tinh vi. VÌ SAO CHUYẾN BAY LẠI QUAN TRỌNG? Cơ quan vũ trụ Hoa Kỳ cho biết chuyến bay này sẽ là một loại "khoảnh khắc của Anh em nhà Wright" - ám chỉ khoảnh khắc mà cách đây 100 năm, vào lúc 10h30’ sáng 17-12-1903, Orville Wright đã trở thành phi công đầu tiên trên thế giới với chuyến bay lịch sử kéo dài vỏn vẹn 12 giây, vượt 91,44 mét, mở ra kỷ nguyên mới cho lịch sử hàng không thế giới. Để đánh dấu mối liên hệ lịch sử này, một mảnh vải có kích thước như con tem bưu chính từ cánh máy bay của hai anh em nhà Wright đã được dán vào Ingenuity trước khi nó rời Trái đất. Cần lưu ý rằng chuyến bay đầu tiên của Anh em nhà Wright chỉ kéo dài 12 giây. Những điều tuyệt vời và vĩ đại trong khám phá khoa học đã bắt đầu từ những bước nhỏ. Hy vọng là màn trình diễn công nghệ nhỏ của Ingenuity cuối cùng có thể biến đổi cách chúng ta khám phá một số thế giới xa xôi. “Bạn có thể đi qua các địa điểm mà không bị địa hình cản trở giống như phương tiện trên bộ,” Havard Grip, phi công trưởng của Ingenuity, giải thích. "Nó có thể thực hiện các nhiệm vụ trinh sát cho các nhà thám hiểm trong tương lai, hoặc thậm chí cho các phi hành gia, và sau đó chúng tôi cũng đang suy nghĩ về nó về tiềm năng mang các thiết bị khoa học của riêng nó đến những nơi cực kỳ xa xôi rất khó tiếp cận." Nasa gần đây đã phê duyệt một sứ mệnh bay trực thăng Dragonfly tới Titan, mặt trăng lớn của Sao Thổ. Nơi đây có một bầu không khí rất dày. Như sứ mệnh đã biết, Dragonfly sẽ đến Titan vào giữa những năm 2030./.  
......

Rượu có làm giảm tác dụng tiêm chủng hay không?

Tác giả: Jana Zeh Lưu Thủy Hương   Hiện chưa có kết quả nghiên cứu khoa học đáng tin cậy nào về câu hỏi ảnh hưởng của rượu đối với hiệu quả của việc tiêm vaccine Covid 19. Các loại vaccine khác nhau vẫn còn quá mới mẻ và danh sách các câu hỏi cần được điều tra vẫn còn quá dài. Tuy nhiên, người ta biết rằng rượu làm suy yếu hệ thống miễn dịch. Hiệu ứng này xảy ra do rượu đi vào máu tương đối nhanh, làm tê liệt các tế bào bạch cầu. Chúng còn được gọi là thực bào hoặc bạch huyết cầu và là thành phần quan trọng trong cuộc chiến phứa tạp chống lại mầm bệnh. Và: nồng độ cồn trong máu càng cao thì hệ miễn dịch càng yếu. Hoạt động của các loại vaccine Covid-19 có cơ chế khác nhau: hoặc là vaccine vector kiểm soát mầm bệnh sẽ được kích hoạt, hoặc là cơ thể sẽ đối đầu với những mảnh thiết kế di truyền của mầm bệnh. Trong cả hai trường hợp, công việc của hệ thống miễn dịch đều được thúc đẩy một cách có định hướng. Từ đó, các kháng thể được hình thành để chống trả và vô hiệu hóa Sars-CoV-2. Đồng thời, thông tin về cách cơ thể chiến đấu chống lại mầm bệnh sẽ được lưu trữ lại. Bằng cách này, cơ thể được chuẩn bị và bảo vệ tối ưu trước các trường hợp nhiễm bệnh trong tương lai. Rượu không chỉ cản trở quá trình này mà còn gây sự quá tải cho cơ thể. Kết quả nghiên cứu được công bố vào năm 2015 trên tạp chí Alcohol Research: "Rượu làm rối loạn hệ thống miễn dịch theo cách phức tạp và bất thường". Các bác sĩ từ lâu đã quan sát thấy mối liên hệ giữa việc uống quá nhiều rượu và các tác dụng suy yếu hệ miễn dịch. Chúng bao gồm, ví dụ, dễ bị viêm phổi, nhiễm độc máu, bệnh gan và một số loại ung thư. Kiêng cữ trong một tuần Ngay cả trước khi xảy ra đại dịch Covid-19, các bác sĩ đã khuyên rằng sau khi tiêm phòng, nếu có thể, hãy tránh hoàn toàn rượu bia và lao lực thể chất. Một số khuyến cáo kiêng cữ và nghỉ ngơi trong cả tuần sau đó. Điều này được một số người cho là phóng đại và thận trọng quá mức. Nhưng đằng sau khuyến nghị này là kiến thức: mọi loại hình tiêm chủng đều đặt ra cho hệ thống miễn dịch một thách thức đặc biệt. Khi đó, uống rượu là thêm một gánh nặng cho cơ thể - và thậm chí có thể làm trầm trọng thêm hoặc mất nhận thức các tác dụng phụ của tiêm chủng. "Đó chắc chắn là một lời khuyên tốt. Chúng tôi biết rằng rượu có thể làm tăng tác dụng phụ của thuốc, và một trong những tác dụng phụ của vaccine Biontech là chứng đau đầu", Dr. Georg-Christian Zinn nói với ntv.de trước khi việc tiêm chủng bắt đầu ở Đức. Ảnh hưởng của rượu phụ thuộc vào vaccine Công ty bảo hiểm sức khỏe Barmer cho biết: "Ảnh hưởng chính xác của rượu đối với hiệu quả của vaccine thì khác nhau, tùy theo mỗi loại vaccine ". Trong tiêm ngừa viêm gan siêu vi A và B ảnh hưởng của rượu là không đáng kể. Ngược lại, chất độc gây khoái cảm trong rượu có thể làm giảm tác dụng của việc tiêm phòng bệnh phế cầu: "Trong một nghiên cứu, hệ thống miễn dịch của những người nghiện rượu tạo ra ít kháng thể hơn so với những người khỏe mạnh. Do đó, khuyến cáo rõ ràng: Nếu có thể, không uống bất kỳ loại rượu nào trong một vài ngày đầu sau khi chủng ngừa. Hoặc chỉ uống một ly rượu hoặc bia. Vì cơ thể khó tạo ra kháng thể sau khi tiêm chủng nếu nó còn phải lo trung hòa lượng cồn". Sau khi tiêm chủng Covid-19 thì phải cữ rượu, bia trong bao lâu? Cho đến nay, vẫn còn thiếu dữ liệu khoa học về câu hỏi này. Tuy nhiên, khuyến cáo của bác sĩ Anna Popowa đã gây xôn xao dư luận vào tháng 12 năm 2020. Ủy viên y tế hàng đầu của Nga đã khuyến cáo nên nghỉ rượu nghiêm ngặt trước và sau khi tiêm phòng trong tổng số 56 ngày. Ví dụ, hai tuần trước và 42 ngày sau khi tiêm mũi đầu tiên, không được chạm vào rượu, theo nhân viên y tế Nga khi bắt đầu tiêm chủng Sputnik-V. Lý do: Nếu không thì có thể tạo ra ít kháng thể hơn. Đó dường như là một khoảng thời gian dài không thể tưởng tượng được ở một đất nước mà việc uống quá nhiều rượu vẫn là nguyên nhân dẫn đến cái chết của 70% nam giới trong độ tuổi lao động. Alexander Ginzburg, người đứng đầu Viện Dịch tễ học và Vi sinh vật Moscow Gamaleja, nơi phát triển vaccine Sputnik V, cho là: ba ngày không uống rượu sau mỗi lần tiêm là hoàn toàn đủ, theo báo cáo của các phương tiện truyền thông địa phương. Nếu người nào vẫn chưa chắc chắn, nên hỏi ý kiến của bác sĩ gia đình hoặc bác sĩ tiêm chủng trước khi tiêm vaccine Covid 19./.   https://www.n-tv.de/.../Kann-Alkohol-die-Impfwirkung...  
......

Một thứ tư duy bần tiện

.. Thứ trưởng Nguyễn Viết Tiến nói rằng thu phí người nuôi bệnh là hợp lý vì sử dụng điện nước của bệnh viện. Nguyễn Tiến Tường Nói thật với ông, nó không những không hợp lý mà còn ti tiện ! Nói thật với thứ trưởng Tiến, chẳng có nơi nào mà làm người ta chán sống bằng bệnh viện công xứ mình. Ngoài những toa thuốc đắng ngoét, rất dễ nảy nòi một tâm bệnh. Vì có bệnh hay không có bệnh đều mang một mặc cảm thân phận khi phải sống trong một điều kiện gần như không phải cho người. Người bệnh lay lắt trong bệnh viện công, đa số nghèo. Nhiều người nghèo xác xơ phải ăn cơm từ thiện cầm hơi. Thân nhân bỏ ruộng vườn cầm nhà cửa lê lết bên lề bệnh viện ngày này qua tháng khác, có lành bệnh cũng kiệt quệ về kinh tế. Trong bối cảnh đó, bệnh viện toan tính với người ta từng đồng xu cắc bạc, ra tấm ra món là chó cắn áo rách, vừa tham vừa ác. BOT bẩn còn không thu tiền xe cấp cứu, các ông lại muốn ăn giày ăn tất ăn cả đất xung quanh. Đương nhiên, nghèo không phải là lá bùa để quăng ra thoái thác. Cứ coi như người nuôi bệnh trả tiền dịch vụ sinh hoạt. Thì dịch vụ ấy là những gì? Là một khoảng bê tông hoặc ghế đá, là những cái toilet đậm đặc mùi xú uế tởm lợm. Nói thật với ông Tiến, nếu người bệnh được nằm trong cái phòng sạch trắng tinh tươm. Mỗi ngày y tá hộ lý thay tả bóp vai, tặng hoa hoặc hát cho nghe như trong phim Mỹ, thì thân nhân người ta vạ vật ở đó làm gì? Cũng vì bệnh viện không chăm, không làm được công tác tâm lý, thậm chí còn quát mắng hạch hoẹ, nên người ta mới phải bấu víu vào nhau. Đến cả cái thang máy nhiều lúc cũng không được dùng. Toilet các ông cũng dùng riêng như cách ly người với súc vật thì không thể nói là thu phí dịch vụ được trừ khi các ông nhập chung vào và không phân biệt đối xử. Một cái chỗ đi tắm còn không có mà thu tiền dịch vụ là không công bằng. Các ông lấy lý do bệnh viện quá tải để thu. Vậy người bệnh ba bốn người một giường, nằm tràn ra cả hành lang, các ông có trừ tiền dịch vụ không? Tôi nghĩ là không. Người bệnh và thân nhân nằm thoi thóp ở hành lang mà các ông thu hai suất dịch vụ, lương tâm các ông có bị cắn rứt không? Ông Tiến lại bảo bệnh viện tự chủ chi phí nên phải thu. Như thế là trước giờ bệnh viện lỗ là do mất khoản thu tiền tiểu đại tiện của dân à thưa ông? Trước giờ không hoắng, có chủ trương tự chủ tài chính là các ông giảy nảy như đĩa phải vôi vậy? Có phải trước đây trợ giá nên đầu này các ông báo lỗ, làm Chí Phèo rạch mặt ăn vạ ngân sách, đầu kia làm Bá Kiến lạm thu nhân dân. Nên bây giờ các ông sợ lòi sự thật ra đúng không? Dù bất cứ lý do gì, ông Tiến ạ, một cái tư duy nhắm vào nhu cầu tối thiểu của con người để kiếm doanh thu. Thì chỉ có thể gọi là bần tiện !
......

“Chống đảng Cộng sản và nhà nước, chỉ có thể là tâm thần”.

Joseph Brodsky nhacsituankhanh| Hầu như ai yêu văn chương, cũng đều biết đến nhà thơ người Nga, gốc Do Thái Joseph Brodsky. Đến Mỹ từ đầu thập niên 70, Brodsky trở thành một trong những biểu tượng hàng đầu về ngôn ngữ thi ca. Nhiều giải thưởng quốc tế trao cho ông để vinh danh, trong suốt một thời gian dài, cao quý nhất là Nobel Văn chương năm 1987. Cho tới khi Brodsky qua đời (1996), đa số giới phê bình vẫn đồng quan điểm rằng ba nhân vật quan trọng hàng đầu, là Joseph Brodsky, Octavia Paz và Gabriel Garcia Marquez đã kiến tạo nên sự đẹp đẽ của ngôn ngữ thi ca văn chương thế kỷ 20. Ấy vậy mà, ít ai tưởng tượng được, trong thời kỳ sống và sáng tác ở Liên Xô, Brodsky bị mật vụ đưa vào các trại tâm thần, chỉ vì ông có đường lối sáng tác riêng, cũng như không khuất phục các yêu cầu tư tưởng từ lãnh đạo chính trị. Bị kết án là phi lao động và là thành phần có tư tưởng phản Xô-viết, Brodsky ra tòa vào tháng 3-1964, và bị đưa vào trại tâm thần, bên cạnh việc lao động cưỡng bức. Một nhân vật kiệt xuất của loài người như Joseph Brodsky, mà cũng bị đưa vào trại cưỡng bức điều trị tâm thần, thì có lẽ không còn ai sống trong chế độ cộng sản có đủ nhân tính, đủ tỉnh táo lại được tự do bên ngoài.ư   Trong một lần trả lời phỏng vấn ở Mỹ, sau khi định cư, nhà thơ Brodsky kể rằng mình bị giam trong phòng riêng ở trại tâm thần, và được y tá đến tiêm những loại thuốc ‘an thần’ không tên. Nếu kháng cự, ông sẽ bị trói vào giường và được chụp hình lại để làm bằng chứng trong hồ sơ về mức độ nguy hiểm của giai đoạn tâm thần. Brodsky thường bị đánh thức vào nửa đêm, các bác sĩ và y tá “điều trị tâm thần” dẫn ông đi, xịt nước và bắt ngâm mình trong bồn nước lạnh. Từ thời Josef V. Stalin, việc đẩy các tù nhân chính trị vào trại tâm thần để cách ly với xã hội khá phổ biến, nhưng đến thập niên 60, thời của tổng bí thư Leonid Brezhnev, tâm thần được biến hóa thành một công cụ hoàn chỉnh để loại bỏ các đối thủ chính trị  hay những người bất đồng chính kiến, hoặc thậm chí với những người dám công khai bày tỏ sự mâu thuẫn với giáo điều cộng sản. Trong tiếng Nga, có chữ Psikhushka (психу́шка), mà hầu hết những người có hiểu biết về chế độ cộng sản đều nhớ đến nó như một nỗi ám ảnh. Trong thời đại cưỡng ép mọi người phải cúi đầu trước chủ nghĩa Marx-Lenin và bạo quyền, toàn cõi Liên Xô khi nhắc về Psikhushka, là nhắc những trại tù tâm thần, với đủ các trò tra tấn để hủy diệt con người không chịu khuất phục. Thậm chí, các cuộc tranh luận về tính thực tế của lý thuyết Marx, Lenin… trên báo chí hay các diễn đàn, người thắng cuộc phản biện cũng có thể bị đưa vào nhà thương điên, với chẩn đoán chuẩn mực Xô viết, là những kẻ philosophical intoxication – bị ngộ độc triết học, và cần phải được chạy chữa. Mikhail I. Buyanov, bác sĩ tâm thần và thần kinh học, viết trong cuộc khảo sát lịch sử về tâm thần học của Liên Xô sau khi hệ thống này tan rã, do Uchitelskaya Gazeta xuất bản, viết rằng “các nhà lãnh đạo thỏa thuận với nhau về nội dung: ở đất nước chúng tôi không có những người bất đồng chính kiến ​​- chỉ có những người tâm thần mất trí hay vi phạm pháp luật”. Đến thời của Nikita S. Khrushchev, lời giải thích chính thức kèm theo, trở thành câu nói cửa miệng của giới công an, là “không một người lành mạnh nào chống lại chủ nghĩa xã hội”. Lịch sử vẫn ghi lại rõ tội ác của những kẻ thủ ác, từ những trại tập trung của Phát xít Đức trong đệ nhị thế chiến, cho đến vụ thảm sát dân thường ở Hungary vào năm 1956 của Hồng quân Liên Xô. Thế nhưng ghi chép về các âm mưu biến người bất đồng chính kiến thành các bệnh nhân tâm thần trong thời chiến tranh lạnh, chưa bao giờ tỏ rõ được hết sự man rợ của các nhà lãnh đạo cộng sản. Đặc biệt trong đó có sự hợp tác của các bác sĩ được gọi là chuyên gia tâm thần. Sau này, trong cuốn State of Madness: Psychiatry, Literature, and Dissent After Stalin (tạm dịch: Tình trạng cuồng điên: Tâm thần học, Văn chương và Bất đồng chính kiến thời sau Stalin), tác giả Rebecca Reich gọi các loại bác sĩ đó là những nhà viết kịch bản đại tài để bỏ tù những người bất đồng chính kiến.   Chẳng hạn như với trường hợp của nhà thơ Joseph Brodsky, không có hồ sơ bệnh án nào. Nhưng từ phán quyết của Snezhnevsky, một bác sĩ “chính trị tâm thần” lừng danh trong thời Xô-viết, đã trở thành mệnh lệnh trước tòa để quyết định đưa Brodsky đi “điều trị tâm thần”. Ông này đã nói rằng “nhìn Brodsky là biết có bệnh tâm thần phân liệt”,  và Snezhnevsky kết luận rằng “anh ta không phải là một người có giá trị gì cả và nên cho đi vào trại tâm thần”. Lúc đó, Joseph Brodsky chưa đến 24 tuổi. Liên Xô được coi là văn minh nhất, vì có cả những tòa án xét tội tâm thần. Tại tòa, Brodsky bị đại diện Viện kiểm sát kết án là “đã không thực hiện được nghĩa vụ hiến định của mình là làm việc lương thiện vì lợi ích của Tổ quốc”. Khi ấy, ông bị chất vấn “ai cho phép anh xưng là nhà thơ, ai cho phép anh tự mình đứng vào hàng ngũ các nhà thơ?”‘ – “Không ai cả”, Brodsky trả lời, “Vậy ai đã ghi danh tôi vào hàng ngũ loài người?”. Sau cuộc đối chất đó, Joseph Brodsky bị kết án 5 năm, vừa chữa tâm thần, vừa cải tạo lao động cưỡng bức 5 năm tại tỉnh Arkhalgelsk, miền bắc nước Nga. Tài liệu điều tra của nhà nghiên cứu Benjamin Zajicek (The Psychopharmacological Revolution in the USSR: Schizophrenia Treatment and the Thaw in Soviet Psychiatry, 1954–64), phát hiện rằng vào những năm 1950 và 1960, sự ra đời của các loại dược phẩm tâm thần mạnh mẽ, đặc biệt là Chlorpromazine (Thorazine), các bác sĩ “chính trị tâm thần” Liên Xô đã lạm dụng với tên Aminazine, và sử dụng tùy tiện nơi các tù nhân chính trị, các nhân vật bất đồng chính kiến. Thậm chí, Liên Xô còn hợp thức hóa việc điều trị chuyên biệt ở bệnh viện, sang điều trị ‘hỗ trợ’ trong cộng đồng, tức một người nào bị tạm giam 1 hay 4 tháng để điều tra ở bất kỳ đồn công an nào, họ cũng có thể bị ép hoặc lừa dùng thuốc này, để thao túng lời khai hay trạng thái của người bị giam giữ. Tài liệu này cũng ghi nhận, ít nhất sau 12 tháng điều trị, nếu thấy thể chất của người bị áp dụng thuốc vẫn tốt, thường liều lượng được tăng lên gấp 2 hoặc gấp 4 lần, để phục vụ việc ra tòa hoặc kết thúc nhanh sự vụ. Việc cưỡng bức điều trị tâm thần ở Liên Xô bị tố cáo trong các kỳ Đại hội của Hiệp hội Tâm thần Thế giới ở Mexico City (1971), Hawaii (1977), Vienna (1983) và Athens (1989), gây ra thiệt hại không thể cứu vãn đối với uy tín của nền y học Liên Xô. Thậm chí năm 1974, nhà tranh đấu Vladimir Bukovsky và bác sĩ tâm thần bị giam giữ Semyon Gluzman đã cùng viết cuốn Cẩm nang hướng dẫn đối phó về việc bị cưỡng bức điều trị tâm thần cho những người bất đồng chính kiến, cung cấp cho các nạn nhân tiềm năng của bệnh “tâm thần vì chính trị”, hướng dẫn cách cư xử trong quá trình điều tra để tránh bị chẩn đoán là bệnh tâm thần.   Sự việc bùng nổ hơn vào năm 1968, khi nhà ngôn ngữ học Viktor Isaakovich Fainberg, nhân vật nổi bật của phong trào bất đồng chính kiến ​​ở Liên Xô, cùng 6 người bạn của mình biểu tình ở Quảng trường Đỏ phản đối Liên Xô xâm lược Tiệp Khắc, qua đó khởi phát Chiến dịch chống lạm dụng tâm thần. Về vấn nạn cưỡng ép người khác biệt quan điểm chính trị hay hoạt động xã hội vào trại tâm thần, có thể được xem Liên Xô là anh cả, kế đến là Trung Quốc và nhiều nước cộng sản đàn em khác. Thập niên 2000, việc đưa vào trại tâm thần được áp dụng nhiều ở Trung Quốc và các nước cộng sản và độc tài, vì rất tiện lợi: không cần ra tòa, chỉ cần có công an và bác sĩ thỏa hiệp với nhau. Nhưng khác với thời chiến tranh lạnh, giờ đây, hành động đó hiển nhiên được coi là tội ác chống loài người, dù được ngụy trang với bất kỳ vỏ bọc nào. Năm 1996, nhà thơ Joseph Brodsky qua đời tại căn hộ của mình ở Brooklyn Heights, New York. Sau đó ít lâu, Vladimir Radunsky, một họa sĩ Nga hâm mộ ông, đến làm một bia mộ, trên đó có dòng chữ tiếng Latin “Letum non omnia finit” (Chết chưa là hết). Diễn ngôn này mô tả danh tiếng của Brodsky, nhưng có lẽ cũng nhắc cho mọi người nhớ, nhà thơ vĩ đại này ra đi, nhưng ký ức về loại tội ác với con người của chế độ cộng sản, mà ông là một trường hợp, sẽ luôn được ghi nhớ.  
......

Đừng làm thui chột một mầm thiện hiếm hoi!

Nguyễn Đình Bổn   Chuyện đứa nhỏ lớp 4 khi băng qua đường được tài xế nhường đường đã khoanh tay cúi đầu cám ơn làm... dậy sóng báo chí và mạng xã hội?   Tại sao một hành động lẽ ra rất bình thường như vậy lại được ngợi khen và bàn tán như một cái gì đó rất lớn lao? Câu trả lời thật dễ: Vì nó quá hiếm hoi, mà hiếm thì quý.   Hỏi tiếp: Nó hiếm từ khi nào và tại sao hiếm? Tôi sống ở miền Nam nên chỉ có thể trả lời là tại miền Nam trước năm 1975, các hành vi tương tự là bình thường, và trẻ em là học sinh lễ phép, biết cư xử tốt khi ra cộng đồng chỉ bắt đầu hiếm từ những năm 1980, đến 1990 nó đã hiếm và sau năm 2000 thì cực hiếm. Tại sao hiếm, khi mà đến trường đã có Đội, lớn chút có Đoàn thì bạn cũng dễ trả lời.   Vậy nhưng vụ này chưa gì các "tổ chức chính trị" đã nhảy vào dành phần. Lẽ ra các người phải biết xấu hổ khi để cho tình trạng học sinh hỗn hào, đánh nhau, thậm chí giết nhau xảy ra thường xuyên, các tổ chức Đội Đoàn dạy cái gì mà ra nông nổi đó, giờ có một nhân tố tốt thì làm um lên để xí phần!?   Vụ đứa nhỏ này, hãy khen em một cách đúng mực, và còn phải nhắc nhở em đi đường cho đúng Luật giao thông, băng qua đường không đúng vạch vôi là nguy hiểm và vi phạm luật. Một đứa bé 10 tuổi, biểu dương rầm rộ rồi bằng khen, giấy khen vì một hành động tốt nhưng bình thường, khác nào giết nó?   Văn hóa bị hủy hoại là do ai? Đừng làm thui chột thêm nữa một mầm thiện hiếm hoi.    
......

Lan man về Nguyễn Thúy Hạnh

Hình: Nguyễn Thúy Hạnh và con một dân oan   Nghia HP Nguyen|     Một tuần chị Nguyễn Thúy Hạnh bị bắt đã có một vài người lấy hình ảnh chị cầm cờ đỏ sao vàng đi biểu tình chống Trung Quốc để viết bài hoặc comment nhằm quy kết chị là cộng sản nằm vùng hoặc tìm một vé đi Mỹ… ảnh chị Nguyễn Thúy Hạnh xuống đường biểu tình chống TQ xâm lược năm 2011   Đã có nhiều bài viết đả phá luận điệu sặc mùi Dư luận viên này, trong đó có bài rất giá trị của cựu TNLT Phạm Thanh Nghiên. Ở đây tôi chỉ nói về “ Một vé đi Mỹ” vì thấy chưa ai nói đến.   Ta phải biết rằng Nguyễn Thúy Hạnh có hai con trai, một du học Châu Âu, một du học Mỹ và đều thành đạt. Cả hai cùng tốt nghiệp đại học, một người có bằng Master. Cả hai đã định cư tại Châu Âu và Mỹ. Trước khi bước vào con đường đấu tranh đầy chông gai, Nguyễn Thúy Hạnh đã xác định sẽ “ nhẹ nhàng” để an ninh độc tài không giữ lại ở sân bay, thu mất hộ chiếu khi sang Mỹ thăm con hoặc không gây khó khăn cho hai con khi chúng về thăm mẹ. Nếu chị muốn “tìm một vé đi Mỹ” chị tìm ở luật Di trú“con cái bảo lãnh bố mẹ” của Mỹ, vừa nhanh hơn, vừa chắc chắn hơn chứ không tìm ở cái việc đi từ nhà tù do hoạt động dân chủ. “ Em phải khẽ khàng để họ còn cho em sang thăm con”;Chị đã nói vậy với vài người chị tin cậy.   Nhưng rồi “nghĩ một đường, làm một nẻo” chị đã bước thật mạnh mẽ vào con đường mà chị biết là chông gai, thậm chí tù đày. Cách đây không xa, trong một stt chị ngậm ngùi: “ Chín năm rồi mẹ không gặp con. An ninh VN không để mẹ đi…”. Cái mâu thuẫn, cái ngược chiều tạo nên sự giằng xé giữa công việc vì lý tưởng và tình mẫu tử, ai đọc Stt của chị cũng mủi lòng…   Thật ra thì Nguyễn Thúy Hạnh chưa làm điều gì to tát để bị bắt. Chị không phải là một cây viết lý luận, không phải là một thủ lĩnh mà lời kêu gọi có thể mang nhiều người xuống đường biểu tình chống Trung cộng… Chị thành lập quỹ 50K, để giúp đỡ gia đình TNLT gặp gian khó, đón nhận tiền phúng viếng cụ Lê Đình Kình để trao lại thân nhân của người quá cố cũng chỉ chỉ vì lòng nhân ái. “Nghĩa tử là Nghĩa tận” Phúng viếng người quá cố là cái nghĩa, đồng thời là tập tục ngàn đời của người Việt. Ai đâu ngờ số tiền phúng viếng cụ Kình đến Tài khoãn  của chị lớn như vậy (hơn 500 triệu). Ai ngờ lòng người hướng về Đồng Tâm đông đến vậy! Cũng đâu ai ngờ Tài khoãn của chị bị phong tỏa vì “tài trợ khủng bố”. Cũng đâu ai ngờ vụ án mở ra, quan toà tuyên vụ án không có yếu tố khủng bố, căn cứ vào đó chị làm thủ tục lấy lại tiền để trao cho thân nhân cụ Kình thì bị bắt!   Chính an ninh nhà nước Việt Nam đã chiếu vào chị một thứ ánh sáng mang tên “ nổi tiếng” qua hành vi bắt chị và bị rất nhiều tổ chức quốc tế, chính phủ các quốc gia dân chủ lên án. Chị xinh đẹp ử? Xinh đẹp cũng chỉ bạn bè của chị biết! Chị có hai bằng cử nhân, nói thạo Anh ngữ, biết chơi dương cầm; chị đôn hậu? Tất cả cũng chỉ bạn bè, người tiếp xúc với chị biết! Chị tài năng trên thương trường, thành đạt trong cuộc sống ư? Những cái đó cũng chỉ những người cùng cộng tác với chị, gần gũi chị biết. Còn bây giờ rất nhiều người trên thế giới biết chị. Ngay cả bọn DLV với những bài viết bôi đen chị cũng làm cho hình ảnh của chị thêm trong sáng.   Bởi vì chị là NGUYỄN THÚY HẠNH. .  
......

Báo cáo về 6 ca huyết khối sau khi tiêm vaccine Johnson&Johnson có đáng lo?

VOA| Không nên quá lo ngại về các ca huyết khối vừa được ghi nhận ở những phụ nữ được chích vaccine Johnson & Johnson, một bác sĩ gốc Việt ở Mỹ nói với VOA trong lúc vaccine này đã bị Mỹ đình chỉ sử dụng. Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh (CDC) và Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm (FDA) của Mỹ khuyến nghịtạm dừng sử dụng vaccine Covid-19 của hãng Johnson & Johnson sau khi được báo cáo 6 trường hợp bị huyết khối ‘hiếm gặp và nghiêm trọng’. Sáu trường hợp này nằm trong số hơn 6,8 triệu liều vaccine Johnson & Johnson đã được chích ở Mỹ. ‘Cực kỳ hiếm gặp’ Tất cả những người bị huyết khối là phụ nữ trong độ tuổi từ 18 đến 48 và các triệu chứng xảy ra từ 6 đến 13 ngày sau khi tiêm, theo một tuyên bố chung hôm 13/4 của Tiến sĩ Anne Schuchat, phó giám đốc CDC và Tiến sĩ Peter Marks, giám đốc Trung tâm Nghiên cứu và Đánh giá Sinh học của FDA. “CDC sẽ triệu tập một cuộc họp của Ủy ban Tư vấn về Thực hành Tiêm chủng (ACIP) vào thứ Tư ngày 14/4 để xem xét thêm các trường hợp này và đánh giá ảnh hưởng có thể của chúng,” tuyên bố cho hay. “FDA sẽ xem xét phân tích đó và cũng điều tra những ca này. Cho đến khi quá trình này hoàn tất, chúng tôi khuyến nghị nên tạm dừng sử dụng vaccine này vì lý do thận trọng. Điều này rất quan trọng, một phần, để đảm bảo rằng cộng đồng y tế nhận thức được nguy cơ của việc này và lên kế hoạch nhận biết và xử lý thỏa đáng do cần có cách điều trị đặc biệt đối với loại máu đông.” Hãng Johnson & Johnson cũng ra tuyên bố cho biết họ đã quyết định ‘chủ động trì hoãn triển khai’ vaccine của họ ở châu Âu. Đối với những người đã tiêm vaccine Johnson & Johnson, những người bị đau đầu dữ dội, đau bụng, đau chân hoặc khó thở trong vòng ba tuần sau khi tiêm nên liên hệ với bệnh viện của họ, tuyên bố viết. Johnson & Johnson cũng lưu ý rằng những ca như thế này ‘dường như cực kỳ hiếm’. “Đây là trường hợp rất hiếm gặp. Tỷ lệ 1 trên một triệu, và khi tiêm hàng triệu liều vaccine, chúng ta sẽ thấy những trường hợp như thế này vốn không xuất hiện trong thử nghiệm lâm sàng vì không có đến hàng triệu người tham gia,” Tiến sĩ Carlos del Rio, phó hiệu trưởng điều hành Trường Y thuộc Đại học Emory, được CNN dẫn lời nói. “Nhưng tôi muốn chúc mừng CDC và FDA đã phản ứng rất nhanh, tạm dừng tiêm chủng cho đến khi biết thêm thông tin, và họ thực sự cố gắng tìm hiểu chuyện gì đang xảy ra,” ông del Rio nói thêm. “Tôi nghĩ an toàn vaccine luôn là ưu tiên hàng đầu.” Tiến sĩ Carlos del Rio nói rằng ông vẫn khuyên mọi người nên chích vaccine Covid-19. Thông báo từ FDA và CDC có nghĩa là tất cả các kênh y tế liên bang có tiêm vaccine – từ các địa điểm tiêm chủng hàng loạt, trung tâm y tế cộng đồng…vốn trước đây đã tiêm vaccine Johnson & Johnson sẽ ngay lập tức dừng lại. ‘Nên chích cho nam giới’ Trao đổi với VOA, bác sĩ Nguyễn Đông Châu chuyên về tim mạch và nội thương tại Bệnh viện Houston Methodist Texas cho biết bệnh viện của ông đã ngưng tiêm vaccine của Johnson & Johnson ngay sau khi có tin tức về tác dụng phụ. Theo lời ông thì bệnh viện này đã tiêm nửa triệu mũi vaccine COVID-19 cho người dân ở Houston trong đó có vaccine của Johnson & Johnson. “Theo thống kê thì chưa có trường hợp nào bị đông máu hết,” ông nói về tình hình ở đó. Ông nhận định những trường hợp máu đông được báo cáo sau khi tiêm vaccine là máu đông trong tĩnh mạch ở não bộ cho nên có thể gây nguy hiểm đến mức gây tai biến mạch máu não hoặc có thể dẫn đến tử vong. Bác sĩ Châu cho rằng tất cả các trường hợp xảy ra tác dụng phụ đều ở những người phụ nữ trẻ trong độ tuổi còn kinh nguyệt cho nên có khả năng hiện tượng máu đông này là ‘do kích thích tố ở nữ giới gây ra’. “Có những người phụ nữ đã dùng thuốc ngừa thai có thể ảnh hưởng đến hormone nữ cũng có thể gây máu đông,” ông nói thêm. Bác sĩ Châu lưu ý các vaccine của hãng Pfizer và Moderna sử dụng vật chất di truyền là mRNA, mô phỏng lớp áo của virus corona đưa vào cơ thể, để kích thích hệ miễn dịch trong khi vaccine của Johnson & Johnson và AstraZeneca đều sử dụng chính con virus đã bị làm suy yếu để bào chế vaccine. “Có thể con virus đã bị làm suy yếu đó gây ra phản ứng miễn dịch khác ngoài ý muốn,” ông giải thích. Tuy nhiên bác sĩ Châu cũng nói rằng các ca đông máu này không đến nỗi quá lo lắng vì mỗi năm ở Mỹ có từ 300.000 đến 500.000 ca máu đông vì những nguyên nhân khác nhau. “Nguy cơ là rất thấp,” ông nói và nhấn mạnh rằng chỉ có sáu ca tác dụng phụ trong tổng số gần 7.000.000 người đã chích vaccine Johnson & Johnson. “Chỉ có những phụ nữ trẻ mới bị nên có thể chích cho những phụ nữ đã tắt kinh rồi hay chích cho nam giới không thôi,” ông đề xuất. Đối với những người đã tiêm vaccine Johnson & Johnson, ai bị nhức đầu hoa mắt hay có những triệu chứng giống như của tai biến mạch máu não thì phải nên đi bệnh viện cấp cứu liền, bác sĩ Châu khuyến cáo, trong khi những người mới chích gần đây cũng nên đi thử máu lại để xem lượng tiểu cầu có bị xuống cấp hay không./.  
......

Soạn, in, bán sách giáo khoa tại Việt Nam, thiếu nhân bản!

Nguyễn Đình Bổn|   Trước đây Nhà xuất bản (NXB) Giáo Dục  độc quyền soạn, in và bán sách giáo khoa  có trợ giá nhà nước nhưng cả giá cả và chất lượng đều bị than phiền.   Sau đó dưới sức ép dư luận, nhà nước cho phép Bộ Giáo dục và Đào tạo chọn thêm một số Nhà xuất bản, tác giả, và các nhà xuất bản sẽ tổ chức in ấn, phát hành. Giám đốc Sở, hiệu trưởng các trường, hoặc giáo viên, phụ huynh, học sinh được quyền tự chọn cho mình một bộ sách thích hợp trong số những bộ sách đã được Bộ Giáo dục và Đào tạo thẩm định nội dung. Đây là một sự tiến bộ nhưng kết quả lại bất ngờ cay đắng cho phụ huynh học sinh nghèo: giá sách giáo khoa tăng vọt. Ví dụ giá sách giáo khoa lớp 2 và 6 tăng gấp 3 lần, trong khi đó chất lượng là một dấu hỏi!?   Tại phần lớn các nước trên thế giới, sách giáo khoa là mặt hàng đặc biệt, không chịu tác động của thị trường bởi nhà nước trợ giá nên rất rẻ hoặc dùng ngân sách in và phát miễn phí cho học sinh. Trong khi đó tại VN hiện nay, các đầu nguồn cung cấp sách giáo khoa trình bày ra đủ thứ các chi phí như quyền tác giả, in ấn, trung gian phát hành..., xem sách giáo khoa như một loại sách thông thường, đẩy giá cao ngất để kiếm lời trên mồ hôi, nước mắt dân nghèo.   Nhà nước một mặt chủ trương "xã hội hóa" sách giáo khoa, mặt khác thả nổi giá sách, nghĩa là bỏ hết mọi trách nhiệm về giá cho dân tự lo liệu. Mà các đầu nậu (tôi bắt buộc phải dùng từ này, kể cả NXB GD) thì lòng tham vô đáy, lợi nhuận đặt cao hơn tất cả, sá chi cụm từ "giáo dục".   Với đất nước 100 triệu dân, dù một bộ sách giáo khoa chỉ tăng vài trăm ngàn nhưng nhân lên cả hàng triệu bộ sách thì cái lợi nhuận đó là vô cùng lớn để có thể... giết nhau khi tranh giành thị phần.   Và cũng trong đất nước 100 triệu dân này, người có con đang đi học đa số vẫn là người nghèo, chạy ăn từng bữa.   Đó là phi nhân bản thưa ông tân Bộ trưởng Bộ GD&ĐT. Ông có ý kiến gì không?
......

Chiến thắng nỗi sợ hãi

Thái Hạo   Trước đây mình rất sợ ma, sợ tới nỗi tối không dám đi vệ sinh một mình . Nỗi sợ ấy kéo dài, đến khi vào đại học vẫn còn sợ, dù chẳng bao giờ nhìn thấy mặt mũi con ma nó ra làm sao.   Cách đây khoảng hơn 10 năm thì nỗi sợ ấy biến mất, gần như biến mất hoàn toàn, khi tôi tiếp xúc sâu với Phật giáo. Từ chỗ hiểu ra bản chất của sinh mệnh và sự thống khổ của các kiếp sống (cảnh giới trong lục đạo), cảm ngộ được sự trầm luân của tất cả trong vòng sinh diệt bất tận miên viễn, một nguồn xúc cảm thương yêu dâng lên khiến nước mắt trào ra. Từ đó, nỗi sợ đã được thay bằng tình yêu. Không những không còn sợ mà ngược lại, thấy “họ” thật gần gũi và đáng thương, họ cần được chia sẻ và đồng cảm; không có lý do gì để sợ hãi hay xa lánh “họ” cả. Nỗi sợ hãi đã được xua tan đi như thế.   Rồi tôi nghĩ, cái gọi là “dũng khí” trong con người thực ra chỉ là sự biểu hiện của tình yêu. Khi ta có tình yêu thương dành cho tha nhân thì ta có “bản lĩnh”; tình yêu thương càng lớn, bản lĩnh càng lớn; tình yêu thương đến mức coi mọi người như con một thì thành người đại dũng.   Sự nhát sợ của phần đông bây giờ, trong đó đáng buồn nhất là sự nhát sợ của giới “trí thức” trước các thế lực đen tối trong xã hội, phải chăng là do ta chưa đủ tình thương dành cho con người? Lòng ái kỷ của ta mạnh hơn tất cả, ta yêu bản thân mình tới nỗi trở nên hèn nhát cốt để bảo vệ cái bản ngã của ta? Phải chăng sự hèn nhát không hẳn là biểu hiện của sự thiếu hiểu biết mà sâu hơn, là việc ta thiếu đi lòng từ ái? Phải chăng chúng ta đang sống trong một xã hội không phải là hèn nhát mà là khô cằn về tình người?   Và phải chăng, “tri thức” phải được dùng để đánh thức nhân tính trong con người; chỉ khi ấy tri thức mới thật sự là thứ có ý nghĩa? Và người trí thức, thay vì dùng tri thức để vinh thân phì gia thì nên dùng nó cho việc đánh thức “tính bản thiện” trước nhất?   Hãy xem gà mẹ vụng về xông vào con diều hâu vuốt sắc với sự uy dũng để bảo vệ những đứa con thì ta hiểu cái gì đã khiến nó bỗng chốc “hóa anh hùng”. Và với bản thân ta, ngay cả nỗi sợ chết cũng biến mất khi thấy con cái ta gặp nguy hiểm. Chỉ có thể là tình yêu. Dường như đó là một bài học khá giản dị, dễ hiểu nhưng khó hành? Có lẽ thế…   Fb Thái Hạo  
......

“Bom nhựa” nổ chậm: Hiểm họa đến từ khẩu trang sử dụng một lần

Thanh Hương | Các nghiên cứu gần đây ước tính rằng mỗi tháng chúng ta sử dụng 129 tỷ chiếc khẩu trang trên toàn cầu, tức là cứ mỗi phút lại có khoảng 3 triệu chiếc thải ra môi trường. Nguy hiểm hơn, hầu hết khẩu trang sử dụng một lần được làm từ các sợi vi nhựa, gây thảm họa về ô nhiễm nhựa. Trong một bài bình luận trên tạp chí khoa học Frontiers of Environmental Science & Engineering, các nhà nghiên cứu cảnh báo rằng, việc vứt bỏ khẩu trang không đúng cách có thể trở thành mối đe dọa tiềm ẩn đối với môi trường, và cần phải ngăn chặn để nó không trở thành một thảm họa tiếp theo về ô nhiễm nhựa. Nhóm nghiên cứu gồm chuyên gia Chất độc môi trường Elvis Genbo Xu (Đại học Nam Đan Mạch), và giáo sư Kỹ thuật môi trường Zhiyong Jason Ren (Đại học Princeton). Không có hướng dẫn tái chế khẩu trang Khẩu trang sử dụng một lần là các sản phẩm làm bằng nhựa, không dễ phân hủy sinh học nhưng lại có thể phân mảnh thành các hạt nhựa nhỏ hơn, cụ thể là nhựa vi mô và nhựa nano hiện phổ biến trong các hệ sinh thái. Việc sản xuất khẩu trang dùng một lần đáp ứng trong đại dịch có quy mô tương tự như việc sản xuất chai nhựa, ước tính khoảng 43 tỷ chiếc/tháng. Tuy nhiên, cách xử lý lại khác nhau. Trong khi chai nhựa vốn đang được tái chế với tỷ lệ khoảng 25%, thì hiện không có hướng dẫn chính thức về việc tái chế khẩu trang.  Khẩu trang tiềm ẩn nhiều rủi ro hơn so với túi nilon Nếu không được xử lý để tái chế, khẩu trang dùng một lần có thể tồn tại trong môi trường, hệ thống nước ngọt và đại dương, và có thể tạo ra một số lượng lớn các hạt có kích thước siêu nhỏ (nhỏ hơn 5 mm) trong một thời gian tương đối ngắn (chỉ tính bằng tuần), và thậm chí còn có thể phân mảnh thành các hạt nhựa nano (nhỏ hơn 1 micromet). Theo các nhà nghiên cứu, khẩu trang dùng một lần được làm trực tiếp từ sợi nhựa siêu nhỏ có độ dày từ 1-10 micromet. Khi bị phân hủy trong môi trường, chúng có thể giải phóng ra nhiều hạt nhựa có kích thước siêu nhỏ, dễ dàng hơn và nhanh hơn so với các loại “nhựa lớn” như túi nhựa. Mọi chuyện có thể còn tồi tệ hơn với sự ra đời của khẩu trang thế hệ mới - khẩu trang nano. Loại khẩu trang này được làm trực tiếp từ các sợi nhựa có kích thước nano (đường kính nhỏ hơn 1 micromet) - tạo thêm một nguồn ô nhiễm nhựa nano mới. Chúng ta cũng biết rằng, giống như các mảnh vụn nhựa khác, khẩu trang dùng một lần cũng có thể tích tụ và giải phóng các chất hóa học và sinh học có hại, chẳng hạn như bisphenol A, kim loại nặng, cũng như các vi sinh vật gây bệnh. Ông Elvis Genbo Xu nói rằng, chúng có thể gây ra những tác động bất lợi gián tiếp đến thực vật, động vật và con người. Làm gì để hạn chế nguồn ô nhiễm này? Hai chuyên gia Elvis Genbo Xu và Zhiyong Jason Ren đưa ra một số đề xuất như sau: Sử dụng thùng rác chỉ dành riêng cho khẩu trang để dễ dàng thu gom và xử lý. Xem xét tiêu chuẩn hóa, hướng dẫn và thực hiện nghiêm ngặt việc quản lý chất thải đối với rác thải khẩu trang. Thay vì sử dụng khẩu trang dùng một lần, chúng ta có thể sử dụng khẩu trang vải. Xem xét phát triển các loại khẩu trang có thể phân hủy sinh học. Thanh Hương  
......

Sau khi chích ngừa Covid-19 - Đừng chủ quan!

Khuyết Danh| Hôm nay nói chuyện với một bạn học cũ, nghe được câu chuyện đau lòng, mong mọi người cùng cẩn thận.   Hai vợ chồng Bác ruột của bạn ấy 72 và 75 tuổi đã được tiêm Vaccine Pfizer. Sau mũi tiêm thứ nhất 10 ngày thì có sinh nhật cháu nội.  Cả hai chủ quan vì đọc được thông tin sau mũi đầu tiên đã có kháng thể nên quyết định gặp cháu nội sau gần 1 năm xa cách.  Cháu bé không hề có biểu hiện gì.    Tuy nhiên sau lần gặp cả hai Ông Bà 5 ngày sau bắt đầu có triệu chứng sốt cao, ho nhiều. Ngày thứ 8 phải đưa cấp cứu do viêm phổi cấp, ngày thứ 14 đưa vào thở máy.    Ngày 18 Ông đi và ngày 21 thì Bà đi.    Sự việc đau lòng này cảnh tỉnh mọi người:   Tiêm vaccine phải tiêm đủ cả 2 mũi   Tiêm xong mũi thứ 2 phải chờ ít nhất 7-10 ngày, đối với người già thậm chí cả tháng vaccine mới có tác dụng.    Không phải ai được tiêm cũng được bảo vệ 100%, vì vaccine tốt nhất như Pfizer cũng chỉ được 94-96%.    Tại sao?    Hiệu quả của vaccine phụ thuộc nhiều yếu tố mà sau một năm các nhà khoa học đã tổng hợp được    1- Cân nặng: Nếu thừa cân thì tác dụng của vaccine giảm đi gần 50%.    Nếu chỉ số BMI ( cân nặng kg/ chiều cao bình phương m2) trên 23 thì Hệ Miễn Dịch hoạt động chậm hơn người cân nặng bình thường.    Thừa cân gây các bệnh tim mạch, huyết áp, tiểu đường...đều tăng nguy cơ tử vong ở bệnh nhân COVID-19.    Thừa cân còn chính là nguyên nhân hàng đầu khiến tỉ lệ tử vong vì COVID-19 của Mỹ, Châu Âu cao hơn hẳn các nước Châu Á.    Mỡ được cho nguyên nhân gây rối loạn hoạt động của Hệ Miễn Dịch, là nơi lẩn trốn của virus trong sự truy lùng của các tế bào Hệ Miễn Dịch, khiến người nhiễm virus bị triệu chứng nặng hơn và lâu khỏi hơn.    2- Tuổi tác: tuổi càng cao thì HMD hoạt động càng kém hiệu quả.    Cũng liều vaccine ấy sau mũi tiêm thứ nhất người trẻ đã có kháng thể, nhưng những người trên 70 thì có thể phải chờ đến mũi thứ 2, thậm chí một tháng sau mũi thứ 2 thì mới có kháng thể chống virus.    Đây có thể là nguyên nhân gây ra việc Ông Bà ở trên chủ quan để bị nhiễm virus khi cơ thể chưa đủ kháng thể chống lại virus.   GIẢI PHÁP:   Không được chủ quan dù được tiêm phòng.    Hãy mua test thử antibody (test thử kháng thể IgG, kháng thể để chống lại virus khi được tiêm vaccine hoặc đã mắc virus và khỏi bệnh).   Test này mua được ở bất kỳ tiệm thuốc Tây nào, sử dụng rất đơn giản.   Chỉ cần nhỏ giọt máu vào khe thử, sau đó nhỏ giọt thuốc thử vào đó. Chờ 15 phút.   Nếu chỉ 1 vạch (C) thì có nghĩa là chưa có kháng thể. Nếu 2 vạch thì đã có kháng thể và có thể yên tâm hơn.    Sau mũi tiêm thứ 2 từ 7-10 ngày nên làm test này. Nếu chưa có 2 vạch thì test lại hàng tuần.    Nếu sau 1 tháng vẫn không có 2 vạch thì rất tiếc vaccine bạn được tiêm không có tác dụng với bạn.    Nên hỏi ý kiến Bác sĩ để được tiêm loại vaccine có cơ chế hoạt động khác.   Ví dụ: Pfizer và Moderna cùng cơ chế, Sputnik, Astra Zeneca cùng cơ chế...   Test này khác với test nhanh kháng nguyên antigen (thử xem có virus trong cơ thể hay không) hoạt động khá giống nhau, nên mọi người cần lưu ý khi mua sử dụng.     Lưu ý: Dù cho được tiêm vaccine và có kháng thể IgG thì cũng không có nghĩa là không mắc bệnh.    Đặc biệt là các biến thể mới như Nam Phi, Brazil, hay California sẽ giảm tác dụng vaccine chỉ còn 60-65%.    Và chẳng thể biết được sẽ còn những biến thể nào đang được hình thành và có thể vô hiệu hóa vaccine trong tương lai. Vì vậy mong mọi người vẫn tuân thủ biện pháp phòng dịch.   Chúc mọi người khỏe mạnh và bình an./. Khuyết danh  
......

"Lời nguyện của bác sĩ Thiha Tin Tun".

  Trong hình là bác sĩ Thiha Tin Tun, anh đã tốt nghiệp trường đại học Y Khoa Mandalay. Anh đã bị lực lượng quân sự độc tài bắn 2 lần vào tay và đầu rồi chúng mang thi thể anh đi vào ngày 27 tháng 3 năm 2021. Trong một di thư để lại trước khi xuống đường chiến đấu, vị bác sĩ trẻ này đã viết cho từng thành viên của gia đình với một tâm thế sẵn sàng đón nhận cái chết của mình :   "Trong thời điểm mà chúng ta tưởng chừng như đã có một tương lai đầy hứa hẹn thì điều kinh khủng nhất đã xảy đến khi mà quân đội đảo chính. Những ngày tháng tốt đẹp vô lo nay đã biến mất. Để giành lại những điều đáng lẽ không nên bị mất đó, đã đến thời điểm phải tranh đấu bằng mọi giá. Không có gì là khó cả ! Hãy nỗ lực hết sức mình và nếu không thể thì cứ chiến đấu đến cùng !   Chúng ta hãy kéo đám bạo loạn sụp đổ xuống cùng chúng ta, một, hai tên hoặc nhiều tên càng tốt, theo khả năng của chúng ta. Bàn tay cầm dao mổ của bác sĩ chúng tôi vốn đã sớm dính máu rồi.   Đầu tiên, mẹ ạ, con muốn nói với mẹ rằng nếu có chuyện gì bất trắc xảy đến với con hoặc tệ hơn là nếu con không còn trên đời này nữa thì mẹ hãy cứ tự hào vì con mà đừng buồn sầu quá lâu mẹ nhé! Bởi sự hy sinh của con là để giành lại quyền cho nhân dân, quyền cho quốc gia cho nên con van mẹ đừng buồn.   Cháu cũng muốn nói với bà rằng đứa cháu trai dễ mến của bà quả thực rất dũng cảm và có lẽ ở kiếp sau khi chúng ta lại gặp nhau thì bà sẽ lại quan tâm đến cháu bà nhé!   Cha à! Cho dù con có không được hàn huyên nhiều với cha, con vẫn sẽ luôn khắc ghi những gì tốt đẹp nhất mà cha con mình đã có. Có lẽ sự may mắn sẽ lại mang cha con ta lại gần nhau.   Chị gái và anh rể hãy sinh thêm thật nhiều con nhé! Và mạnh mẽ lên! Gia đình của Lay Thu hãy bảo trọng. Aunty Nein dẫu chỉ có 2 thành viên những hãy luôn đoàn kết và thật an toàn. Mọi người nhắc U Pout và Aunty Gyl rằng hãy sống lành mạnh và tránh xa bệnh tật nhé!   Với bạn bè thì tôi chẳng cần phải dông dài. Họ sẽ luôn khắc ghi những kỉ niệm mà chúng ta đã có nhưng vài người sẽ vô tình quên. Vậy thôi!   Em yêu dấu! Anh sẽ sống rồi chết trong niềm kiêu hãnh cho tới hơi thở cuối cùng. Anh luôn cho rằng em chính là một trong những điều tuyệt vời nhất mà anh có trong cuộc đời của anh. Anh tin rằng em cũng sẽ tự hào về anh. Chúng ta chưa có nhiều cơ hội để gặp được nhau. Anh mong rằng ở một kiếp sống khác định mệnh sẽ mang anh và em một lần nữa xích lại.   Cuối cùng, tôi muốn gửi lời tới những người đồng đội rằng tôi mong mọi người sẽ đừng từ bỏ mà hãy kiên trì chiến đấu đến cùng. Tôi mong mọi người sẽ luôn giữ vững trạng thái tranh đấu cho đến khi quyền lực được về tay nhân dân.   Tôi xin lỗi vì đã đi trước mọi người.   Quân đội bạo quyền sẽ mau chóng lụi bại !   Quyền lực của nhân dân sẽ sớm được khôi phục !   Bác sĩ Thiha Tin Tun."   R.I.P   Nguồn : Nhật Hạ / Hội Ủng Hộ Dân Chủ Hồng Kông ./  
......

AstraZeneca !!!

Lưu Thủy Hương NHỮNG BẢN TIN MỚI NHẤT, SỐC NHẤT.   1. Lại thêm một phụ nữ ở Đức tử vong sau khi tiêm AstraZeneca. 2. Thuốc giảm đau có thể sẽ làm giảm khả năng tạo kháng thể của vaccine. 3. Lạm dụng thuốc giảm đau? Các chuyên viên y tế ở Berlin đang điều tra một nghi vấn khác: Sử dụng bừa bãi các loại thuốc sau khi tiêm vaccine, có thể là nguy cơ dẫn đến tử vong. 4. Châu Âu không ra lệnh cấm xuất khẩu vaccine. * Bệnh viện trường đại học ở Rostock/Đức đình chỉ tiêm vaccine AstraZeneca cho các nhóm nguy cơ. Sau khi một nữ nhân viên, 49 tuổi, của bệnh viện tử vong 12 ngày sau khi tiêm vaccine corona, Trung tâm Y tế trường Đại học Rostock không muốn tiêm vaccine AstraZeneca cho một số nhóm người nhất định vào lúc này. Những người bị huyết áp cao, thừa cân, phụ nữ dùng thuốc ngừa thai đã bị đình chỉ tiêm chủng. Khoảng 1.000 nhân viên y khoa của trường đại học đã được tiêm loại vaccine AstraZenca. Đại học Rostock hiện đang liên hệ với Viện Paul Ehrlich (nơi chịu trách nhiệm về an toàn tiêm chủng), thông tin chính thức vẫn đang chờ xử lý. Hiện nay, người ta vẫn chưa rõ: khi nào các mũi tiêm chủng thứ hai sẽ được tiếp tục thực hiện. Cuộc khám nghiệm tử thi vào thứ Sáu sẽ làm rõ nguyên nhân chính xác về cái chết của người phụ nữ 49 tuổi. Theo thông tin của trường đại học, người phụ nữ đã chết vào tối thứ Tư tại bệnh viện thần kinh học. Một thông báo từ bệnh viện của trường đại học cho biết, có dấu hiệu cho thấy "sự cố tiêm chủng sau khi tiêm vaccine AstraZeneca". Tuy nhiên, "mối liên hệ vẫn chưa được kết luận rõ ràng", Chủ tịch hội đồng Y khoa, GS.TS. Christian Schmidt nói vào hôm thứ Năm. Đây là trường hợp tử vong đầu tiên tại Đại học Y khoa Rostock có thể liên quan đến việc tiêm vaccine corona. Theo yêu cầu của NDR 1 Radio, GS. Schmidt giải thích thêm rằng người phụ nữ được chồng phát hiện nằm bất tỉnh tại nhà và sau đó được bác sĩ đưa đến bệnh viện cấp cứu. Cô đã được chủng ngừa cách đây 11 ngày và có những phản ứng nhẹ sau đó. Tuy nhiên, tình trạng này đã được cải thiện sau khi cô đến bác sĩ đa khoa. Schmidt cho biết, người phụ nữ có các yếu tố nguy cơ về sức khỏe. Bây giờ, các cuộc điều tra kỹ lưỡng hơn sẽ phải làm rõ, liệu ca tử vong có liên quan đến việc tiêm chủng hay không. Khám nghiệm tử thi sẽ được thực hiện vào thứ Sáu. Kết quả hy vọng có trong vài ngày tới. Khoa học phải nhanh chóng làm rõ liệu những người có các yếu tố nguy cơ có thể được tiêm vaccine AstraZeneca hay không. Khoảng một tuần trước, cơ quan Dược phẩm EU (EMA) đã đánh giá vaccine AstraZeneca của Anh-Thụy Điển là an toàn. Họ nói rằng “lợi ích lớn hơn rủi ro”. Nhưng, ở Đức có hàng chục trường hợp bị đông máu tĩnh mạch não liên quan đến việc tiêm vaccine AstraZeneca đã được biết đến. Đây là con số so với hơn 1,6 triệu mũi tiêm. Cho đến nay, vaccine đã được chấp thuận ở hơn 50 quốc gia. https://www.ndr.de/.../Nach-Todesfall-Teilweiser... https://www.tagesspiegel.de/.../todesfall.../27044462.html * “Uống trước khi tiêm một viên và sau khi tiêm một viên, sẽ không xảy ra chuyện gì.” Đó là câu nói cửa miệng của những người chuẩn bị đi tiêm chủng và sợ bị tác dụng phụ. Hầu hết các phản ứng này là nhức đầu, sốt hoặc ớn lạnh cực kỳ mệt mỏi, đau tại chỗ tiêm… Đôi khi các triệu chứng kéo dài vài giờ, đôi khi vài ngày. Như vậy, rõ ràng là paracetamol và những loại thuốc giảm đau sẽ giúp ích. Nhưng các nhà khoa học khuyên: Không nên uống thuốc hạ sốt và giảm đau trực tiếp sau khi tiêm vaccine Covid. Bởi vì chúng có thể làm suy yếu phản ứng miễn dịch - và do đó làm giảm khả năng bảo vệ cơ thể chống lại Covid-19. "Tác dụng phụ" chính là phản ứng của cơ thể chúng ta với những gì vaccine đang gây ra trong cơ thể: tạo ra các vật thể lạ, mà hệ thống miễn dịch của chúng ta sau đó học cách chống lại. Và đó chính là nguyên nhân gây ra những "tác dụng phụ" này. Vì vậy, vấn đề thực sự không phải là tác dụng phụ, mà nó phải được xem là tác dụng mong muốn hoặc phản ứng mong muốn của cơ thể sau khi nhận vaccine. Hiện vẫn chưa có một nghiên cứu khoa học nào về ảnh hưởng của thuốc giảm đau đối với việc chủng ngừa coronavirus. Cho đến nay, người ta chỉ có thể lấy kinh nghiệm khoa học từ các loại tiêm chủng khác. Như tiêm chủng viêm gan siêu vi B, nếu uống thuốc giảm đau 6 giờ sau khi tiêm, thì khả năng miễn dịch không thay đổi. Nhưng, nếu uống thuốc giảm ngay sau khi tiêm thì khả năng miễn dịch sẽ rất kém. Khuyến cáo của University of British Columbia in Vancouver, Kanada dựa theo cơ chế thuốc chủng viêm gan B: chỉ dùng thuốc giảm đau từ sau 6 giờ sau khi tiêm vaccine Covid. Tuy nhiên, trong bệnh viêm gan B, kháng nguyên được tiêm chủng trực tiếp, và sau đó cơ thể sẽ phát triển các kháng thể đối với kháng nguyên này. Các vaccine Covid hiện nay lại có hoạt động theo cơ chế khác, là cơ thể trước hết phải sản xuất các protein, sau đó mới phát triển các kháng thể. Nghĩa là, cơ thể cần thời gian lâu hơn. Cho nên, vẫn chưa có một khuyến nghị tốt nhất dành cho thuốc giảm đau. Cũng đừng quên, Paracetamol và các loại thuốc giảm đau cũng có những tác dụng phụ nguy hiểm khác. https://www.bildderfrau.de/.../Schmerzmittel-und-die... * Frank Mockenhaupt, Thanh tra trưởng của Viện Y học Nhiệt đới tại Đại học Charité cho biết, những viên thuốc nằm thường trực trong tủ thuốc gia đình đều chứa đựng nguy cơ khủng khiếp. Điều này cần được làm rõ, vì nó có thể liên quan đến vấn đề chủng ngừa và các ca tử vong. Trong mỗi hộp thuốc đều có thông tin kèm theo, ghi rõ các tác dụng phụ có thể gặp khi dùng thuốc, từ “rất phổ biến” đến “rất hiếm”. “Rất hiếm” là tỉ lệ 1/10.000 người. - Aspirin có tác dụng phụ rất hiếm: đông máu tĩnh mạch não! - Loại thuốc giảm đau khác: Ibuprofen. Tác dụng phụ “rất hiếm”, tức là 1/10.000 trường hợp, bao gồm các cơn đau tim và thiếu tiểu cầu, kết hợp với chứng đông máu (Thrombose). Cái này chính xác là vấn đề của Astrazeneca. - Pantoprazol là thuốc đau dạ dày. Cứ 100 bệnh nhân thì có một người có nguy cơ bị gãy xương hông, cổ tay hoặc cột sống. Tác dụng phụ “rất hiếm” là nguy cơ rối loạn thần kinh. https://www.tagesspiegel.de/.../risiko-von.../27046306.html * Theo Ủy viên EU Thierry Breton, cơ chế kiểm soát xuất khẩu sẽ được thắt chặt trong tuần này là nhằm đảm bảo việc Astrazeneca phải hoàn thành nghĩa vụ giao hàng cho các nước EU. Nó không là lệnh cấm xuất khẩu vaccine. https://www.zdf.de/.../corona-eu-astrazeneca-export-100.html Lưu Hương Thủy  
......

Pages